Karar No              : 2021/MK-354

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/588002 İhale Kayıt Numaralı “Bilecik-Pazaryeri Dereköy Barajı İkmali” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

KARAR:

Devlet Su İşleri 3. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan 2020/588002 ihale kayıt numaralı “Bilecik-Pazaryeri Dereköy Barajı İkmali” ihalesine ilişkin olarak, Msi Enerji İnş. San. Ve Tic. A.Ş. – Fibey İnş. San. Tur. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 07.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-748 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Asmet Yapı Turizm Taah. ve Tic. A.Ş.- Endülüz Altyapı İnşaat A.Ş. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 13. İdare Mahkemesinin 13.07.2021 tarihli ve E:2021/963 sayılı kararında “…Bakılan davada, 4734 sayılı Kanun’un 34.maddesinde yer alan ve tüm idareleri bağlayan ‘her ne surette olursa olsun, idarece alınan teminatların haczedilemeyeceği ve üzerine ihtiyati tedbir konulamayacağına’ dair kuralın geçici teminat mektubu standart formuna 30.09.2020 tarih ve 31260 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklik ile eklendiği, söz konusu değişikliğin yürürlük tarihinin ise 20.10.2020 olduğu, anılan değişikliğin mevzuatta zaten var olan bir hususa açıklık getirdiği, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla belgelerde idarece önemli görülen bilgi eksikliği bulunması halinde bu bilgilerin tamamlatılabileceği hususu da göz önüne alındığında, söz konusu ibarenin teklif sahipleri tarafından sunulan geçici teminat mektuplarında bulunmamasının esasa etkili ve tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması için yeterli bir sebep olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, ‘4734 sayılı Kanunun 34 üncü maddesi uyarınca, bu teminat mektubu her ne suretle olursa olsun haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz’ ifadesinin geçici teminat mektubunda yer almadığından bahisle davacı iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik düzeltici işlem belirlenmesine dair Kamu İhale Kurulu’nun 07.04.2021 tarih ve 2021/UY.I-748 sayılı kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Nitekim, Danıştay 13. Dairesi’nin 09.06.2021 tarih ve E:2021/2022, K.2021/2143 sayılı kararı da bu yöndedir…” gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1)Kamu İhale Kurulunun 07.04.2021 tarihli ve 2021/UY.I-748 sayılı kararının, 3’üncü iddia kapsamında Asmet Yapı Turizm Taah. ve Tic. A.Ş.- Endülüz Altyapı İnşaat A.Ş. tarafından sunulan geçici teminat mektubuna ilişkin değerlendirmeleri içeren kısmının iptaline,

2)Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

   Oybirliği ile karar verildi.

Karar No              : 2021/UH.II-1492

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/300982 İhale Kayıt Numaralı “İkitelli Garajı İşlettirme” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından 01.07.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İkitelli Garajı İşlettirme” ihalesine ilişkin olarak Şeker Tem. Kurum. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 25.06.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.06.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.07.2021 tarih ve 31762 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.07.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1183 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

…

3) Başvuruya konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 36’ncı maddesinde yer alan düzenlemeye göre idarece kesin teminat mektubunun süresinin işin bitiş tarihinden itibaren 4 ay daha fazla süreli istenildiği, bu durumun yükleniciyi mali açıdan zora sokabileceği ve hizmetin ifasını güçleştirebileceği, bu nedenle mevzuat hükümlerine aykırı olduğu,

…

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

…

3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Teminat olarak kabul edilecek değerler” başlıklı 34’üncü maddesinde “Teminat olarak kabul edilecek değerler aşağıda gösterilmiştir:

a)Tedavüldeki Türk Parası.

b) Teminat mektupları.

c) Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler.…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “… Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir. …” hükmü,

Bahse konu Kanun’un “Kesin teminat” başlıklı 43’üncü maddesinde “Taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, sözleşmenin yapılmasından önce ihale üzerinde kalan istekliden ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınır. …” hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Kesin teminat ve ek kesin teminatların geri verilmesi” başlıklı 13’üncü maddesinde “Taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra alınmış olan kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların;

…

b) Yapım işleri dışındaki işlerde Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesinin getirildiği saptandıktan sonra; alınan mal veya yapılan iş için bir garanti süresi öngörülmesi halinde yarısı, garanti süresi dolduktan sonra kalanı, garanti süresi öngörülmeyen hallerde ise tamamı yükleniciye iade edilir. …” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “… (6) Kesin teminat mektuplarının süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir. …” hükmü,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “Kesin teminat” başlıklı 40’ıncı maddesinde “40.1. İhale üzerinde bırakılan istekliden sözleşme imzalanmadan önce, teklif fiyatının sınır değere eşit veya üzerinde olması halinde teklif fiyatının %6’sı, sınır değerin altında olması halinde ise yaklaşık maliyetin %9’u oranında kesin teminat alınır. …” düzenlemesi,

Başvuruya konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 18 (OnSekiz) aydır.

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “…11.4. Kesin teminat ve ek kesin teminatın geri verilmesi:

11.4.1. Taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve Yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra, Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan ilişiksiz belgesinin İdareye verilmesinin ardından kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların tamamı, Yükleniciye iade edilecektir.

11.4.2. Yüklenicinin bu iş nedeniyle İdareye ve Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanuni vergi kesintilerinin hizmetin kabul tarihine kadar ödenmemesi durumunda protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin ve ek kesin teminat paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edilir, varsa kalanı Yükleniciye iade edilir.

11.4.3. Yukarıdaki hükümlere göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hallerde; kesin hesap ve kabul tutanağının onaylanmasından itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve düzenleyen bankaya veya sigorta şirketine iade edilir. Teminat mektubu dışındaki teminatlar sürenin bitiminde Hazineye gelir kaydedilir.

11.5. Her ne suretle olursa olsun, İdarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.” düzenlemesi,

Bahse konu Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1. İşbu sözleşme tasarısının 11. maddesinde “Teminata ilişkin hükümler” aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi sözleşme tarihinden itibaren 22 aydır. Kanunda veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından; kesin teminat mektuplarının süresinin ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirleneceği, hizmet işlerinde taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun şekilde yerine getirildiğinin anlaşılması ve yüklenicinin bu iş dolayısıyla idareye herhangi bir borcunun olmadığının tespit edilmesinden sonra Sosyal Güvenlik Kurumundan ilişiksizlik belgesinin getirilmesi halinde; yapılan iş için bir garanti süresi öngörülmüş ise kesin teminatın ve varsa ek kesin teminatın yarısı, garanti süresinin sonunda tamamı; garanti süresi öngörülmeyen hallerde ise tamamının yükleniciye iade edileceği hüküm altına alınmış olup, işin Sözleşme Tasarısı’nın 11.4.1’inci maddesinde de kesin teminat ve ek kesin teminatın geri verilmesine ilişkin hususların düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Yapılan tespitler çerçevesinde; başvuruya konu ihale dokümanı düzenlemelerinden ihale konusu işin süresinin dolduğu, taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan ilişiksiz belgesinin idareye verilmesinin ardından kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların tamamının yükleniciye iade edileceğinin anlaşıldığı, zira Sosyal Güvenlik Kurumundan alınan ilişiksiz belgesinin ne kadar sürede alınacağının ve yüklenici tarafından idareye verileceğinin idare açısından belirsiz olduğu, ayrıca isteklinin ihale üzerinde kalması halinde 4734 sayılı Kanun’un 34’üncü maddesinde sayılan ve teminat olarak kabul edilen değerler ile de kesin teminatı karşılayabileceği, kaldı ki, mevzuatta kesin teminat mektuplarının süresinin işin bitim süresinden daha fazla olamayacağına ilişkin bir hüküm de bulunmadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, kesin teminat mektubu süresinin işin bitiminden dört ay fazla olacak şekilde 22 ay istenilmesinin mevzuata aykırı olmadığı ve söz konusu düzenlemenin isteklilerin teklif vermesini engelleyen bir nitelik taşımadığı anlaşıldığından; başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.