İş Durum Belgesinin Geçerlik Süresi
Karar No : 2019/UY.II-329
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/589192 İhale Kayıt Numaralı “Kaş İlçesi Kınık Mahallesi Toptancı Hal Kompleksi Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Antalya Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 25.12.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kaş İlçesi Kınık Mahallesi Toptancı Hal Kompleksi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Diy-Mar İnşaat Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.01.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.01.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.02.2019 tarih ve 5926 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.02.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2019/172 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye istekli sıfatıyla katıldıkları, teklif zarfında iş deneyimini tevsik için iş durum belgesi sundukları, ihaleyi yapan idare tarafından iş deneyimini tevsik için sundukları iş durum belgesinin düzenlendiği tarihten ihale tarihine kadar bir yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bununla birlikte Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca geçici kabulü yapılan işlerde “yüklenici iş bitirme belgesi”, devam eden işlerde “yüklenici iş durum belgesi” düzenleneceğinin hüküm altına alındığı, iş durum belgesine konu işin geçici kabulünün 25.12.2017 tarihinde yapıldığı, bu tarihten sonra yüklenici iş bitirme belgesi alabilmek amacıyla Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasına uygun olarak ilgili idare olan Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığına başvuruda bulundukları, ancak ilgili idare tarafından “işin kesin hesaba bağlanmadığı” gerekçesi ile taleplerinin reddedildiği, firmalarının idareye karşı gerekli tüm yasal zorunluluk ve sorumlulukları yerine getirmiş olmasına rağmen iş bitirme belgesini alamadığı, Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinin ikinci fıkrasında da işin geçici kabulünün yapılması durumunda sözleşmeyi yapan yetkili kurum tarafından “iş bitirme belgesi” verileceğinin hüküm altına alındığı, aynı idareye gerçekleştirdikleri iki farklı yapım işinde de iş bitirme belgelerini aynı gerekçelerle (işin kesin hesaba bağlanmadığı gerekçesiyle) alamadıkları, oysa Yapım Uygulama Yönetmeliği’nde “işin kesin hesaba bağlanması” şeklinde bir kriterin iş bitirme belgesi düzenleme kriterleri arasında yer almadığı, öte yandan teklif zarfında sundukları iş durum belgesinin Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 48’inci maddesinin beşinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen şartları sağladığı, söz konusu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin %80’ini aştığı ve yeterliği karşıladığı, öte yandan teklif zarfında iş bitirme belgesi sunamamalarının firmalarının kusuru olmayıp Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığının Yönetmelik’te aranmayan bir kriter nedeniyle iş durum belgelerini güncellemeyip iş bitirme belgesi düzenlememesinden kaynaklandığı, ihaleyi yapan idarece bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 16’ncı maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, EKAP sisteminde de kayıtlı olan iş durum belgelerine ilişkin olarak ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan, belgeyi düzenleyen kurumdan kaynaklanan bilgi eksikliklerinin tamamlatılabileceği, belgenin ilgili idareden sorgulanarak teyit edilip güncellenebileceği, ihaleyi yapan idareye yaptıkları şikayet başvurusu üzerine iş durum belgesini düzenleyen idare ile yapılan yazışmalar neticesinde de ilgili idarenin aynı gerekçeleri bildirmesi üzerine ihaleyi yapan idarenin itirazlarını reddettiği, Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca geçici kabulü yapılmış bir işte iş durum belgesinin aslını idareye ibraz ederek yasal zorunluluğu yerine getiren firmaları bakımından mevzuattaki “süre” şartının uygulanamayacağı, ayrıca Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca EKAP veya internet üzerinden teyit edilebilen yeterlik belgeleri için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmayacağının hüküm altına alındığı, iş deneyim belgelerinin EKAP kaydının bulunduğu ve yeterliğinin ihale komisyonu tarafından da kabul edildiği, buna rağmen değerlendirme dışı bırakılmalarının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
İhale konusu işin “Kaş İlçesi Kınık Mahallesi Toptancı Hal Kompleksi Yapım İşi” olduğu,
Yapılan incelemede ihaleye 6 istekli tarafından teklif verildiği, teklifi sınır değerin altında kalan iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadıkları için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuru sahibi Diy-Mar İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfında sunduğu iş durum belgesinin düzenlenme tarihi ile ihale tarihi arasında bir yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Hisar İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin 7.5.1’inci bendinde “…İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir…” şeklinde düzenlemeye,
Anılan Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği ekindeki Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nde yer alan B / II Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.
7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği / Mimarlık Diplomaları…” şeklinde düzenlemeye yer verildiği görülmüştür.
Başvuru sahibi Diy-Mar İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfı içinde iş deneyimini tevsik için sunduğu belge incelendiğinde; Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen 2012/99982 İKN’li “Kayseri Ceza İnfaz Kurumu Yapım İşi”ne ait May İnş. Taah. Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Diy-Mar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı adına düzenlenen, toplam sözleşme bedeli 137.530.945,90 TL, belge tutarı 136.697.972,72 TL, işin toplam sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranı %99,39, işin toplam sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranının %80’e ulaştığı tarih 05.08.2016 olan, 08.08.2017 tarihli yüklenici iş durum belgesinin sunulduğu görülmüştür.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;
- a) Geçici kabulü yapılmış işlerde, “yüklenici iş bitirme belgesi”,
- b) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi halinde, “yüklenici iş durum belgesi”,
… olarak düzenlenir.
…
(5) Devam eden işlerde iş durum belgesi düzenlenebilmesi için; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, toplam sözleşme bedelinin en az % 80’lik kısmının gerçekleştirilmiş olması ve yapılan işlerin kusursuz olarak gerçekleştirilerek, bedelinin ödenmiş ya da tahakkuka bağlanmış olması, iş durum belgesine esas teşkil edecek kontrollük tespitinde sözleşmeye, projeye, fen ve sanat kurallarına aykırılık teşkil eden açık kusur ve eksiklikler bulunmadığının belirlenmesi koşulları aranır.
…
(9) İş durum belgeleri, düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl süreyle kullanılabilir. Son kullanım tarihinden sonra kullanılmak üzere “iş durum belgesi” veya işin geçici kabulünün yapılması üzerine “iş bitirme belgesi” düzenlenebilmesi için, mevcut iş durum belgesinin aslının idareye teslim edilmesi zorunludur…” hükmüne,
Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinde “…(2) Yüklenicilere;
- a) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara tek sözleşme ile taahhüt ettikleri işler için, geçici kabulün yapılmış olması durumunda “iş bitirme belgesi”, işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi durumunda “iş durum belgesi”, sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından,
…
düzenlenir ve verilir.” hükmüne,
Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “…(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;
- a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,
- b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,
…
şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir…” hükmüne yer verilmiştir.
İhale komisyonunca başvuru sahibi isteklinin teklif zarfında iş deneyimini tevsik için sunduğu yüklenici iş durum belgesinin düzenlenme tarihi ile ihale tarihi arasında bir yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle belgenin uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Başvuru sahibinin, teklifin değerlendirme dışı bırakılma işlemine karşı 17.01.2019 tarihinde idareye yaptığı şikayet başvurusu üzerine ihaleyi yapan Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığına yazılan 22.01.2019 tarihli yazıda başvuru sahibinin iddialarına yer verilerek gerekli bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenildiği, ilgi yazıya cevaben Adalet Bakanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından gönderilen 25.01.2019 tarihli yazıda ise “…İlgi yazınız ve ekindeki istekliye ait şikayet dilekçesi incelenmiş olup idaremiz kayıtlarında yapılan incelemelerde istekli Diy-Mar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihale dosyasına konulmuş olan iş durum belgeni ait geçici kabul işlemlerine ait işlemlerinin 01.08.2017 tarihinde tutanak ile imza altına alındığı, bu tarihten sonra iş deneyim belgesi almak için idaremize başvurulduğu ancak kesin hesap işlemlerinin tamamlanmaması nedeniyle yazınıza konu ihale tarihi itibariyle iş deneyim belgesinin düzenlemediği bu nedenle isteklinin belge aslının idaremize sunamadığı, idaremize sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin içerik bakımından aslına uygun olduğu ve tarafımızca değerlendirilebilir durumda olduğu anlaşılmıştır…” şeklinde ifadelere yer verildiği, söz konusu cevap yazısı üzerine idarece başvuru sahibinin şikayet başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede ise anılan istekli tarafından teklif zarfı içinde sunulan yüklenici iş durum belgesinin düzenlenme tarihinin 08.08.2017 olduğu, incelenen ihalenin tarihinin ise 25.12.2018 olduğu, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasında iş durum belgelerinin düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl süreyle kullanılabileceği açık olarak hüküm altına alındığından, teklif zarfında sunulan iş durum belgesinin incelenen ihalenin tarihi gözönüne alındığında, süre açısından kullanılabilir nitelikte olmadığı, bu nedenle ihaleyi yapan idarenin iş durum belgesini söz konusu gerekçe ile uygun bulmayarak anılan isteklinin teklifini değerlendirme dışı bırakması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından ise ayrıca “İş durum belgesine konu işin geçici kabulünün 25.12.2017 tarihinde yapıldığı, bu tarihten sonra yüklenici iş bitirme belgesi alabilmek amacıyla Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasına uygun olarak Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığı’na başvuruda bulundukları, ancak ilgili idare tarafından “işin kesin hesaba bağlanmadığı” gerekçesi ile taleplerinin reddedildiği, firmalarının idareye karşı gerekli tüm yasal zorunluluk ve sorumlulukları yerine getirmiş olmasına rağmen iş bitirme belgesini alamadığı, oysa Yapım Uygulama Yönetmeliği’nde “işin kesin hesaba bağlanması” şeklinde bir kriterin iş bitirme belgesi düzenleme kriterleri arasında yer almadığı, idarece bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 16’ncı maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, ayrıca Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesi uyarınca EKAP üzerinden teyit edilebilen yeterlik belgeleri için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmayacağı” şeklinde tekliflerinin geçerli kabul edilmesi gerektiği yönünde iddialarda bulunulduğu görülmüştür.
4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.
Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir…” hükmüne,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’nci maddesinde “…(7) İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz…” hükmüne,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6’ncı maddesinde “16.6.1 İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,
- a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
- b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
İdarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir…” şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.
Öncelikle başvuru sahibinin iş durum belgesine konu işin geçici kabulünün yapılmış olmasına rağmen ilgili idarece işin kesin hesaba bağlanmadığı gerekçesiyle firmalarına iş bitirme belgesi verilmediği, Yapım Uygulama Yönetmeliği’nde “işin kesin hesaba bağlanması” şeklinde bir kriterin olmadığı, iş bitirme belgelerini alamadıkları şeklindeki iddiasının ihaleyi yapan idareye yöneltilebilecek nitelikte bir iddia olmadığı, bu iddianın muhatabının iş durum belgesini düzenleyen idare olduğu ve ancak belgeyi düzenleyen yetkili kuruma karşı ileri sürülebileceği, bu bakımdan ihaleyi yapan idarece bu konuda tesis edilebilecek herhangi bir işlem bulunmadığının anlaşıldığı,
Öte yandan başvuru sahibi tarafından iş durum belgesindeki bilgi eksikliklerinin ihaleyi yapan idarece tamamlatılabileceği iddia edilmekle birlikte ihale mevzuatı uyarınca isteklilerin teklif zarflarında yeterlik belgelerini eksiksiz ve mevzuata uygun şekilde sunmak durumunda oldukları, bu konudaki sorumluluğun isteklilere ait olduğu, idarelerce ancak belgelerin zorunlu aslî unsurları dışında belgeyi düzenleyen kurum, kuruluşlardan kaynaklanan bilgi eksikliklerinin tamamlatılabileceği, idarece iş durum belgesinin aslî unsuru olan “düzenlenme tarihi” dikkate alınmadan başvuru sahibinin iddiası doğrultusunda belgenin iş bitirme belgesi olarak değerlendirilemeyeceği veya re’sen iş bitirme belgesi tamamlatılamayacağı,
Ayrıca ihaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmayacağı açıklanmakla birlikte, söz konusu düzenlemenin belgelerin sunuluş şekline ilişkin olduğu, yeterlik belgesinin sunulma zorunluluğunu ortadan kaldırmadığı, buna göre teklif dosyasında sunulması gereken bilgiye EKAP üzerinden ulaşılabilse de, ihaleye katılım ve yeterlik belgesi niteliğindeki belgelerin öncelikle teklif dosyasında sunulmasının gerektiği, sunulmayan bir bilgi veya belgenin ihale komisyonunca re’sen temin edilmesi veya tamamlanmasının mümkün olmadığı anlaşıldığından, idarece tesis edilen işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Published in Aşırı Düşük Teklif, İŞ DURUM BELGESİ, KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
İhale Dokümanını Şikayetin Süresinde Yapılması Gerektiği
KAMU İHALE KURULU KARARI
Karar No : 2018/UY.II-728
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/55444 İhale Kayıt Numaralı “Balıkesir İli Muhtelif Mahalle Cadde ve Sokaklarının Sathi Kaplama, Bsk ve Tretuvar Yapılması İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Balıkesir Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından 12.03.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Balıkesir İli Muhtelif Mahalle Cadde ve Sokaklarının Sathi Kaplama, Bsk ve Tretuvar Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Güneş Asfalt Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 06.03.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.03.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.03.2018 tarih ve 18328 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.03.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2018/461 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
…
2) İşin süresinin 210 takvim günü olarak belirlendiği, 210 takvim gününden çalışılmayan günler olan cumartesi ve pazar günleri ve resmi tatil günleri çıkarılırsa geriye 142 iş günü kaldığı, yüklenici tarafından yer tesliminden sonra şantiyenin kurulumu, kazı, imalat, plent gibi çeşitli sebeplerle başka kurumlardan alınacak izinler de nazara alındığında 142 günlük süre içerisinde ihale konusu işin yapılmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla işin takvim günü olarak değil iş günü olarak belirlenmesinin hem yükleniciyi hem de idareyi sorumluluktan kurtarabileceği,
…
iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,
Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde ise “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.
(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;
a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,… izleyen günden itibaren başlar…” hükmü yer almaktadır.
Başvuruya konu ihaleye ait ilanın 09.02.2018 tarihinde, düzeltme ilanının ise 16.02.2018 yayınlandığı, söz konusu ilanın 4.3.2’nci maddesinde isteklinin kendi malı olması istenilen makine, teçhizat ve ekipmanın isimleri ve istenilen makinalara ilişkin model yılları ve özellikleri bilgisinin yer aldığı, yine aynı ilanın 2’nci maddesinin (ç) bendinde ihale konusu işin süresinin yer tesliminden itibaren 210 (iki yüz on) takvim günü olarak belirtildiği görülmüş olup, başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu iddialara ilişkin olarak 06.03.2018 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu tespit edilmiştir.
Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibi isteklinin söz konusu iddialarının ihale ilanı ve düzeltme ilanında yer alan düzenlemelere yönelik olduğu, dolayısıyla şikâyete konu işlemin farkına varılması gereken tarihin, ihale ilanına yansıyan hususlar için 09.02.2018 ve düzeltme ilanına yansıyan hususlar için ise düzeltme ilanının yayınlandığı tarih olan 16.02.2018 olduğu, başvuru sahibinin ilana yansıyan hususlar bakımından anılan tarihi izleyen 10 gün içerisinde en geç 19.02.2018 tarihine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra 06.03.2018 tarihinde başvuruda bulunduğu, bunun da Kanun’un ve Yönetmelik’in yukarıda anılan hükümlerine aykırı olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu 1 ve 2’nci iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
…
Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Kat Karşılığı Yapılan Sözleşmelerin İş Deneyim Tutarının Hesabı
KAMU İHALE KURULU KARARI
- İş Deneyim Belgesi Tutarı
- Kat Karşılığı İnşa Sözleşmesi
- İş Deneyim Tutarının İdarece Yanlış Hesaplanması
- İş Deneyim Belgesinin Tutar İçermemesi
Karar No : 2019/UY.II-318
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Mardin İl Milli Eğitim Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/577384 İhale Kayıt Numaralı “Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Mardin İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 11.12.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Akün Mesken İnş. ve Tic. Ltd. Şti.- Merdin İnş. Nak. Tar. Tem. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından idareye yapılan bir şikâyet başvurusu üzerine, idarece alınan kararla bir hak kaybına uğradığı iddiasıyla 29.01.2019 tarih ve 4460 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.01.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2019/135 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 17.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile şikâyete konu ihalenin uhdelerinde bırakıldığı, isteklilerden Ekrem Kılıç’ın özel sektöre yaptığı iş karşılığı kendi adına düzenlenen iş deneyim belgesinin idarece teyit edilmesi aşamasında “…noter onaylı sözleşmede bedel yazılmadığı, kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işine ilişkin iş deneyim tutarının Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 46’ncı maddesinin (f) bendine aykırı olarak %100 olarak hesaplandığı” gerekçeleriyle değerlendirme dışı bırakıldığı, anılan isteklinin idareye şikâyeti üzerine “yapılan değerlendirmede, şikayete konu iş deneyim belgesinde yer alan belge tutarının hatalı bir şekilde hesaplandığı ve söz konusu hatanın iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklandığı, benzer bir hususta iş deneyim belge tutarının hatalı bir şekilde hesaplanmasında, hatanın iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklandığı yönünde örnek Kurul kararı olduğu ve dolayısıyla Ekrem Kılıç’ın teklifinin değerlendirmeye alınması gerektiği” yönünde karar verildiği, bunun üzerine 24.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Ekrem Kılıç’ın belirlendiği, ancak “sözleşmenin bedel içermemesi” hususunda idarenin herhangi bir değerlendirme ve açıklama yapmadığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 45’inci maddesinde özel sektöre gerçekleştirilen işlerde iş deneyim belgesinin hangi koşullarda düzenleneceğinin hüküm altına alındığı, ayrıca ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde de söz konusu hususun düzenlendiği ve ihale dokümanına yönelik anılan istekli tarafından şikayette bulunulmadığından ihale dokümanını bu haliyle kabul ettiği, belge düzenlenmesi için yapılan başvurularda yapım işi sözleşmesinin ibrazının zorunlu olduğu, sözleşmede yer alması gereken ana unsurun da “bedel” olduğu, bu çerçevede “bedel” unsurunun yer almadığı bir sözleşmenin iş deneyim belgesine dayanak teşkil edemeyeceği, bu hususta örnek Kurul kararları olduğu, dolayısıyla Ekrem Kılıç’ın bedel içermeyen bir sözleşme kapsamında düzenlenen iş deneyim belgesi ile iş deneyimini tevsik edemeyeceği ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur…” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Belge için başvuru” başlıklı 45’inci maddesinde “(1) İş deneyim belgesi talebinde bulunanlar, yaptıkları işi veya görevi tevsik amacıyla, dilekçelerine aşağıda sayılan belgeleri ekleyerek, belge vermeye yetkili kurum veya kuruluşa başvururlar:
…
- b) Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; yapılacak iş karşılığı bedel içeren noter onaylı sözleşme, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, ilgili sigorta müdürlüğünden onaylı iş yeri bildirgesi, kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işleri haricindeki işlerde bu belgelere ek olarak sözleşmeye ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “…(6) Kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğde inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin % 60’ı esas alınır.” hükmü yer almaktadır.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin
- a) Adı: Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi
- b) Yatırım proje no’su/ kodu: Temel Eğitim İl Yapım Programı
- c) Miktarı ve türü: Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi
ç) Yapılacağı yer: Nusaybin İlçesi
- d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
- a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
…
işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.
24.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararında, ihaleye 5 isteklinin teklif sunduğu, bir isteklinin geçici teminat mektubu sunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin sınır değerin üstündeki en düşük geçerli teklif sahibi Ekrem Kılıç’ın üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Akün Mesken İnş. ve Tic. Ltd. Şti.- Merdin İnş. Nak. Tarım. Temizlik Tur. San. Tic. San. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği görülmüştür.
İnceleme konusu ihalede, Ekrem Kılıç’ın teklif dosyası kapsamında iş deneyimini tevsik etmek için 04.12.2018 tarih ve 11027-Y-ÖS-111-2 sayılı, Diyarbakır Bağlar Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından kendi adına düzenlenen “Toplam yapı inşaat alanı 22.886,72 metrekare olmak üzere B+Z+8 katlı 4 adet blok yapım işi”ne ilişkin yüklenici iş bitirme belgesini sunduğu, iş deneyim belgesinde iş sahibinin “Emrah Kılıç ve malikleri” şeklinde, gerçekleştirilen iş tutarının 23.252.907,52 TL olarak, geçici kabul tarihinin 19.10.2018 olarak belirtildiği, belge tutarı bölümünde ise “23.252.907,52 TL %100” ifadesinin yer aldığı tespit edilmiştir.
İhale komisyonu tarafından teklif değerlendirme aşamasında, 20.12.2018 tarih ve E.24573314 sayılı yazı ile söz konusu iş deneyim belgesinin teyit edilmesi amacıyla, belgeyi düzenleyen idareden iş deneyim belgesine dayanak olan noter onaylı sözleşmenin, yapı ruhsatının, yapı kullanma izin belgesinin, ilgili sigorta müdürlüğünden onaylı iş yeri bildirgesinin istenildiği, belgeyi düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik İşleri Müdürlüğünün 03.01.2019 tarih ve E.23189 sayılı yazısı ile Ekrem Kılıç adına düzenlenen iş deneyim belgesinin bir örneğinin, yapı ruhsatının, yapı kullanma izin belgesinin, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin, iş yeri bildirgesinin gönderildiği görülmüştür.
17.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararında “Ekrem Kılıç’ın sunduğu iş deneyim belgesinin, belgeyi düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığından teyidinin yapıldığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 45’inci maddesinin (b) bendi kapsamında ibraz edilen noter onaylı sözleşmede bedel yazmadığı, ayrıca anılan Yönetmelik’in 46’ncı maddesinin (f) bendi kapsamında kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin olan söz konusu iş deneyim belgesinde belge tutarının, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ’de inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin %60’ı yerine %100 olarak hesaplandığı” belirtilerek anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.
Ekrem Kılıç’ın 21.01.2019 tarihli dilekçesi ile idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, sundukları iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklanan yanlışlığın kendilerinden yazılı açıklama istenilerek giderilebileceğini, ayrıca benzer bir hususta iş deneyim belge tutarının hatalı bir şekilde hesaplanmasında, hatanın iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklandığı yönünde örnek Kurul kararı olduğunun iddia edildiği, bunun üzerine ihale komisyonunun şikâyette belirtilen hususları değerlendirmesi sonucunda Ekrem Kılıç’ın iddiasını yerinde bularak düzeltici işlem tesis ettiği ve 24.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Ekrem Kılıç’ın üzerinde bırakıldığı görülmüştür.
Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan istekli Ekrem Kılıç tarafından iş deneyim belgesini düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığından belgedeki hatanın giderilmesinin talep edildiği ve bunun üzerine 24.01.2019 tarih ve 11027-Y-ÖS-111-3 sayılı iş deneyim belgesinin şikâyet süreci kapsamında idareye sunulduğu tespit edilmiş olup, yeni düzenlenmiş haliyle belge üzerinde belge tutarının “13.951.744,51 TL %60” olarak düzeltildiği görülmüştür.
Başvuru sahibinin “ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi kapsamında sunduğu iş deneyim belgesine dayanak teşkil eden yapım işi sözleşmesinde “bedel” unsurunun yer almadığı” iddiasıyla ilgili olarak yapılan incelemede;
Ekrem Kılıç adına düzenlenen iş deneyim belgesine konu işe ilişkin noter onaylı “taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi”nde “…arsa sahipleri söz alarak; sahibi ve hissedarı bulunduğumuz Diyarbakır ili Kayapınar ilçesi, Kayapınar mahallesi hudutları dahilinde bulunan 4320 ada no ve 9 parsel numarasında kayıtlı gayrimenkul hisselerimiz üzerinde belirtilen şekilde A-B-C-D blokları olmak üzere… oluşan bir yapı inşa etmek koşuluyla müteahhit Ekrem Kılıç’a kat karşılığı devir etmeyi vaat ve taahhüt ediyoruz. Kat karşılığo devrettiğimiz hisselerin satış bedeli müteahhitten alınmamış olup, buna karşılık müteahhit tarafından inşaat tamamlandıktan sonra arsa sahibi olarak… daire verilecek olup geriye kalan bağımsız bölümler müteahhide ait olacaktır…” ifadesine yer verildiği, sözleşme metninde herhangi bir bedele yer verilmediği tespit edilmiştir.
Yapılan tespitler doğrultusunda, Ekrem Kılıç’ın iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunmuş olduğu belgenin, “kat/arsa karşılığı usulü”ne ilişkin bir işten edinilen iş deneyim belgesi olduğu, kat karşılığı usulüne göre yapılan sözleşmelerin, yapım işinin yaptırılması karşılığında iş sahibinin yükleniciye ödeyeceği bedeli düzenleyen nitelikte sözleşmeler olmayıp, yapım işinin tamamlanmasından sonra elde edilecek bağımsız bölümlerden yükleniciye bırakılacak hissenin veya tutarın düzenlendiği sözleşmeler olduğundan, bahse konu sözleşmede yapım işine ait bir bedelin bulunmamasının iş deneyim belgesinin düzenlenmesi/geçerliliği hususunda tereddüt doğuracak bir durum oluşturmadığı, kaldı ki söz konusu belgede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinin altıncı fıkrasında belirtilen hüküm gereğince belge tutarının tespit edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinin altıncı fıkrasından kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ’de inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin % 60’ının esas alınacağı hususları anlaşılmaktadır.
Söz konusu iş deneyim belgesinin bu çerçevede değerlendirmesi neticesinde, dört adet yapı ruhsatında belirtilen inşaatın toplam yüzölçümü (22.886,72 m²) ile belgeyi düzenleyen idarece yapılan belirleme uyarınca (IV. sınıf A grubu) sözleşmenin imzalandığı 2017 yılına ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ’de inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması (882,00 TL/m²) suretiyle hesaplanması gereken bedelin (22.886,72×882=20.186.087,04 TL) olduğu, bu bedelin % 60’ı olan (12.111.652,22 TL) tutarın iş deneyim tutarı olduğu, ancak Ekrem Kılıç tarafından şikâyet süreci kapsamında, idareye sunulan ve belgeyi düzenleyen idarece belge tutarındaki hatanın düzeltildiği iddia edilen güncellenmiş belge tutarının “13.951.744,51 TL” olduğu tespit edilmiştir.
Yapılan değerlendirmede, gerek Ekrem Kılıç’ın teklifinin ekinde sunduğu iş deneyim belgesinde gerekse idareye şikâyet süreci kapsamında sunulan güncel versiyonunda bulunan belge tutarındaki hatanın idarenin yöntemi hatalı uygulamasından kaynaklandığı ve anılan isteklinin teklifinin ekinde sunduğu iş deneyim belgesinde yer alması gereken tutarın (12.111.652,22 TL) güncelleme işlemi yapılmadan dahi ihale dokümanında istenilen asgari iş deneyim tutarını (11.100.000,00 TLx0,80= 8.880.000,00 TL) karşıladığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin teklifinin idarece değerlendirmeye alınmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca, söz konusu iş deneyim belgesindeki belge tutarındaki hatanın giderilmesini teminen belge tutarının yukarıdaki açıklamalara göre düzeltilerek iş deneyim belgesinin yeniden düzenlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
2) Ekrem Kılıç adına düzenlenen 24.01.2019 tarihli ve 11027-Y-ÖS-111-3 sayılı iş deneyim belgesinin, kamu ihale mevzuatına uygun olarak yeniden düzenlenmesini teminen belgeyi düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik İşleri Müdürlüğüne bildirimde bulunulmasına,
Oybirliği ile karar verildi.
Hizmet İhalesine Yapım İş Deneyim Belgesiyle Katılınabileceği
KAMU İHALE KURUMU KARARI
- Yapım İhalesi
- İtirazen Şikayet
- Yapım İşinde Benzer İş
- Türü Hizmet Olan İhaleye Yapım İş Deneyim Belgesiyle Katılmak
Karar No : 2016/UH.II-1533
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2016/46881 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 13 Bölge Müdürlüğü Alanya ve Kemer Tünellerinin 8 (Sekiz) Aylık Bakım, Onarım ve İşletilmesi İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Karayolları Genel Müdürlüğü 13. Bölge Müdürlüğü tarafından 31.03.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 13 Bölge Müdürlüğü Alanya ve Kemer Tünellerinin 8 (Sekiz) Aylık Bakım, Onarım ve İşletilmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Cevdet Albayrak’ın 14.03.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.03.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.04.2016 tarih ve 20775 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan aynı tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2016/851 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Benzer iş tanımında yapım işlerinin de benzer iş olarak kabul edileceğinin belirtilmesinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve ilgili ikincil mevzuata aykırı olduğu,
…
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Başvuruya konu ihalede, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde işin adı “Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü Alanya ve Kemer Tünellerinin 8 (Sekiz) Aylık Bakım, Onarım ve İşletilmesi İşi” şeklinde belirtilmiş,
Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde; “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:
…
- d) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri,
…
7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
- a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya
- b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,
sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25’den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.
İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur…
7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Tünel Yapım, Bakım, Onarım, İşletme işleridir…”düzenlemesine yer verilmiş, İhale İlanında da aynı hususlar ifade edilmiştir.
Dolayısıyla, hizmet alımı olan başvuruya konu ihalede, ihaleye katılımda ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyim belgelerinin sunulması istenildiği, bununla birlikte benzer iş belirlemesi kapsamında yapım işlerinin de sayıldığı görülmektedir.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde benzer iş “ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile ” şeklinde,
İş deneyim belgesi “adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesi” şeklinde tanımlanmış,
Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde, iş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde, bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak hizmet alımlarıyla (işleriyle) ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin istenilmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmış,
Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinin ikinci fıkrasında “İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda aktarılan ilgili hükümler çerçevesinde, hizmet alımı ihalelerinde isteklilerden hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyim belgesi sunulmasının istenilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Diğer yandan, bir yapım işi kapsamında hizmet alımıyla ilgili işlerin de gerçekleştirilebileceği, kaldı ki Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde benzer iş tanımının, hizmet işleri, yapım işleri gibi bir ayrıma gidilmeyerek genel bir ifadeyle ihale konusu iş veya işin bölümleriyle çeşitli yönlerden benzerlik taşıyan işler olarak yapıldığı ve iş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların hesaplanarak değerlendirme yapılmasına imkân tanındığı hüküm altına alınmıştır.
Yapım işlerine ilişkin bir iş deneyim belgesiyle hizmet alımı ihalelerine katılmayı mümkün kılacak bir yorum benzer iş kavramıyla hedeflenen, ihale konusu işi baştan sona gerçekleştiren kişilere yaptırılması amacına daha uygun olacağı, tam tersi bir yorumun ise baştan sona inşa ettiği ve hizmete açılmış bir yapıyı gerçekleştiren isteklilerin ihalelere katılmasını engelleyeceği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu itibarla, ihale dokümanında yapım işlerine ilişkin iş deneyim belgesi sunulmasına imkân tanındığı gerekçesiyle mevzuata aykırılık ortaya çıktığı sonucuna varılmasının yerinde olmayacağı açıktır.
Bu sebeple, başvuruya konu ihale dokümanındaki benzer iş belirlemesine ilişkin değerlendirmenin yukarıda bahsedilen “hizmet alımı ihalesine yapım işine ait bir iş deneyim belgesi ile katılıma imkân tanınması” hususundan ayrıca yapılması ve ihale konusu işin niteliğine göre benzer işin değerlendirilmesi gereklidir.
İhale konusu işe ait Özel Teknik Şartname’nin “Servis, Bakım, Onarım Hizmetlerinin Tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde “Bu şartname kapsamında verilecek hizmet 13.. Bölge Müdürlüğü; Alanya ve Kemer Tünelleri bünyesinde bulunan tünellere ait sistemi, Trafik Kontrol Sistemi, Trafik Algılama Sistemi, Elektrifikasyon (A.G.-O.G.-Trafo merkezleri) ve Aydınlatma Sistemleri, Havalandırma, Radyo, Haberleşme, CCTV, VMS, VTS, Diesel-Elektrojen (Jeneratör) grupları, Kesintisiz güç kaynakları, Yangın söndürme sitemleri, Doğrusal Yangın Algılama sistemlerinin periyodik koruyucu bakımının yapılması, arızaların giderilmesi ve sarf malzemelerinin takibinin yapılmasıdır. Tüm trafo, O.G. ve A.G. teçhizatları, jeneratör, harici aydınlatma armatürleri, kablo ve bağlantıların kontrol ve onarımı ve İşletilmesi bu şartname kapsamındadır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale konusu iş içerisinde bakımı, onarımı ve işletilmesi hizmetleri verilecek olan sistemlerin karmaşık olarak nitelendirilebilecek ve uzmanlık gerektiren kısımlarının bulunduğu, ayrıca bu sistemlerin yapımı işlerinin, sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi için söz konusu olan nitelik ve büyüklük, gerçekleştirilme usulü, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık, personel ve organizasyon gerekleriyle benzerlik gösteren bölümler içerdiği, bu kapsamda idarece ilgili sistemlerin yapımı işlerini de içerecek şekilde belirlenmiş olan benzer işin, kavramın tanımına uygun şekilde ihale konusu işin bazı bölümleriyle yukarıda sayılan açılardan benzerlik taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer taraftan tünel yapımı işlerini gerçekleştiren ve yapıyı kullanıma açılması için her türlü sistemi kuran isteklilerin, tünel ve bahse konu yapı içinde yer alan sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi işlerini gerçekleştirebileceği, kaldı ki benzer iş tanımında tünel yapım işleri de eklenerek benzer iş tanımının genişletilmesinin ihaleye katılımı ve rekabeti arttırıcı etkisinin olacağı da açıktır.
Sonuç olarak tünel yapımı işlerini gerçekleştiren ve yapıyı kullanıma açılması için her türlü sistemi kuran isteklilerin, tünel ve bahse konu yapı içinde yer alan sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi işlerine katılmasının engellenmesinin benzer iş kavramının amacına aykırılık teşkil edeceği hususları dikkate alındığında, başvuruya konu ihalede işin niteliği gereği istisnai bir durum ortaya çıktığı ve iddiaya konu hususun benzer iş belirlemesinin mevzuata aykırı olduğu şeklinde bir netice doğurmadığı anlaşılmıştır.
- Published in KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
Benzer İşlerde İş Deneyim Belgesi İstenilmesinin Amacı
KAMU İHALE KURULU KARARI
- Yapım İnşaatı İşi
- İş Deneyim Belgesi
- Benzer İş
Karar No : 2013/MK-23
BAŞVURU SAHİBİ:
Mevlüt Şahin İnş. Turizm Gıda San. Ve Tic .Ltd. Şti.
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çorum İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü
BAŞVURUYA KONU İHALE:
Kamu İhale Kurulunun 10.10.2012 tarih ve 2012/UY.I-3912 sayılı kararı hakkında Ankara 12. İdare Mahkemesince verilen yürütmenin durdurulması kararının uygulanmasına ilişkin Kurul kararı alınması.
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
KARAR:
Çorum İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğünce 03.08.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Çorum Merkez Bahabey 16 Derslikli İ.Ö.O Yapımı İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Mevlüt Şahin İnş. Turizm Gıda San. Ve Tic .Ltd. Şti. tarafından yapılan şikâyet başvurusu üzerine, Kamu İhale Kurulunun 10.10.2012 tarih ve 2012/UY.I-3912 sayılı kararı ile “4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, başvurunun reddine,” karar verilmiştir.
Anılan Kurul kararının yürütmenin durdurulması ve iptali istemiyle, Mevlüt Şahin İnş. Turizm Gıda San. Ve Tic .Ltd. Şti. tarafından açılan davada, Ankara 12. İdare Mahkemesinin 19.12.2012 tarih ve 2012/1552 sayılı kararı ile;
“…Yukarıda yer verilen Yasa ve Yönetmelik hükümleri ile isteklilerden iş deneyim belgesi istenilerek, daha önce ihale konusu işi veya şartnamede tanımlanmış benzer bir işi yapmak suretiyle, bu türden işlerle ilgili deneyim sahibi olduklarını ortaya koymaları amaçlanmıştır. Diğer bir deyişle, ihalelerde iş deneyim belgesi istenilmesinin temelinde, ilgililerin mesleki ve teknik yeterliğinin tespit edilmesi, ihale konusu işin istekli tarafından yapılabilirliğinin belirlenmesi hususu yatmaktadır.
Bilindiği üzere; konusu belli bir edimin yerine getirilmesi olan sözleşmeler genellikle belli bir bedel içermekte ve kural olarak sözleşme bedeli de yazılı olarak sözleşme metninde yer almaktadır. Bununla birlikte konusu bir edimin yerine getirilmesi olmakla birlikte birtakım sözleşmeler belli bir bedel içermeyebilir. Kat karşılığı inşaat sözleşmeleri ile, yap, işlet devret niteliğindeki yapım işlerine ait sözleşmeler bu nitelikteki sözleşmelerdir. Bu türden sözleşmelerde, sözleşme bedeli bulunmamakta ise de, söz konusu sözleşmeye dayalı olarak düzenlenen bir kısım belgelerde çoğu kez, Bayındırlık ve İskân Bakanlığı tarafından belirlenen yapı sınıfları ve bunlara ilişkin birim fiyatlar esas alınarak sözleşme bedeli tespit edilmekte, bu bedel sözleşmeye ilişkin özel ve resmi iş ve işlemlerde dikkate alınarak kullanılmaktadır.
Bu itibarla, sözleşme metninde bedel bulunmayan bu gibi hallerde de bedeli tespit edilebilir nitelikte olan sözleşmelere dayalı olarak düzenlenmiş bulunan iş deneyim belgelerinin, ilgililerin belli bir işe ilişkin iş deneyimlerini göstereceği, diğer bir deyişle bu türden sözleşmelere dayalı olarak hazırlanmış olan iş deneyim belgelerinin de ilgililerin ihale konusu işi yapabilirliği ile yeterliğini belgeleyen sağlıklı bir veri olarak dikkate alınabileceği açıktır. Dolayısıyla, sözleşme bedelinin açıkça gösterildiği haller gibi, bu bedelin belirlenebilir olduğu hallerde de, bu bedelin ilgili mevzuatın aradığı anlamda ‘belli bir bedel’ olarak kabul edilmesi yukarıda anılan mevzuatın amacına daha uygundur.
Bu durumda; davacı tarafından sunulan iş deneyim belgesinin kat karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklandığından hareketle tesis olunan davaya konu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir…”
şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.
Anayasanın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında; yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle;
1- 10.10.2012 tarih ve 2012/UY.I-3912 sayılı Kurul kararının iptaline,
2- Anılan mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.
- Published in KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
Önceki İşin Sözleşmesinin İçeriği Benzer İşin Belirlenmesinde Önemlidir
KAMU İHALE KURULU KARARI
-
İş Deneyim Belgesi
-
Benzer İş
Karar No : 2016/UY.I-315
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2015/113312İhale Kayıt Numaralı “İzmit (Tem Otogar (K1) Köprülü Kavşağı Dahil) – Kandıra Yolu Km: 0+000 – 3+200 ve Km: 0+000 – 37+418 Kesimlerinin Yapım” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı tarafından 08.10.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İzmit (Tem Otogar (K1) Köprülü Kavşağı Dahil) – Kandıra Yolu Km: 0+000 – 3+200 ve Km: 0+000 – 37+418 Kesimlerinin Yapım” ihalesine ilişkin olarak Sağlamlar İnşaat Hafr. Nak. Tic. ve San. A.Ş. – Ö.D.F. Yılmazlar İnşaat Tur. Mad. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 30.11.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.12.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.12.2015 tarih ve 97966 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.12.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2015/3366 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ortak girişimlerinin özel ortağınca sunulan iş bitirme belgesinin benzer işe uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmalarının mevzuata aykırı olduğu, söz konusu iş bitirme belgesine konu işin ihale konusu işin birebir aynısı olduğundan benzer iş değerlendirmesi yapılmasının dahi gerekli olmadığı, belgenin alt yapı ve üst yapı imalatlarını içerdiği, ilk sözleşme bedeline tekabül eden imalatlardan yola çıkarak alt yapı ve üst yapı imalatlarının karşılanıp karşılanmadığı değerlendirmesinin doğru olmadığı, toplam sözleşme bedeli içerisinde gerçekleştirilen imalatlar bedeli dikkate alınarak benzer iş değerlendirmesi yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Bu nedenle belgeye konu işin ihale konusu işe veya benzer işe uygunluğu yönünden yapılan değerlendirmede, belgenin dayanağı olan sözleşmenin konusunun ve sözleşme konusu kapsamında gerçekleştirilen işlerin değerlendirilmesi gerekmekte olup işin geçici kabul, kesin kabuş işlerini yapan ve belgeyi düzenleyen Karayolları 12. Bölge Müdürlüğü’nün talebimiz üzerine gönderdiği 20.01.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan 15.01.2016 tarihli ve 10318 ayılı yazısı ekinde gelen belgeler kapsamında yer alan “Gerçekleştirilen işler ve tutarları” başlıklı tabloda 1-40 nolu hakkediş imalatları kapsamında; toprak işleri, sanat yapıları, viyadük inşaatı, tünel yapım işleri, tünel portalı miktarı cetveli, üstyapı işleri, çeşitli işler, tünel aydınlatma işleri ve tutarlarına yer verilmiş olup, belge altında yer alan açıklamada “İş Bitirme Belgesi Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği 46’ncı maddesi 4 numaralı alt bendi gereğince iş deneyim tutarı 24.724.851,29 x 1,1 = 27.197.336,42 TL olarak hesaplanmış olup yüklenici iş bitirme belgesi bu tutara göre düzenlenmiştir.” denilmektedir. Belgenin devamında, “İkisu mahallesi relökasyon yolu inşaatı hakediş bilgileri” isimli tabloda toprak işleri ve sanat yapıları olmak üzere toplamda 518.662,90 TL’lik hakediş tablosuna yer verilmiştir.
…
Belgeler arasında yer alan “Teklif mektubu” kapsamında Güllübağ Karayolu İnşaatı İcmalinde, yol işleri, viyadük işleri, tünel inşaatı, üstyapı işleri, çeşitli işler, tünel aydınlatma işleri toplamının 24.724.851,29 TL olduğu ve bu işlerin tutarlarını gösteren keşif özetinin bulunduğu belirlenmiştir. Bu belgeden sözleşmenin bağıtlanan ilk hali kapsamında da üst yapı işlerinin yer aldığı anlaşılmaktadır.
Belgeler arasında yer alan iş deneyim belgesi konusu işe ilişkin sözleşmede,
“03. İşin adı, yeri ve kapsamı:
03.1. Sözleşme konusu işin adı: Güllübağ Barajı ve Hes Projesi’ne ait Karayolu İnşaatı işidir.
03.2. Proje sahası: Erzurum İli, İspir-Yusufeli Karayolu’nun İspir İlçesinden itibaren Çoruh Nehri’nin sağ sahilinde baraj maksimum su kotu üzerinden geçerek baraj aksı mansabında mevcut Yusufeli-İspir karayoluna bağlanacak olan 7+042 km uzunluğunda karayolu güzergahıdır.
03.3. İşin niteliği, türü ve kapsamı: Güllübağ Barajı ve Hes Projesi kapsamında gerçekleştirilecek karayolu relokasyonu; bu işlerle ilgili kazı, beton, nakliye, yol kaplaması ve enjeksiyon işlerinin uygulama projelerinde gösterildiği şekil ve sözleşme eklerine, teknik şartnameye ve yasal yükümlülüklere uygun olarak yapılması işidir. İşin kapsamında 553 metre tünel, 180 metre viyadük ve 6309 metre açıkta karayolu ile bu güzergahtaki tüm sanat yapıları bulunmaktadır.
Sözleşmenin türü ve bedeli:
04.1. Madde 03’te belirtilen sözleşme konusu iş için yapılan bu sözleşmenin türü, birim fiyat teklif esas usulüyle yapılan karayolu inşaatı sözleşmesidir.
04.2. Proje sahibi tarafından verilen kesin projelere, sözleşme konusu ve keşif listesinde belirtilen iş kalemlerine dayalı olarak, yüklenici tarafından teklifinde belirttiği fiyatlarla işlerin birim fiyat ile sözleşme bedeli KDV hariç 24.724.851,29 TL’dir.
…
04.4.Bu sözleşme bedeli, keşif listesindeki miktarlar esas alınarak kabul edilmiştir. ….” şeklinde düzenlemelerin bulunduğu görülmüştür.
Aktarılan sözleşme hükümlerinden işin sözleşme tutarı olarak belirlenen 24.724.851,29 TL’lik kısmına dahil olan iş kapsamının keşif listesinde miktarları verilen iş kalemleri olduğu, sözleşme kapsamındaki işlerin yolun alt yapısı ve üstyapısı yapım işini içerdiği anlaşılmıştır.
Sözleşme ekindeki 30.09.2012 tarihli ve 40 nolu hakkediş belgesinde bu tarihe kadar gerçekleştirilen işler tutarının 43.487.065,05 TL olduğu ve yapılan işlerin de aşağıdaki gibi olduğu tespit edilmiştir:
Yol işleri : 28.270.914,14
İkisu Yol İşleri : 518.66,90
Vüyadük İşleri : 5.022.262,88
Tünel İnşaatı : 5.921.819,19
Üstyapı İşleri : 1.212.712,894
Çeşitli İşler : 587.793,053
Tünel Aydınlatma İşleri : 1.952.900,00
Toplam : 43.487.065,05
İlgili sözleşmenin “İş miktarında artma veya azalma” başlıklı 44’üncü maddesinde “44.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında keşif ve sözleşmede öngörülmemiş olan iş artışı zorunlu hale gelirse YÜKLENİCİ keşif bedelinin %30’una kadar olan artışları süre uzatımı hariç sözleşme ve şartnamesindeki hükümler çerçevesinde yapmakla yükümlüdür. Bu durumda iş artışı nedeniyle YÜKLENİCİ’ye sadece PROJE SAHİBİ’nin uygun göreceği süre kadar süre uzatımı verilir. 44.2.İşteki artma sözleşme bedelinin %30’unu aştığı takdirde, %30’un üzerinde kalacak kısım için ek sözleşme yapmak sureti ile YÜKLENİCİ işe devam edebilir. Bu ek sözleşme şartlarında anlaşma olmadığı takdirde, PROJE SAHİBİ %30’un üzerinde kalan kısmın yatırılmasından vazgeçebilir veya bir üçüncü kişi ile anlaşabilir…..” düzenlemesi yer almaktadır. Anılan düzenlemelerden sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunduğu anlaşılmaktadır. Karayolları 12. Bölge Müdürlüğü’nden gelen belgeler arasında yer alan zeyilnamede, sözleşme taraflarınca iş artışına karar kılındığı, “…yolun üstyapısındaki alt temel, temel, sathi kaplama, yatay düşey işaretlemeler, yarma şev hendekleri ile tamamlanmayan diğer tüm işlerin sözleşme ve ekleri hükümlerine bağlı olarak tamamlanması…” konusunda anlaşıldığı görülmüştür.
Bu tespitler doğrultusunda sözleşme kapsamında gerçekleştirilen işin tamamı dikkate alındığında alt yapı ve üst yapı işlerini ihtiva ettiği, belge konusu işe ait sözleşmede belirlenmiş olan işlerin, ihale konusu iş/benzer işi kapsadığı, bu nedenle; idare tarafından belgenin benzer işe ait olmadığı doğrultusunda tespitin yapılarak teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığı, şikayete konu belgenin ihale konusu işi/benzer işi kapsayan bir belge olarak değerlendirilmesi gerektiği; ancak, 27.197.336,42 TL’lik belge tutarının tamamının ihale konusu iş/benzer iş deneyim tutarı olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, zira ihale konusu iş kapsamında değerlendirilemeyecek olan tünel inşaatı ve tünel aydınlatma işlerini de kapsadığı dikkate alındığında, söz konusu imalatlara ilişkin ilk sözleşme bedelinde yer alan tutarların düşülmesi durumunda asgari iş deneyim tutarını sağlamadığı açık olduğundan teklifin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
- Published in Aşırı Düşük Teklif, KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
Kısmi Kabul Olmayan ve Geçici Kabulü Yapılmayan İhalenin İş Deneyim Belgesi Olarak Alt Yüklenici Tarafından Kullanılması
KAMU İHALE KURULU KARARI
Karar No : 2018/UY.II-1887
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/353034 İhale Kayıt Numaralı “Muş İl Emniyet Müdürlüğüne Bağlı Muş Malazgirt 80 Daireli Lojman İnşaatı Yapımı ve Çevre Düzenlemesi İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Muş Özel İdaresi tarafından 09.08.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Muş İl Emniyet Müdürlüğüne Bağlı Muş Malazgirt 80 Daireli Lojman İnşaatı Yapımı ve Çevre Düzenlemesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Fuat Deveci / Grs Mühendislik – Güresmer Yol Yapı İnşaat Turizm A.Ş. İş Ortaklığının 12.09.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.09.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.09.2018 tarih ve 48696 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2018/1529 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, başvuruya konu ihalede tekliflerinin Güresmer Yol Yapı İnş. Turizm A.Ş.ye ait alt yüklenici iş bitirme belgesinin geçici kabulü yapılmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale dokümanında kısmi kabul yapılabileceği belirtilmemekle birlikte yasaklayıcı bir düzenleme de bulunmadığı, geçici kabul yapılmamasında kendilerinden kaynaklı bir kusurun olmadığı, şöyle ki, söz konusu işin yüklenicisi tarafından 12.06.2018 tarihli yazı ile iş deneyim belgesini düzenleyen idareden iş deneyim belgesine konu işin geçici kabulünün yapılmasının talep edildiği, 06.07.2018 tarihli idarece verilen cevabi yazıda ise “… Yüklenici firmadan kaynaklı olmayan enerjilendirme ve testlerle ilgili oluşabilecek bir takım aksaklıkların işin sözleşme süresinden bağımsız olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Geçici kabulün bu işlemlerin tamamlanmasından sonra yapılması uygun olacaktır.” şeklinde açıklama yapılarak başvurunun reddedildiği, bu nedenle idareden kaynaklanan sebepten dolayı taraflarınca sunulan söz konusu iş deneyim belgesinin kabul edilmemesinin hakkaniyete aykırı olduğu, kendileri tarafından akdedilen altyüklenici sözleşmesi uyarınca kısmi kabul tarihine kadar imalat kalemlerinde eksiklik bulunmadığı, eksik imalatın bulunması halinde iş deneyim belgesinin düzenlenmesinin mümkün olmayacağı, bu itibarla kısmi kabul tarihindeki imalatların eksiksiz yerine getirildiği, bu hususların söz konusu iş deneyim belgesine konu işe ilişkin hakedişden de anlaşılacağı bu nedenle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu ve tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Alt yükleniciler” başlıklı 15’inci maddesinde “İhale konusu işin özelliği nedeniyle ihtiyaç görülmesi halinde, ihale aşamasında isteklilerden alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işleri belirtmeleri, sözleşme imzalamadan önce de alt yüklenicilerin listesini idarenin onayına sunmaları istenebilir. Ancak bu durumda, alt yüklenicilerin yaptıkları işlerle ilgili sorumluluğu yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;
…
- c) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhütte bulunan yükleniciye karşı bedel içeren bir sözleşme ile taahhüt edilen iş bölümünün tamamen bitirilmesi ve söz konusu iş kısmının idare tarafından kısmı kabulünün yapılması veya asıl sözleşmeye ilişkin işin geçici kabulünün yapılması şartıyla “alt yüklenici iş bitirme belgesi olarak düzenlenir”
…
olarak düzenlenir.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri, ilgilinin iş ve/veya mesleki tecrübesini tevsik amacıyla; yüklenicilere, yükleniciye karşı bir sözleşme ile taahhüt ettiği iş bölümünü bitiren alt yüklenicilere, mimar veya mühendis olmak şartıyla denetleme veya yönetme görevlerinde bulunanlara, talepleri halinde, aşağıdaki hükümlere göre talep tarihini izleyen 30 gün içinde belge düzenlemeye yetkili mercilerce düzenlenir ve verilir. Düzenleme koşullarını taşımayan taleplerde, aynı süre içinde başvuru sahibine bu husus gerekçeleriyle yazılı olarak bildirilir.
….
(3) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara doğrudan tek sözleşme ile taahhüt edilmiş işlerin bir bölümünü yapan alt yüklenicilere; sözleşmesinin tamamını bir bütün olarak gerçekleştirip bitirmeleri ve kısmı kabul öngörülen işlerde idare tarafından kısmı kabulü yapılmak veya asıl sözleşmeye ilişkin işin geçici kabulü yapılmak şartıyla, “alt yüklenici iş bitirme belgesi” verilir. Yüklenici ile alt yüklenici arasında yapılan sözleşmelerde, nevi itibariyle verilen bir işin baştan sona yapılmasının öngörülmesi şartı aranır. Birden fazla alt yüklenici olması durumunda, alt yüklenicilere verilecek iş deneyim belgelerinin tutarlarının toplamı, toplam sözleşme bedelini aşamaz.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Kısmi kabul öngörülmesi” başlıklı 50’nci maddesinde “50.1. İhale konusu işte kısmi kabul yapılmasının öngörülmesi halinde, müstakil kullanımına elverişli iş kısımları ve bu iş kısımlarının bitirme tarihlerinin sözleşme tasarısında belirtilmesi gerekmektedir. Ancak sözleşmesinde kısmi kabul yapılması öngörülmemekle birlikte, işin yürütülmesi sırasında önceden öngörülemeyen zorunlu nedenlerle ihtiyaç görülmesi durumunda Yapım İşleri Genel Şartnamesinin ilgili hükümleri uyarınca kısmi kabul yapılması mümkündür.” açıklaması yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin a) Adı: Muş İl Emniyet Müdürlüğüne Bağlı Muş Malazgirt 80 Daireli Lojman İnşaatı Yapımı ve Çevre Düzenlemesi İşi
- b) Yatırım proje no’su/kodu:
- c) Miktarı ve türü: 4 Bloktan Oluşan Tüm Binaların Toplam İnşaat Alanı 14.028 M2 Olan B+Z+4 Katlı Bina4 Bloktan Oluşan Tüm Binaların Toplam İnşaat Alanı 14.028 M2 Olan B+Z+4 Katlı Bina
ç) Yapılacağı yer:Muş Malazgirt
- d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.
05.09.2018 tarihli ihale komisyonu kararına göre başvuru sahibi ve diğer 2 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi geçerli bulunan isteklilerden Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd.Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Özkan Group İnş. A.Ş.- Fuat Altundere İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
Söz konusu ihale komisyonu kararında başvuru sahibi Fuat Deveci- Güresmer Yol Yapı İnş. Tur. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin olarak “…ihale dokümanında kısmi geçici kabul öngörülmediği, firmanın sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin geçici kabulü yapılmadığı ve yüklenici ile alt yüklenici arasındaki sözleşmede belirtilen imalatların tamamlanmadığından firmanın teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” şeklinde gerekçeye yer verildiği görülmüştür.
Başvuru sahibi isteklinin iş deneyimini tevsik etmek amacıyla alt yüklenici iş bitirme belgesi, belgeye konu olarak idare ile yüklenici arasında imzalanan sözleşme ve 1 adet hakediş raporunun (12.10.2017 tarihli ve 7 ARA nolu) sunulduğu görülmüştür.
Yapılan incelemede özel ortak Güresmer Yol Yapı İnş. Tur. A.Ş. tarafından, Muş Özel İdaresi tarafından düzenlenen 13.10.2017 tarihli ve 2016/263318-1614677-1-1 sayılı “alt yüklenici iş bitirme belgesi”nin sunulduğu, söz konusu belgede işveren adının “Fuat Deveci- Güres İnşaat Madencilik Temizlik Hazır Yemek Doğalgaz Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı”, alt yüklenicinin unvanının “Güresmer Yol Yapı İnşaat Turizm Anonim Şirketi”, belgeye konu işin adı ve ihale kayıt numarasının “Muş Merkez 112 Acil Çağrı Merkezi Binası ve Çevre Düzenlemesi Yapımı, 2016/263318”, işin alt yüklenici tarafından yapılan kısmının “İşin %80’lik Kısmı alt yüklenici tarafından (Betonarme Karkas)yapılmıştır.”, uygulanan yapı tekniğinin “betonarme karkas”, esas işin sözleşme tarihinin “19.09.2016”, esas işin ilk sözleşme bedelinin “5.023.000,00 TRY”, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşme tarihinin “30.09.2016”, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşmenin bedelinin “4.015.355,14 TRY”, alt yüklenici tarafından yapılan işin kısmi kabul tarihinin “12.09.2017” olduğu, esas işin geçici kabul/tasfiye tarihi bilgisinin ise belgede bulunmadığı, ayrıca belgenin açıklama kısmında “Bu altyüklenici iş deneyim belgesi firmanın 11.10.2017 tarihli dilekçesine istinaden EKAP modülü üzerinden yapılmıştır.” ifadelerine yer verildiği, belge ekinde sunulan iş deneyim belgesine konu imalatlara ilişkin 12.10.2017 tarihli hakedişin sunulduğu,
Ayrıca anılan istekli tarafından söz konusu iş bitirme belgesi ekinde sunulan sözleşme incelendiğinde, 19.09.2016 tarihinde yüklenici “Fuat Deveci- Güres İnşaat Madencilik Temizlik Hazır Yemek Doğalgaz Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı” ile Muş Özel İdaresi arasında imzalanan “Muş Merkez 112 Acil Çağrı Merkezi Binası ve Çevre Düzenlemesi Yapımı” işine ilişkin olduğu, ayrıca belgeyi düzenleyen idarenin bahse konu ihaleyi yapan idare ile aynı olduğu görülmüştür.
Sözleşme yüklenicisi tarafından belgeyi düzenleyen idareye 12.06.2018 tarihli yazı ile söz konusu işin geçici kabulün yapılmasının talep edildiği, ayrıca İdarece verilen cevabi yazıda “…yüklenici firmadan kaynaklı olmayan enerjilendirme ve testlerle ilgili oluşabilecek bir takım aksaklıkların işin sözleşme süresinden bağımsız olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle mekanik asansör vb. tesisatta bir takım testler yapılamamaktadır. Geçici kabulün bu işlemlerin tamamlanmasından sonra yapılması uygun olacaktır…” ifadelerine yer verildiği tespit edilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde yer alan Tip Sözleşme Tasarısı’nın “İşe başlama ve bitirme tarihi” başlıklı 9’uncu maddesinin 9.3’üncü alt maddesine ilişkin olan 11 nolu dipnotta “Kısmi kabul yapılması öngörülmüş ise madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir;
“9.3. İşin müstakil kullanımına elverişli kısımları ve bitirme tarihleri” açıklamasına,
Yine aynı tasarının “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 19 ‘uncu maddesinin 19.2’nci alt maddesine ilişkin olan 19 nolu dipnotunda ise “ (1) Kısmi kabul yapılması öngörülmeyen durumlarda “19.2. Madde boş bırakılmıştır” yazılacaktır;
(2) Kısmi kabul yapılması öngörülen durumlarda madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir:
“19.2. Sözleşme konusu taahhüdün tamamlanan ve müstakil kullanıma elverişli kısımları için, Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre kısmi kabul yapılması öngörülmektedir.” açıklamalarına yer verildiği görülmüştür.
Belgeye konu işin sözleşmesinin 9.3’üncü maddesinde ise “bu madde boş bırakılmıştır” şeklinde, yine aynı sözleşmenin 19’uncu maddesinde “İşin teslim etme ve teslim alma şekil ve şartları ile kısmi kabul, geçici ve kesin kabul işlemleri Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yürütülür.” ve 19.2. Madde boş bırakılmıştır” şeklinde düzenlemelerin yer aldığı ve söz konusu düzenlemelerden iş deneyim belgesine konu işte kısmi kabul yapılmasının öngörülmediği anlaşılmıştır.
Ayrıca söz konusu belgede alt yüklenici tarafından yapılan işin kısmi kabul tarihinin “12.09.2017” olarak belirtildiği, bu tarihin ise anılan belge ekinde yer alan 12.10.2017 tarihli ve “7 ARA” nolu hakedişte ödemesi yapılan işlere ilişkin olduğu sonucuna varılmıştır.
Öte yandan yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde tek sözleşme ile taahhüt edilen işlerin bir bölümünü gerçekleştiren alt yüklenicilere tarafı oldukları sözleşmenin tamamını gerçekleştirmeleri ve asıl sözleşmede kısmi kabulün öngörülmesi halinde kendi taahhüdü altındaki işlere ilişkin kısmi kabulün yapılması veya asıl sözleşmeye ilişkin geçici kabulün yapılması şartıyla alt yüklenici iş bitirme belgesinin verileceği anlaşılmaktadır. Diğer bir anlatımla alt yüklenici iş deneyim belgesi düzenlemeleri için asıl işe ilişkin geçici kabulün yapılmadığı durumlarda dokümanda düzenlenmiş olması şartıyla işin alt yükleniciye yaptırılan kısmına ilişkin kısmi kabulün yapılmış olması gerekmektedir.
Belgeye konu işe ait sözleşmede kısmi kabul öngörülmediği, ayrıca söz konusu 112 Acil Çağrı Merkezi Binası ve Çevre Düzenlemesi Yapımı işinin alt yüklenici tarafından yapılan %80’lik kısmının ise betonarme karkas olarak belirtildiği, bu haliyle belgeye konu işin niteliği itibariyle kısmi kabul yapılmasına da uygun olmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, söz konusu sözleşmede kısmi kabul öngörülmediği ve asıl işin geçici kabulünün de yapılmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddiası yerinde bulunmamıştır.
Yukarıda yer verilen tespitler doğrultusunda, başvuru sahibi Fuat Deveci – Güresmer Yol Yapı İnşaat Turizm A.Ş İş Ortaklığı tarafından sunulan ve Muş Özel İdaresince “Güresmer Yol Yapı İnşaat Turizm Anonim Şirketi” adına düzenlenen 13.10.2017 tarih ve 2016/263318-1614677-1-1 sayılı alt yüklenici iş bitirme belgesinin mevzuata uygun olarak düzenlenmediği anlaşıldığından belgenin iptal edilmesi hususunda belgeyi düzenleyen idareye bildirim yapılmasına karar verilmiştir.
- Published in KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
İlansız Pazarlık Usulünün Uygulandığı İhalelerde İstekli Veya İstekli Olabilecekler Dışında Kalanlar Açısından İdari Başvuru Zorunluluğu Bulunmadığı
DANIŞTAY ONÜÇÜNCÜ DAİRESİ KARARI
Esas No 20153669 Karar No 20153193 Tarih 17.09.2015
- İDARİ İŞLEMİN İPTALİ İSTEMİ
- DAVANIN İSTEKLİ YA DA İSTEKLİ OLABİLECEKLER ARASINDA BULUNMAYAN DAVACI TARAFINDAN ANILAN İHALENİN İPTALİ İSTEMİYLE AÇILDIĞI
- İŞİN ESASININ İNCELENMESİ SURETİYLE BİR KARAR VERİLMESİ GEREKTİĞİ
- HÜKMÜN BOZULDUĞU
ÖZET
Aday, istekli ya da istekli olabilecekler arasında bulunmayan davacı tarafından anılan ihalenin iptali istemiyle doğrudan açılan davada, diğer ilk inceleme hususları değerlendirildikten sonra işin esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden, dava dilekçesinin ‘ne tevdiine ilişkin temyize konu Mahkeme kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır. Hüküm bozulmuştur.
İstemin Özeti İzmir 2. İdare Mahkemesi’nin 11062015 tarih ve E2015917, K2015878 sayılı kararının; aday, istekli ya da istekli olabilecekler arasında yer almayan şirketin, şikayet ve itirazen şikayet başvurusu yapmasının zorunlu olmadığı, ihalenin iptali istemiyle doğrudan açılan davada işin esasının incelenmesi gerektiği ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti Davacının aynı konuda açmış olduğu başka davaların da bulunduğu ve bu davaların derdest olduğu, mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu, temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi Düşüncesi Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü
Dava; 2. Bölge Müdürlüğü’nce tarihinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 21. maddesinin (b) bendi uyarınca yapılan Yapımı İhalesi’nin iptali istemiyle açılmış; İdare Mahkemesi’nce; 26.05.2015 tarihinde yapılan dava konusu ihale işleminin iptali istemiyle ilk önce davalı idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiği, söz konusu şikayet başvurusunun reddedilmesi halinde ise Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet yolunun kullanılacağı, son olarak bu Kurumca verilen karara karşı yargı yoluna başvurulması gerektiği, ihaleyi yapan davalı idareye şikayet yoluna gidilmeksizin doğrudan dava açılması nedeniyle, dava dilekçesinin ve eklerinin 2577 sayılı Kanunun 15. maddesi uyarınca görevli idari merci olan ‘ne tevdi edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava dilekçesi ve eklerinin ‘ne tevdiine karar verilmiş, bu karar davacı tarafından temyiz edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun Tanımlar başlıklı 4. maddesinde; aday, ön yeterlik için başvuran gerçek veya tüzel kişiler veya bunların oluşturdukları ortak girişimler; istekli, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidi; istekli olabilecek ise, ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim olarak tanımlanmıştır.
Diğer taraftan; Kanun’un Pazarlık Usulü başlıklı 21. maddesinin (b) bendinde, Doğal afetler, salgın hastalıklar, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması durumu pazarlık usulünün uygulanacağı haller arasında sayılmış; İhale ve Ön Yeterlik Dokümanının Verilmesi başlıklı 28. maddesinde, İhale ve ön yeterlik dokümanı idarede bedelsiz görülebilir. Ancak, ön yeterlik veya ihaleye katılmak isteyen isteklilerin bu dokümanı satın almaları zorunludur. İlan yapılmayan ihalelerde, ihale dokümanı sadece idare tarafından davet edilenlere satılır. Doküman bedeli, basım maliyetini aşmayacak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce tespit edilir. kuralına yer verilmiştir.
Anılan Kanun’un İhalelere Yönelik Başvurular başlıklı 54. maddesinde, İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. kuralına yer verilmiş; İdareye Şikayet Başvurusu başlıklı 55. maddesinin 1. ve 3. fıkralarında, şikayet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21. maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılacağı ve idarenin, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alacağı belirtilmiş; 4. fıkrasında, belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceği vurgulanmış; Kuruma İtirazen Şikayet Başvurusu başlıklı 56. maddesinde ise, İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55’inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir. kuralı yer almıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; tarihinde pazarlık usulüyle gerçekleştirilen Yapım ihalesine davet edilmeyen davacı tarafından, ihale dokümanının ve davetiyenin kendisine de verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddi üzerine, kendilerinin anılan ihaleye davet edilmemesinin mevzuata ve temel ihale ilkelerine aykırı olduğu ileri sürülerek ihalenin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday, istekli ile istekli olabileceklerin, Kanun’da dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolu olarak öngörülen şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunmalarının zorunlu olduğu, başvuruda bulunabilmek için aranan istekli veya istekli olabilecek sıfatının, ilan yapılmayan ve davet edilmeyenlere doküman satılmayan pazarlık usulünde kazanılması mümkün olmadığından, ilansız pazarlık usulünün uygulandığı ihalelerde istekli veya istekli olabilecekler dışında kalanlar açısından idari başvuru zorunluluğu bulunmadığının, diğer bir ifadeyle, bu kişilerce doğrudan dava açılabileceğinin kabulü gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla; 4734 sayılı Kanun’da öngörüldüğü biçimde aday, istekli ya da istekli olabilecekler arasında bulunmayan davacı tarafından anılan ihalenin iptali istemiyle doğrudan açılan davada, diğer ilk inceleme hususları değerlendirildikten sonra işin esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden, dava dilekçesinin ‘ne tevdiine ilişkin temyize konu Mahkeme kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; temyiz isteminin kabulü ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca İzmir 2. İdare Mahkemesi’nin 11062015 tarih ve E2015917, K2015878 sayılı kararının BOZULMASINA, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine, kullanılmayan 45,60.-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacı şirkete iadesine, 2577 sayılı Kanun’un 20A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere) 17.09.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
- Published in DANIŞTAY KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
İşin Ebatlarının Küçülmesi ve Yeni Birim Fiyat Oluşturulması
SAYIŞTAY KARARI
Dosya No 39764
Tutanak No 41196
Tutanak Tarihi 15.12.2015
- Yeni Birim Fiyat Oluşturulması
…………. Belediyesi “muhtelif cadde ve sokaklarında tretuvar tamir bakım ve yenileme” işinde 15*30*70 ebatlarda renkli beton bordür döşenmesi iş kalemi yapımı iptal edilerek yerine 15*30*50 ebatlarda renkli beton bordür döşenmesi iş kalemi yapılmıştır.
İhale dosyasından; …………. Belediyesinin yaklaşık maliyeti ………TL olan muhtelif cadde ve sokaklarında tretuvar tamir bakım ve yenileme işi için ihaleye çıktığı, 15*30*70 ebatlarda beton bordür döşemesi işinin ……..TL ile yaklaşık maliyet içinde en yüksek iş kalemi olduğu anlaşılmıştır. “15*30*70 ebatlarda beton bordür” döşemesi iş kalemi yaklaşık maliyette birim fiyatı …… TL iken ……. İnşaat Tic.San.Ltd.Şti. bu iş kalemine ……… TL teklif vererek ihaleyi almıştır. Daha sonrasında ise söz konusu iş kalemi hiç yapılmayarak yerine benzer iş kalemi olan “15*30*50 ebatlarda renkli beton bordür” döşemesinin yapılması kararlaştırılmıştır. Söz konusu iş kaleminin birim fiyatının belirlenebilmesi için önce idare tarafından bu iş kaleminin analizi yapılmış ve birim fiyatı ……… olarak belirlenmiş daha sonrada belli bir kırım uygulanarak ………. TL olarak yeni birim fiyat kararlaştırılmıştır.
04.03.2009 tarih ve 27159 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 22’inci maddesinde yeni fiyatın tespitinde iş kalemi niteliğine göre sıralamaya uyularak oluşturulan analizlerden birinin kullanılacağı belirtilmiş ve ilk sırada yüklenicinin birim fiyatlarının/teklifinin tespitinde kullanarak teklif ekinde idareye sunduğu ve yeni iş kalemi ile benzerlik gösteren iş kalemlerine ait analizler sayılmıştır.
Söz konusu “iş”te yüklenici iş kalemlerine ait analiz sunmamıştır. Ancak, ……..Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından hazırlanan yeni birim fiyat analizleri aşağıda belirtildiği gibi hem 15*30*70 ebatlarda renkli beton bordür döşenmesi iş kalemi hem de “15*30*50 ebatlarda renkli beton bordür döşenmesi aynıdır.
Buradan da anlaşılacağı üzere iptal edilen iş kalemi ile yeni birim fiyatı belirlenen iş kalemi aynı nitelikte ve aynı maliyettedir.
…
Her ne kadar dilekçesinde, 15*30*70 ve 15*30*50 şeklindeki iki farklı bordür uygulamasının benzer analiz giderlerine sahip olmadığı ve yeni işin ebatların farklılığı ve renkli olmasının hem girdi maliyetlerini hem de işçilik maliyetlerini arttırdığı ve buna göre yapılan analizin noksan olduğu ileri sürülmekte ise de, söz konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin ihale dokümanı incelendiğinde, iptal edilen 15*30*70 beton bordür döşenmesi iş kalemi için belirlenen birim fiyatı ……. TL iken, yeni iş kalemi olan 15*30*50 renkli beton bordür döşenmesi iş kaleminin de birim fiyatının …………. TL olarak belirlendiği, benzer şekilde, yine söz konusu işte kullanılan iş kalemlerinden 15*25*50 renkli beton bordür döşenmesi işine ilişkin yaklaşık maliyet hesabında da birim maliyetin ……… TL olarak belirlendiği, dolayısıyla, anlaşılmıştır. İşin renkli bordür olması ve ebatların küçülmesinin birim fiyatları önemli oranda etkilemediği
İhale süreci incelendiğinde; yapılmasından vazgeçilen iş kaleminin yaklaşık maliyette (……..TL) en büyük kalem olduğu (……..TL) ve yüklenici bu kalemi hem yaklaşık maliyete göre hem de diğer teklif veren firmaların birim fiyat teklifine göre düşük teklif vermiştir. Bu durumdan da anlaşıldığı üzere yüklenici iptal edilecek iş kalemini çok düşük teklif verip diğer kalemleri daha yüksek belirleyerek aşırı düşük fiyat sorgulaması yapılmadan ihaleyi almıştır. Şayet ihale ………. İnşaat Tic.San.Ltd.Şti yerine en yüksek teklif veren firmaya verilmiş olsaydı; …….Belediyesi belirlenen yeni iş kalemi ile daha düşük bir bedelle söz konusu işin tamamını yaptırmış olacaktı çünkü diğer firmaların verdiği tekliflerde bütün kalemlerde eşdeğer bir kırım varken ………İnşaat Tic.San.Ltd.Şti.nin ise sadece hiç yapılmayan kalem olan 15*30*70 bordür döşemesi (15*30*70 bordür yaklaşık maliyet ………. TL, firmanın teklifi …….. TL) ile yaklaşık maliyette 13.460,00 m öngörülen ama 1.012,00m yapılan 10*20*50 bordür döşemesine (10*20*50 bordür yaklaşık maliyette …….. TL, firmanın teklifi ……..TL) yaklaşık olarak %75 kırım vererek ihaleyi almıştır.
Ayrıca sorumlunun dilekçesinde konunun soruşturma konusu olduğu belirtilmiştir. Sayıştay’a intikal eden belgelerden ön inceleme aşamasının tamamlandığı ve kamu zararı tutarının tahsil edildiği ve soruşturma izni verilmemesi gerektiği yönünde karar alındığı anlaşılmıştır. Rapor dosyası ve eki belgelerden tahsilatın gerçekleştirildiğine ilişkin bir belge mevcut değildir.
Bu itibarla, 6.Daire tarafından 271 sayılı ilamın 6 ncı maddesiyle verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,
(… Daire Başkanı ………, …Daire Başkanı …….. ile Üyeler …….. ve …………’ın; “271 sayılı ilamın 6 ncı maddesiyle; …….. Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğünce ihale edilen “……… Tretuvar Tamir Bakım ve Yenileme İşi”nde, “yeni birim fiyat belirlenen bir iş kalemine ilişkin olarak yüklenicinin teklif ettiği aynı mahiyetteki iş kaleminin birim fiyatı dikkate alınmadan yeni birim fiyat belirlenmesi sonucu toplam ……… TL kamu zararına neden olunduğu” iddiasıyla tazmin hükmü verilmiştir.
İlamda, iptal edilen “15*30*70 ebatlarda beton bordür döşenmesi” iş kalemi için İdarece yaklaşık maliyette belirlenen birim fiyat ………. TL iken, yeni iş kalemi olan “15x50x30 renkli beton bordur döşenmesi” iş kalemi birim fiyatının da …….. TL olarak belirlendiğinden hareketle, bu iki iş kaleminin aynı mahiyette olduğu ve yüklenicinin “15x70x30 renksiz beton bordür döşenmesi” işi için verdiği (……. TL/Mtül) teklif fiyatın, aslında farklı bir iş kalemi olan “15x50x30 renkli beton bordür döşenmesi” işi için de aynen uygulanması gerektiğinden bahisle, toplam ………-TL. kamu zararı hesabı çıkarıldığı görülmüştür.
Savunmaya göre,2011 yılı sonunda yaklaşık maliyeti hazırlanıp 2012 yılı başında ihalesi yapılan 2 nolu tretuvar yapım işinde de, daha önceki yıllarda yaptırılan “15x70x30 ölçülerindeki beton bordur yaptırılması” iş kalemi öngörülmüş ve ona göre yaklaşık maliyet hazırlanmıştır. Ancak, 15x70x30 ölçülerindeki beton bordürün “Şehir İçi Yollar Tasarım Kurallarına” uygun olmadığı ve yapılan tretuvarların yüksek olduğu, yaşlı ve engelli vatandaşların inmekte çıkmakta zorluk çektikleri, araç kapılarının sürtündüğü, çarptığı veya açılmadığı yönlerinde yapılan çok sayıda şikâyetler üzerine belediye üst yönetiminin de şifahi talimatları doğrultusunda iptal edilerek mimari açıdan daha estetik ve uygun olan 15x50x30 ölçülerindeki renkli beton bordur iş kalemi yaptırılmıştır.
Öncelikle, İdare’nin böyle bir proje değişikliği yapma yetkisinin olduğu kabul edilmiş ve İlamda bu husus sorgulanmamıştır.
Yine, savunmada yer alan ;
“Yeni iş kalemi için yapılan analizin eksik ve hatalı olduğu,
Yaptırılmasından idarece vazgeçilen 15x70x30 ölçülerindeki beton bordürün dik olarak uygulanmakta olup, renksiz olduğu, İdarece yaptırılan 15x50x30 ölçülerindeki beton bordürün ise, yatay olarak döşenmekte olup, renkli ve pahalı bir bordür uygulaması olduğu,
15x30x70 ebadındaki bordür dik uygulandığından 15 cm lik tabana yastık harcı konulurken, 15x30x50 ebadındaki bordur yatay uygulandığından 30 cm lik tabana yastık harcı konulduğu, bu durumda yapılan yeni analize 2 katı yastık harcı maliyeti konulması gerekeceği,
Diğer taraftan, 15x30x70 bordur uygulamasında 70 cm aralıkla derz dolgu harcı, 15x30x50 ebadında bordur uygulamasında 50 cm. aralıkla derz dolgu harcı konulması gerekiyor olmasına rağmen, yeni yapılan analize beton harç, malzeme ve işçilik giderlerinin sehven yanlış yansıtıldığı, olması gereken analizin uygulanması sonucu bulunan birim fiyatın daha yüksek olacağı (…….. TL/Mtül),
Her iki iş kaleminin de; ölçüleri, şekli, uygulama tekniği, yapım şartları, teknik özellikleri farklı olup, aynı mahiyette değerlendirilemeyeceği,
İdarenin yaptığı piyasa araştırmasına göre yeni iş kalemi için önerilen rakamın piyasa fiyatları ile uyumlu ve uygun olduğu, ortalama piyasa fiyatı ve gerçek değeri ……..-……….-TL/Mtül olan bir imalatı idarenin …….-TL/Mtül fiyatından yaptırdığı,”
Şeklindeki açıklamalar ışığında konu değerlendirildiğinde;
Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “Sözleşmede bulunmayan işlerin fiyatının tespiti” başlıklı 22 nci maddesinde;
“(1) 12nci maddenin 4üncü fıkrasında belirtilen proje değişikliği şartlarının gerçekleştiği hallerde, işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek yapılmasını istediği ve ihale dokümanında ve/veya teklif kapsamında fiyatı verilmemiş yeni iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının bedelleri ile 21 inci maddeye göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedelleri, ikinci fıkrada belirtilen usuller çerçevesinde yüklenici ile birlikte tespit edilen yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödenir.
(2)Yeni fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre aşağıdaki sıralamaya uyularak oluşturulan analizlerden biri kullanılır:
a)Yüklenicinin birim fiyatlarının/teklifinin tespitinde kullanarak teklifi ekinde idareye sunduğu ve yeni iş kalemi/grubu ile benzerlik gösteren iş kalemlerine/gruplarına ait analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.
b)İdarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine/grubuna benzerlik gösteren analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler.
c)İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan iş kalemleri/gruplarına ait maliyet analizleriyle kıyaslanarak bulunacak analizler.
ç)Yeni iş kaleminin/grubunun yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları, işçi ve makinelerin çalışma saatleri ile diğer tüm girdiler esas alınarak oluşturulacak analizler.
….
Hükümleri yer almaktadır.
Söz konusu işte yüklenici İdareye tekliflerine ait analizler sunmamıştır. Dolayısıyla, yeni iş kalemine ilişkin Yüklenici analizi mevcut değildir. Yine, savunmada yer alan ifadeler değerlendirildiğinde, ilamda geçen; “yüklenicinin teklif ettiği aynı mahiyetteki iş kaleminin birim fiyatı” nın mevcudiyetinden de söz edilemez.
Şartnamede geçen, “İdarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine/grubuna benzerlik gösteren analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler” hükmü kapsamında ………. Bakanlığı analizlerinden yararlanılarak yeni analiz ve yeni birim fiyat oluşturulmuş ve uygulanmıştır.(……….-TL/Mtül) (Yaklaşık maliyet cetvelinde, söz konusu iş kalemi için uygulanan analiz sonucu belirlenmiş olan birim fiyat ise,…….. TL/Mtül.dür.)
Bu itibarla, burada kamu zararı doğduğundan bahsetmek mümkün değildir. sadece adı geçen yüklenicinin toplam teklifi kapsamında iptal edilen veya edilmeyen birkaç imalata düşük teklif vererek kendisine avantaj sağlamış olabileceğinden bahsedilebilir. Ancak, ihale aşamasında yapılması gereken (aşırı düşük teklif sorgulaması gibi) bazı işlemler, İhale Komisyonu tarafından yapılmamış ve ihale gerçekleşmiştir. Yasal başvuru ve şikayet yolları kullanılmamış ve ihale kesinleşmiştir. İhale sonrasındaki bahsi geçen işlemler ise mevzuata uygun olarak gerçekleştirildiğinden, tazmin hükmünün kaldırılması gerekir.” Şeklindeki azınlık görüşlerine karşı), oyçokluğuyla,
Karar verildiği 15.12.2015 tarih ve 41196 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.
- Published in Aşırı Düşük Teklif, SAYIŞTAY KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
Süresi Geçtikten Sonra Yapılan Aşırı Düşük Teklif Açıklamasının Rekabet, Eşit Muamele ve Güvenirlik İlkesine Aykırı Olması
- Süresi Geçtikten Sonra Yapılan Aşırı Düşük Teklif Açıklaması
- Aşırı Düşük Teklif Açıklamasının Rekabet, Eşit Muamele Ve Güvenirlik İlkesine Aykırı Olması
KAMU İHALE KURUL KARARI
Toplantı No : 2019/003
Gündem No : 43
Karar Tarihi : 09.01.2019
Karar No : 2019/MK-15
BAŞVURU SAHİBİ:
Yapı Sts İnşaat Taahhüt Madencilik Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi-Güven İnş Turz Madentaş San Tic Ltdşti
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bölge Müdürlüğü-1.Bölge İstanbul Diğer Özel Bütçeli Kuruluşlar Karayolları Genel Müdürlüğü
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/283076 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 11 (Lüleburgaz), 12 (Mimarsinan) Ve 15 (Kırklareli) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Onarım İle Kar Ve Buz Mücadelesi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
KARAR:
Karayolları Genel Müdürlüğü 1. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan 2018/283076 ihale kayıt numaralı “Karayolları 11 (Lüleburgaz), 12 (Mimarsinan) ve 15 (Kırklareli) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi” ihalesine ilişkin olarak, Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.-Güven İnş. Turz. Madentaş San. Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 21.09.2018tarihli ve 2018/UY.I-1748 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Davacı Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.- Güven İnş. Turz. Mad. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 12. İdare Mahkemesinin E:2018/2333 sayılı kararında “…Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirketler tarafından iş ortaklığı olarak katıldıkları “Karayolları 11 (Lüleburgaz), 12 (Mimarsinan) ve 15 (Kırklareli) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi” ihalesine ilişkin olarak yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
1- Davacı şirketlerin ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının süresi geçtikten sonra yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının rekabet, eşit muamele ve güvenirlik ilkesine aykırı olarak kabul edildiği iddiasına ilişkin olarak;
İşin bir kısmı için anahtar teslimi götürü bedel, diğer kısmı için birim fiyat teklif olmak üzere karma teklif verileceği düzenlenen dava konusu ihalede, teklifin birim fiyatlı kısmının 1331 km, anahtar teslim götürü bedel kısmın ise 870 km olarak düzenlendiği, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığı tarafından ihale konusu işin anahtar teslim götürü bedel olarak yapılması öngörülen kısmına 19.000.000,00 TL teklif verildiği, 30.07.2018 tarihinde idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, anahtar teslim götürü bedel kısma ilişkin KGM/BAKIM (Muhtelif bakım ve trafik güvenliği işlerinin yapılması) iş kaleminin açıklamasında, 19.000.000,00 TL teklif fiyatının 1331 km’ye bölünerek 14.274,98 TL/Km toplam analiz fiyatının (Kar ve genel gider dahil) belirlendiği (19.000.000,00 TL/ 1331 km= 14.274,98 TL(toplam: 6.374,28; kar ve genel giderler:7.900,70; analizin toplam teklif bedeli; 14.274,98 TL), bu açıklamadan anahtar teslim götürü bedel kısma ilişkin açıklamanın 1331 km üzerinden yapıldığı, verilen süre geçtikten sonra yapılan ikinci açıklamada bu hususun düzeltildiği, ancak verilen süre içerisinde yapılan açıklamanın daha sonra başka bir açıklamayla düzeltilmesinin rekabet, eşit muamele ve güvenirlik ilkesine aykırı olduğu sonucuna varıldığından, dava konusu kararda bu iddia yönünden hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
2- Davacı şirketlerin aşırı düşük teklif açıklamasında bazı analiz girdi miktarlarının idare tarafından verilen analiz formatına aykırı olarak boş bırakıldığı iddiasına ilişkin olarak;
İdarece ihale üzerinde bırakılan istekliye Ekap üzerinden gönderilen 24.07.2018 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde yer alan 8 iş kalemi ile ilgili açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdilerinin belirtildiği sıralı analiz girdileri tablosunda;
1 sıra nolu KGM/BAKIM (muhtelif bakım ve trafik güvenliği işlerinin yapılması) (kilometre) iş kaleminin içerisinde yer alan açıklama istenmeyen 03.004 ve 03.070 no’Iu analiz girdisi,
3 sıra nolu KGM/SERİM (Her cins kaplamalı yolda Finişer ile temel malzemesi veya bitümlü sıcak karışım serimi yapılması (nakliye dahil)( Agrega ve BSK idare malı)) (Ton) iş kaleminin içerisinde yer alan açıklama istenmeyen 03.054 no’lu ve 03.045/4 no’lu analiz girdisi,
10 sıra nolu KGM/AGREGA (Agrega temini ve nakli) (Ton) iş kaleminin içerisinde yer alan açıklama istenmeyen 03.004 no’lu analiz girdisi,
2 sıra no’lu KGM/YAMA (Her cins kaplamalı yolda elle ve greyder ile temel malzemesi veya bitümlü sıcak karışım serimi yapılması (nakliye dahil) (Agrega ve BSK idare malı)) (Ton) iş kaleminin içerisinde yer alan açıklama istenmeyen 03.054 ve 03.045/4 no’lu analiz girdilerine ait miktar kısmının “0,000000” olduğu,
İdarece daha sonra söz konusu analizlerin yeniden düzenlenerek (KGM/BAKIM iş kaleminde yer alan 03.004 no’lu analiz girdisi İçin 0,000000060000000; 03.070 no’lu analiz girdisi için 0,0000046000000; KGM/SERİM iş kaleminde yer alan 03.054 nolu analiz girdisi için 0,0000037000000; 03.045/4 no’Iu analiz girdisi için 0,00000320000000; KGM/AGREGA iş kaleminde yer alan 03.004 no’lu analiz girdisi için 0,000000420000000; KGM/YAMA iş kaleminde yer alan 03.054 analiz girdisi için 0,00000370000000; 03.045/4 no’lu analiz girdisi için 0,00000320000000 şeklinde yaklaşık maliyet bileşenleri ile uyumlu hale getirilerek) 30.07.2018 tarihli yazı ekinde Ekaptan tekrar gönderildiği ve açıklamaların idareye verilmesi ile ilgili ek süre verilmeyeceğinin ifade edildiği, anılan iş ortaklığı tarafından, 30/07/2018 tarihinde sunulan KGM/BAKIM pozuna ilişkin açıklamada 03.004 ve 03.070 nolu analiz girdilerine, KGM/AGREGA pozuna ilişkin 03.004 no’Iu analiz girdisine, KGM/YAMA pozuna ilişkin 03.054 no’lu analiz girdisine ve KGM/SERİM pozuna ilişkin 03.054 ve 03.045/4 no’lu analiz girdilerine ait miktar kısmının, idarece verilen düzeltilmiş analiz formatında farklı miktarlar düzenlenmekle birlikte “0,000000” olarak gösterildiği, analiz formatında analiz girdilerine ait miktar kısmının değiştirilemeyeceği, bu nedenle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8. maddesi uyarınca teklifin reddedilmesi gerektiği, dolayısıyla dava konusu kararda bu yönden de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
3- Davacı şirketlerin ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasında motorinin litreden kilograma dönüştürülmesinde kullanılan katsayının mevzuata aykırı olduğu iddiasına ilişkin olarak;
“İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından analizlerde yer alan motorin birim fiyatının 4,64 TL/kg öngörüldüğü, söz konusu tutarı tevsik etmek amacıyla EPDK tarafından il bazında yayınlanmış fiyat listesinin ve motorin kg birim fiyat hesabının sunulduğu, buna göre İstanbul ili Avrupa yakasında ilan tarihi ile ihale tarihi arasında (11.06.2018-09.07.2018) gerçekleşen en düşük motorin fiyatının 5,13 TL/litre olduğu, %18 KDV hariç fiyatının 4,35 TL olduğu, motorinin litre/kg yoğunluğunun 0,845 alınarak kg fiyatının (4,35/0,845) 5,15 TL olarak belirlendiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan “… İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının %90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. ” açıklaması uyarınca 5,15 x 0,90= 4,64 TL tutarına ulaşıldığı anlaşılmış olup, motorin fiyatına ilişkin açıklamalarda bir aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır. Diğer taraftan anılan İş Ortaklığı tarafından motorin fiyatının kg biriminden tevsik edildiği ve motorin yoğunluğunun 0.845 litre/kg olarak alındığı görülmüş olup, motorinin litreden kilograma dönüşümünde kullanılan katsayıların 0.820 kg/l ~ 0.845 kg/l arasında değiştiği ve anılan iş ortaklığı tarafından kullanılan katsayının belirlenen aralık içinde olduğu anlaşıldığından, 0.845 katsayısının kullanılarak hesaplama yapılmasında mevzuata bir aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.” gerekçesiyle reddedildiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesi uyarınca yapılan hesaplamanın uygun olduğu, dolayısıyla dava konusu kararda bu iddia yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Davacı tarafın iki iddiası yönünden hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin uygulanması halinde ihaleye ilişkin iş ve işlemler devam edeceğinden, telafisi güç zararlar doğabileceği açıktır…” gerekçesiyle davacı tarafın 1. ve 2. iddiası yönünden açıkça hukuka aykırı olan ve uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararlar doğurabileceği sonucuna varılan dava konusu kararın, 2577 sayılı Kanunun 27. maddesi uyarınca teminat alınmaksızın yürütülmesinin durdurulmasına, 3. iddia yönünden ise yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1- Kamu İhale Kurulunun 21.09.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1748 sayılı kararının 1’inci ve 2’nci iddialara ilişkin kısmının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda Alpyol İnş. Enerji Mad. San. ve Tic. A.Ş.- Özceylan Dayanıklı Tüketim Mad. Otomotiv Petrol İnş. Nak. ve Taah. San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.
- Published in KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK