Yapı Ruhsatı Alınması Gereken Yapım İhalelerinde Yapı Müteahhitliği Yetki Belgesi İhale Tarihi İtibariyle Kayıtlı Ve Aktif Olmalıdır
Karar No : 2022/UY.II-842
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2022/363353 İhale Kayıt Numaralı “Arabayatağı Pazaryeri İnşaatı Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 10.05.2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Arabayatağı Pazaryeri İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Demir İnşaat Altyapı San. ve Tic. Ltd. Şti. – Fatih Çiftçi İş Ortaklığının 31.05.2022 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.06.2022 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.06.2022 tarih ve 27609 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.06.2022 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2022/613 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
2) Anılan istekliye ait geçerli bir yapı müteahhitliği yetki belgesi numarası bulunmadığı dolayısıyla teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “… (4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapı müteahhitliği yetki belgesi numarası” başlıklı 53.4’üncü maddesinde “53.4.1. İdarelerce, mevzuatı gereği yapı ruhsatı alınması gereken yapım işlerinin ihalelerinde, ön yeterlik veya idari şartnamenin katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin maddesinin “İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin” istenilmesine ilişkin bendinde, “yapı müteahhitliği yetki belgesi numarası”na yer verilmesi gerekmektedir.
53.4.2. Bu durumda, aday veya isteklilerin son başvuru veya ihale tarihi itibariyle ilgili mevzuatı uyarınca yapı müteahhitliği yetki belgesi numarası almış, Yapı Müteahhitliği Bilişim Sistemine (YAMBİS) kayıtlı ve kayıtlarının aktif durumda (belge numaralarının iptal edilmemiş) olması şartı aranacak olup, ilgili mevzuatında tanımlanan yetki belge grubu ve diğer hususlar yönüyle değerlendirme yapılmayacaktır.
53.4.3. İdarece;
a) Son başvuru veya ihale tarihi itibariyle tüm aday veya isteklilerin,
b) İhale kararı ihale yetkilisince onaylanmadan önce, ekonomik açıdan en avantajlı teklif ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin,
c) Sözleşmenin imzalanacağı tarihte ihale üzerinde kalan isteklinin,
YAMBİS’e kayıtlı olduklarının ve kayıtlarının aktif durumda olduğunun EKAP üzerinden veya https://yambis.csb.gov.tr internet adresinden teyit edilerek, buna ilişkin belgelerin ihale işlem dosyasında saklanması gerekmektedir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:
…
i) 13.06.2019 tarih ve 30800 sayılı resmi gazetede yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinde değişiklik yapılmasına dair tebliğin 53.4.2 maddesi gereğince aday veya isteklilerin son başvuru veya ihale tarihi itibariyle ilgili mevzuatı uyarınca yapı müteahhitliği yetki belgesi numarası almış, Yapı Müteahhitliği Bilişim Sistemine (YAMBİS) kayıtlı ve kayıtlarının aktif durumda (belge numaralarının iptal edilmemiş) olması şartı aranacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından, ihale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin istekliler tarafından sunulmasına ilişkin ihale dokümanında düzenleme yapılabileceğinin anlaşıldığı, bu kapsamda idarelerce mevzuatı gereği yapı ruhsatı alınması gereken yapım işlerinin ihalelerinde yapı müteahhitliği yetki belgesi numarasının ihale tarihi itibariyle Yapı Müteahhitliği Bilişim Sistemine (YAMBİS) kayıtlı olması ve kayıtlarının aktif durumda bulunmasının istenebileceği; başvuruya konu ihalede de yeterlik kriterlerinin belirlendiği İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde isteklilerin ihale tarihi itibariyle ilgili mevzuatı uyarınca yapı müteahhitliği yetki belgesi numarası almış, Yapı Müteahhitliği Bilişim Sistemine (YAMBİS) kayıtlı ve kayıtlarının aktif durumda olması şartı aranacağının düzenlendiği görülmüştür.
Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli Peksa Mimarlık Mühendislik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından “Yetki Belge Numarası Çıktısı” adlı belgenin sunulduğu, anılan çıktıda yer alan istekliye ait yapı müteahhitliği yetki belge numarasının Yapı Müteahhitliği Bilişim Sistemi internet sayfası “https://yambis.csb.gov.tr” üzerinde yapılan sorgulamada bilginin doğrulandığı ve kaydının aktif olduğu tespit edilmiştir.
Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

- Published in İhale Danışmanı Ankara, İhale Danışmanlığı
Yapım İhalesi – Analiz Formatı – Benzer İş – Fiyat Dışı Unsur
Karar No : 2019/MK-71
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2017/706437 İhale Kayıt Numaralı “Mbb Turgutlu İlçesi Spor Tesisleri, Gördes Şehpilot Bahri Önser Ve Molla Fenari Prestij Cad, Alaşehir Ve Sarıgöl İlçeleri Yol, Kaldırım Ve Tretuvar Kaplanması Tamiri Ve Yeniden Yapılması İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME
KARAR:
Manisa Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan 2017/706437 ihale kayıt numaralı “Mbb Turgutlu İlçesi Spor Tesisleri, Gördes Şeh. Pilot Bahri Önser ve Molla Fenari Prestij Cad., Alaşehir ve Sarıgöl İlçeleri Yol, Kaldırım ve Tretuvar Kaplanması Tamiri ve Yeniden Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak, Uysal Demir Beton Yapı Elemanları İnş. İml. San. ve Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 06.03.2018 tarihli ve 2018/UY.II-548 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle, Uysal Demir Beton Yapı Elemanları İnş. İml. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından açılan davada, Ankara 8. İdare Mahkemesinin 23.05.2018 tarihli E:2018/901, K:2018/1320 sayılı kararında ““…Davacı tarafından yapılan itirazen şikayete konu her bir iddianın hukuki incelemesi ayrı ayrı yapılacaktır.
Davacı tarafından yapılan itirazen şikâyete konu 1. iddianın incelenmesinden;
İstekli olabilecekler tarafından edinilen ihale dokümanı kapsamında 1 adet analiz formatına yer verildiği ancak başvuru sahibinin idareye şikâyeti üzerine 27 adet iş kalemine ait analiz formatının 18.01.2018 tarihinde yayımlanan zeyilname ile ihale dokümanına eklenerek toplam 28 adet iş kalemine ait analiz formatına yer verildiği, toplam 201 iş kaleminden oluşan birim fiyat teklif cetvelinde 84 adet iş kaleminin kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları ve poz numaralarının kullanıldığı, geriye kalan 117 adet iş kalemi için ise analiz yapılarak özel birim fiyat oluşturulduğu, bu iş kalemlerine ait birim fiyatların da piyasadan alınan fiyat teklifleriyle belirlendiği, söz konusu 117 adet iş kaleminden 15’i için analiz formatının düzenlendiği ve zeyilname ile ihale dokümanına eklendiği, diğer 112 iş kalemine ilişkin olarak herhangi bir analiz formatı verilmediği, isteklilerin teklif fiyatı oluşturabilmesi için analiz formatlarının düzenlenmesinin zorunlu olduğu, yapılan analizlerde nakliye girdilerine yer verilmediği hususları göz önüne alındığında, davacının 1. iddiasının reddine ilişkin Kurul kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Davacı tarafından yapılan itirazen şikâyete konu 2. iddianın incelenmesinden;
Yapım İşlerinde Benzer İş Gruplan Tebliği’nin “Yapım İşlerinde Benzer İş Gruplan Listesi”nin “(A) Alt Yapı İşleri” ana başlığı altında “V. Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) I. Otoyollar 2. Devlet, il ve köy yollan 3. Cadde ve sokak yapım işleri”nin yer aldığı, İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler olarak Yapım İşlerinde Benzer İş Gruplan Tebliğinde yer alan A/V Grubu işlerin belirlendiği, ihale konusu iş ile benzer iş olarak belirlenen işlerin yapım tekniği, kullanılacak ekipman ve malzemelerin aynı nitelikte olması nedeniyle Kurul kararının davacının 2. iddiasının reddine ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Davacı tarafından yapılan itirazen şikâyete konu 3. iddianın incelenmesinden;
Dava konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği, değerlendirmenin “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımda ve 50 tam puan üzerinden birim fiyat teklif cetvelinde 102, 166, 167, 172, 173, 174, 188, 189, 190 ve 191. sıradaki iş kalemleri dikkate alınarak yapılacağı öngörülmüş ise de, birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen iş kalemlerine ait toplam fiyatın 42.617.962,9 TL olduğu, puanlamaya dâhil edilen iş kalemlerinin toplam tutarının ise, 13.668.921,1 TL olduğu, bu miktarın toplam ihale bedelinin 1/3 oranından daha düşük olması nedeniyle puanlamaya dâhil edilen iş kalemlerinin ihaleyi kapsayıcı nitelikte olmadığı kanaatine varılmakla, Kurul kararının davacının 3. iddiasının reddine ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Davacı tarafından yapılan itirazen şikâyete konu 4. iddianın incelenmesinden;
102 nolu pozda Manisa Büyükşehir Belediyesi logolu ışıklı taşın Teknik Şartnamede poliüreten malzemeden veya temperli camdan üretilebileceği belirtilmiş olup, bu iki malzemenin fiyatlarının farklı olması nedeniyle isteklilerce sunulacak teklif fiyatlarında farklılığa neden olabileceği, İdari Şartnamede CR-Nİ paslanmaz kapağın 50×200 mm ebadında olduğu belirtilmiş iken, aynı ürünün görselinde üç boyutlu bir kapak çizimine yer verildiği, İdari Şartname ile Teknik Şartname’nin uyumlu olmadığı, yine, Yapım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İdari Şartname” başlıklı 15’inci maddesi ve Kamu İhale Kanunu’nun 14. maddesindeki “…Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir” şeklindeki açık hükmüne rağmen aydınlatma direğinde “Mira” marka ismine yer verilmesi nedeniyle Kurul kararının davacının 4. iddiasının reddine ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin söz konusu kararının uygulanmasını sağlamak üzere Kurul tarafından alınan 24.07.2018 tarih ve 2018/MK-263 sayılı karar ile “1- Kamu İhale Kurulunun 06.03.2018 tarihli ve 2018/UY.II-548 sayılı kararının 1, 3 ve 4’üncü iddialar ile ilgili kısımlarının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline…” karar verilmiştir.
Diğer taraftan Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin 23.05.2018 tarihli E:2018/901, K:2018/1320 sayılı kararına istinaden Kurum tarafından Danıştay Onüçüncü Dairesine temyiz başvurusunda bulunulmuş olup, Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından alınan 28.11.2018 tarihli ve E:2018/2932, K:2018/3385 sayılı karar ile “…Davacının birinci iddiasına ilişkin olarak, ilgili mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) ile kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının da ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
İhalede, istekli olabilecekler tarafından edinilen ihale dokümanı kapsamında toplam 28 adet iş kalemine ait, analiz formatına yer verildiği görülmüştür. Toplam 201 iş kaleminden oluşan birim fiyat teklif cetvelinde 84 adet iş kalemi için kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları ve numaralarının kullanıldığı, geriye kalan 117 adet iş kalemi İçin ise analiz yapılarak özel birim fiyat oluşturulduğu, bu iş kalemlerine ait birim fiyatların da piyasadan alınan fiyat teklifleriyim belirlendiği görülmüştür. Söz konusu 117 adet iş kaleminden 15’i için analiz formatının düzenlendiği ve zeyilname ile ihale dokümanına eklendiği, diğer 112 iş kalemine ilişkin olarak herhangi bir analiz formatı verilmediği anlaşılmıştır.
İdarece her ne kadar anılan 112 iş kalemine ait analiz formatı verilmese de, söz konusu iş kalemlerinin, sadece malzeme girdisinden oluştuğu, birimlerinin adet/ metre olarak belirtildiği (adaptör, 24 V ağaç aydınlatma armatürü, 9 metre çift kollu 130 W LED armatürlü aydınlatma direği, 26’lık PVC boru, disk, havuz kumanda panosu vs.) ve birim fiyat tariflerinin açık ve anlaşılır olarak fotoğraf, çizim vb. gibi örnek görsellerle desteklendiği, dokümanda yer alan bu veriler doğrultusunda istekli olabileceklerin teklif fiyatı oluşturabilecekleri sonucuna varıldığından, mahkeme kararının birinci iddiaya yönelik kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Üçüncü iddia yönünden; İhale dokümanı incelendiğinde; şikâyete konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği, idare tarafından teklif fiyatı puanı ile kalite ve teknik değer nitelik puanı olmak üzere iki kısım üzerinden puanlama yapılacağı, isteklilerin anılan kısımlardan alacakları puanların toplanması neticesinde en yüksek puana sahip isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirleneceği anlaşılmaktadır.
İdari Şartname ile, kalite ve teknik değer nitelik puanı hesaplamasında, isteklilerin birim fiyat teklif cetvelinde 102, 166, 167, 172, 173, 174, 188, 189, 190 ve 191. sıradaki iş kalemleri için teklif ettikleri fiyatların toplam tekliflerine oranının; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının %80- %120 aralığında (%80 ve %120 dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için 5 puan olmak üzere toplam 50 puan alacakları, teklif oranları %80- %120 aralığı dışında kalıyorsa iş kalemleri için puan alamayacakları düzenlenmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3. maddesinde yer alan ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili açıklamalar kapsamında, ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususların fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği anlaşılmaktadır. Anılan Tebliğ açıklamasında, fiyat dışı unsur olarak ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla yaklaşık maliyetin yapısı ile istekli/isteklilerin tekliflerinin yapısının birbiri ile uyumundan bahsedilmekte olup, cümlede geçen “ihale konusu işi oluşturan bileşenler” ifadesinden yapım işini oluşturan “iş kalemlerimin anlaşılması gerekmektedir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin söz konusu maddesinde yer alan düzenleme ile amaçlanan, 4734 sayılı Kanun’un 40. maddesinde düzenlenen fiyat dışı unsurun, ihale konusu işin Eklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini ve özellikle yapım işleri ihalelerinde işin erken tasfiye edilmesi suretiyle kaynakların verimli kullanılması ilkesinin muhtemel ihlâllerini engelleyecek şekilde etkin kullanımını sağlamaktır. Bu bağlamda, yapım işi ihalelerinde bazı isteklilerin birini fiyat üzerinden teklif alınan iş kalemlerinden özellikle işin niteliği itibarıyla miktarı işin devamı sırasında büyük değişkenlik gösterebilecek olan kazı yapılması gibi alt yapıya ilişkin iş kalemlerinin birim fiyatını yaklaşık maliyete oranla çok yüksek, diğer iş kalemlerinin birim fiyatını ise çok düşük belirledikleri, bunun sonucunda ihalenin bu şekilde teklif veren isteklinin üzerinde kalması hâlinde, işin gerçekleştirilmesi aşamasında yüksek birim fiyat teklif edilen iş kalemlerindeki miktar artışı nedeniyle sözleşme bedelinin büyük kısmının bu iş kalemlerine karşılık olarak ödendiği, bu durumun sözleşme konusu iş kapsamındaki bazı imalatlar gerçekleştirilmeden işin tasfiye edilmesi sonucunu doğurduğu ve bu suretle kamu hizmetlerinin gecikmesine ve kaynakların verimli kullanılamamasına neden olduğu görüldüğünden, söz konusu Tebliğ düzenlemesi ile yaklaşık maliyet içerisindeki idarece belirlenen her bir iş kaleminin yaklaşık maliyetteki oranı ile isteklinin teklifindeki aynı iş kalemlerinin her birinin isteklinin teklif fiyatına oranının karşılaştırılmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır.
Başvuru sahibinin iddiasına konu olan fiyat dışı unsur düzenlemesi incelendiğinde, isteklinin idare tarafından belirlenen pozlardaki fiyat ağırlığının aynı iş için yaklaşık maliyetteki oranlamaya yaklaşması hâlinde fiyat dışı unsur puanı verileceğinin düzenlendiği görülmektedir. Diğer bir ifadeyle değerlendirmede teklifteki oranla yaklaşık maliyetteki oran karşılaştırılmaktadır. Anılan düzenlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3. maddesinde yer alan açıklama ve bu maddenin genel gerekçesinde belirtilen hususlarla uyumlu olduğu, idarenin iş tamamlanmadan sözleşmenin tasfiye edilme riskini azaltmak için bu düzenlemeye gittiği, anılan hâliyle de etkinlik, verimlilik ve teknik değer kriterlerinin sağlandığı görüldüğünden, Mahkeme kararının puanlamaya dahil edilen iş kalemlerinin toplam tutarının, toplam ihale bedelinin 1/3’ünden daha düşük olması nedeniyle, puanlamaya dahil edilen iş kalemlerinin ihaleyi kapsayıcı nitelikte olmadığı gerekçesiyle iptaline ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Dördüncü İddia yönünden; Davacının, “İdari Şartname’nin Teknik Şartname ile uyumlu olmadığı, Teknik Şartname’nin bu hâliyle yetersiz olduğu” iddiasında bulunduğu, iddiasını birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 78, 102 ve 140 no.lu iş kalemlerine ilişkin olarak somutlaştırdığı görülmektedir.
-102 no.lu “özel ışıklı amblem taş” iş kalemine ilişkin olarak, 18/01/2018 tarihli zeyilname ile ölçülerin 40×40,5 olarak düzeltildiği görülmüştür. Anılan iddiada poliüretan/ temperli cam malzeme birim fiyatlarının farklı olduğu ifade edilmiş ise de, istekli olabileceklere bu iş kalemi için plastik ya da cam malzeme seçiminde tercih imkânı tanındığı ve isteklilerin de kendi tercih ettikleri malzeme üzerinden birim fiyat belirleyebilecekleri anlaşılmaktadır.
-140 no.lu iş kalemi CR-Ni kapak için birim fiyat teklif cetveli İdari Şartname eki tablo ve Teknik Şartname’de uyumlu olarak 50×200 mm ebadın belirtildiği, yapılan zeyilnamede ise ölçülerin değiştirilmeyerek anılan kapağa ilişkin görsele yer verildiği, idarenin kapak ebadında hiçbir düzeltme yapmadığı, görselin ise sadece kapağın şekline ilişkin olarak verildiği anlaşılmaktadır.
-78 no.lu iş kalemi “Yandan kollu lazer yazılı LED aydınlatmalı aydınlatma direği” için ayrıntılı teknik özelliklerin belirtildiği, Teknik Şartname’ye ve anılan ürüne ilişkin fotoğraf ile detaylı teknik çizimlere yer verildiği görülmüştür. Her ne kadar çizimlerin altında yer verilen bölümde “Mİra-LED”e ilişkin bilgilerin yer aldığı görülmekte ise de, anılan fotoğraf ve çizimlerin ürünün boyut ve şekline ilişkin bilgiler vermek amaçlı olduğu, başvuruya konu ihalenin mevcut yollardaki tretuvar, yol, kaldırım tamiri ve yeniden yapılması İşlerinden oluştuğu, idarenin mevcutta bulunan tretuvar ve kaldırımlardaki tamiratı kapsamında eksik ya da çalışmaz hâldeki aydınlatma elemanlarının da ikmalini yapacağı, bu nedenle mevcut aydınlatma elemanlarına uyumlu olarak belirleme yaptığı anlaşıldığından, davacının bu iddiası yönünden de dava konusu Kurut kararında hukuka aykırılık, işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle;
- Davalının temyiz isteminin kabulüne;
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca Ankara 8. İdare Mahkemesi’nin 23/05/2018 tarih ve E:2018/901, K:2018/1320 sayılı kararının iptale ilişkin kısmının BOZULMASINA, DAVANIN REDDİNE” şeklinde karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1- Kamu İhale Kurulunun 24.07.2018 tarihli ve 2018/MK-263 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Kamu İhale Kurulunun 06.03.2018 tarihli ve 2018/UY.II-548 sayılı kararının hukuken geçerliliğini koruduğuna,
Oybirliği ile karar verildi.

- Published in ANALİZ FORMATI, İTİRAZEN ŞİKAYET, İtirazen Şikayet, KİK KARARI, KİK KARARLARI, YAPIM İHALESİ
İhale Hukuku – Yapım İşi – Teklifin Geçerlik Süresi
Karar No : 2019/UY.I-348
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2017/709535 İhale Kayıt Numaralı “Adana-Feke İncirci Göleti ve Sulaması” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Devlet Su İşleri 6. Bölge Müdürlüğü tarafından 09.03.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Adana-Feke İncirci Göleti ve Sulaması” ihalesine ilişkin olarak Muzaffer Kaygın İnş. Mad. Hazır Bet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Özbek İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 22.01.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.02.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.02.2019 tarih ve 6401 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.02.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2019/184 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idareye yapmış oldukları ilk şikayet başvurusu neticesinde ihale sürecinin uzaması sebebiyle idarece, teklif geçerlilik süresinin uzatılması maksadıyla yalnızca ekonomik açıdan birinci ve ikinci istekliye bildirimde bulunulduğu, halbuki ihale mevzuatına göre uzatma talebinin bütün isteklilere yapılmasının zorunlu olduğu, kendilerine uzatım talebinde bulunulmamış olması nedeniyle sonraki süreçte mahkeme kararı üzerine alınan 07.11.2018 tarihli ve 2018/MK-376 sayılı Kurul kararının sonuçsuz kaldığı, zira söz konusu Kurul kararı ile kendi tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olduğu netleşmişken ve doğrudan sözleşme imzalamaya davet edilmeleri gerekirken hali hazırda sözleşme imzalanmış olan yüklenici ile sözleşmenin yürütülmesine devam edildiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
DSİ 6. Bölge Müdürlüğü tarafından 09.03.2018 tarihinde açık ihale usulüyle yapılan “Adana-Feke İncirci Göleti ve Sulaması” işine ilişkin ihaleye 34 isteklinin katıldığı, 11.06.2018 onay tarihli ihale komisyonu kararında iki isteklinin teklifinin çeşitli gerekçelerle değerlendirme dışı bırakıldığı, idarece belirlenen sınır değerin altında teklif sunduğu anlaşılan dört istekli için yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına herhangi bir cevap verilmemesi üzerine isteklilere ait tekliflerin reddedildiği, geriye kalan 28 istekli arasında yapılan puanlama sonucunda ihalenin Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, Vestan İnş. Tic. ve San. A.Ş.-Dikiciler İnş. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, başvuru sahibi Muzaffer Kaygın İnş. Mad. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Özbek İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin teknik değer nitelik puanlaması sonucunda 97 puan aldığı ve teklifinin geçerli olduğu ifadelerine yer verildiği,
Anılan ihale komisyonu kararı üzerine başvuru sahibi istekli tarafından idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, bu başvurunun idarece reddedilmesi üzerine anılan istekli tarafından Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu ve Kurulun 08.08.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1499 sayılı kararında “…4734 sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3’üncü maddesinde de ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususunun idarenin takdirinde olduğu açıklanmış olup, idarece anılan düzenlemelerin yapılmasını sınırlayan mevzuat hükmü bulunmamaktadır.
Dolayısıyla fiyat dışı unsur puanlaması için İdari Şartname’de açık düzenleme yapılmış olması halinde kesinleşen ihale dokümanı dikkate alınarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği, ancak somut durumda olduğu gibi İdari Şartname’de açık bir düzenleme bulunmayan hallerde ise puanlamaya esas iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin esas alınması gerekeceği sonucuna varılmaktadır.
Bu çerçevede idare tarafından teknik değer nitelik puanlamasında mevzuat hükümleri doğrultusunda sunulan iş deneyim belgesinin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıl içerisinde olmadığı tespiti ile puanlamada dikkate alınmamasında mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır…” ifadelerine yer verilerek “Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği,
İhale dokümanında yer verilen düzenlemeler çerçevesinde isteklilerin teklif geçerlilik sürelerinin 05.08.2018 tarihinde dolmuş olması sebebiyle idare tarafından bu tarih geçtikten sonra ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli Kayaoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Vestan İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş. – Dikiciler İnşaat Madencilik San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı olmak üzere toplamda 2 istekliye teklif geçerlilik sürelerinin ve buna bağlı olarak da geçici teminat mektubu sürelerinin uzatımına ilişkin EKAP üzerinden 01.10.2018 tarihinde bildirimde bulunulduğu, söz konusu talebin her iki istekli tarafından da kabul edilmesi üzerine 01.11.2018 tarihinde ihale üzerinde bırakılan istekli olan Kayaoğlu İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile sözleşme imzalandığı,
Başvuru sahibinin söz konusu Kurul kararına dava açması neticesinde; Ankara 6. İdare Mahkemesinin 04.10.2018 tarihli ve E:2018/1870, K:2018/2182 sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verdiği, Kurul tarafından anılan Mahkeme kararı gereklerini yerine getirmek üzere 07.11.2018 tarihli ve 2018/MK-376 sayılı Kurul kararında “1- Kamu İhale Kurulunun 08.08.2018 tarihli ve 2018/UY.I-1499 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği,
Bu karar üzerine idare tarafından 10.12.2018 tarihinde başvuru sahibi istekli olan Muzaffer Kaygın İnş. Mad. Haz. Bet. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Özbek İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. ve Vestan İnş. Tic. ve San. A.Ş.-Dikiciler İnş. Mad. San. ve Tic. A.Ş. Ortak Girişimi dâhil olmak üzere ilk komisyon kararında teklifi geçerli olarak belirlenen bütün isteklilere teklif geçerlilik süresinin uzatımına ilişkin olarak EKAP üzerinden “…Gelinen bu noktada, İdari Şartnamenin 24.1. maddesinde öngörülen süre içerisinde ihalenin sonuçlandırılamayacağının anlaşılması dolayısıyla öncelikle İsteklilerin teklif geçerlilik ve buna bağlı olarak gerekmesi durumunda geçici teminat mektubu geçerlilik sürelerini uzatması gereği hasıl olmuştur.
Teklif geçerlilik süresinin en az 31.01.2019 tarihine kadar uzatılmasını kabul veya reddettiğinize dair kararınızın bu yazının tebliğ tarihinden itibaren 5 (Beş) iş günü içerisinde İhale Komisyonuna yazılı olarak bildirilmesi ve yeni teklif geçerlilik süresini kabul etmeniz durumunda geçici teminatın yatırılması, teminat olarak geçici teminat mektubunun sunulması durumunda ise geçerlilik tarihi en erken 03.03.2019 olacak şekilde belirlenmesi hususunda;
Bilgilerinizi ve gereğini rica ederim.” ifadeleriyle teklif geçerlilik süresinin uzatılması talebine ilişkin 2’nci kez bildirimde bulunulduğu,
Yapılan bildirim neticesinde başvuru sahibi istekli de dâhil olmak üzere ihaleye teklif veren hiçbir isteklinin, teklif geçerlik ve geçici teminat mektubu süresinin uzatıldığını gösterir bir yazı ile cevap vermediği, ihale komisyonu tarafından 15.01.2019 tarihinde alınan karar ile teklif geçerlilik süresini uzatmayan diğer isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak daha öncesinde teklif ve geçici teminat süresini uzatmış olan Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş. ile Vestan İnş. Tic. ve San. A.Ş.-Dikiciler İnş. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının sırasıyla ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci istekliler olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 32’nci maddesinde “Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 55’inci maddesinde “Tekliflerin geçerlilik süresi
(1) Tekliflerin geçerlilik süresi; tekliflerin tahmini değerlendirme süresi, şikayete ilişkin süreler, ihale kararının onaylanması ile sözleşme imzalanmasına kadar geçecek süre ve benzeri hususlar dikkate alınarak belirlenir ve bu süre ihale dokümanında belirtilir.
(2) İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması” başlıklı 16.7’nci maddesinde “Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabilir. İdarece bu durumda ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerekmektedir. Ancak tekliflerin geçerlilik süresinin dolmuş olması nedeniyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sözleşmeyi imzalama zorunluluğu bulunmadığından, sözleşmeyi imzalamayan istekliler hakkında geçici teminatın irat kaydedilmesine ve yasaklamaya ilişkin hükümler uygulanmayacaktır.” açıklaması,
Anılan Tebliğ’in “Sözleşmenin uygulanması aşamasındaki idari yargı kararları” başlıklı 25.4’üncü maddesinde “Kamu İhale Kurulu kararlarına ilişkin idari yargı mercilerince verilen yürütmenin durdurulması veya iptal kararlarının yerine getirilmesi sonucunda idare tarafından belirlenen ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin yükleniciden farklı olması halinde; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli idarece sözleşmeye davet edilir. Bu isteklinin sözleşme yapılmasına ilişkin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirerek idareye yazılı olarak başvurması durumunda, mevcut sözleşme feshedilerek tasfiye sürecinin tamamlanmasını müteakip bu istekli ile sözleşme imzalanır. Söz konusu istekli tarafından sözleşmenin imzalanmayacağı yönünde cevap verilmesi, süresi içinde sözleşme imzalamaya gelinmemesi veya İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere uygun olarak belgelerin sunulmaması hallerinde, mevcut yüklenicinin teklifinin ihale dokümanına göre geçerliğini koruması ve ihalelere katılmaktan yasaklı olmaması şartıyla imzalanmış sözleşme idarece feshedilmeksizin uygulanmaya devam edilebilir. Bu hususa ilişkin belgeler ihale işlem dosyasında muhafaza edilir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 150 (yüz elli) takvim günüdür. Bu süreden daha kısa süreli teklif mektupları değerlendirmeye alınmayacaktır.
24.2. İhtiyaç duyulması halinde, teklif geçerlilik süresinin en fazla yukarıda belirlenen süre kadar uzatılması istekliden talep edilebilir. İstekli, İdarenin bu talebini kabul veya reddedebilir. İdarenin teklif geçerlilik süresinin uzatılması talebini reddeden isteklinin geçici teminatı iade edilir.
24.3. Teklifinin geçerlilik süresini uzatan istekli, teklif ve sözleşme koşullarını değiştirmeden, geçici teminatını kabul ettiği yeni teklif geçerlilik süresi ile geçici teminata ilişkin hükümlere uygun hale getirir.
24.4. Bu konudaki istek ve cevaplar yazılı olarak yapılır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İnceleme konusu ihalenin tarihinin 09.03.2018 olduğu, teklif geçerlilik süresinin ihale tarihi itibarıyla (ihale tarihi dâhil) 150 gün olduğu düşünüldüğünde ihaleye teklif veren bütün isteklilerin teklif geçerlilik sürelerinin ilk haliyle 05.08.2018 tarihinde dolduğu, bu tarihten sonra idarece 01.10.2018 tarihinde ihale sürecinin çeşitli gerekçelerle (şikayet ve itirazen şikayet başvuruları) uzaması sebebiyle yalnızca ekonomik açıdan birinci ve ikinci isteklilere teklif geçerlilik süresinin uzatılmasına ilişkin talepte bulunulduğu, bu yazıda “Adana-Feke İncirci Göleti ve Sulaması” işinde teklif geçerlilik süresinin uzatılması ihtiyacı hasıl olduğundan, söz konusu işe ait vermiş olduğunuz teklif geçerlilik süresini; İdari Şartnamenin 24. maddesinde belirtilen şartlar kapsamında 90 (Doksan) gün daha uzatmanız gerekmektedir. Teklif geçerlilik süresi uzatımı talebini kabul etmeniz durumunda; teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmeksizin geçici teminatınızın kabul ettiğiniz yeni teklif geçerlilik süresine ve her bakımdan geçici teminata ilişkin hükümlere uyması zorunludur.” ifadesine yer verildiği, bu 2 istekliden Kayaoğlu İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin teklif geçerlilik süresini 90 gün uzatılmasını kabul ettiği ve geçici teminat mektubunun geçerlilik süresinin 18.02.2019 tarihine kadar uzatıldığını beyan ettiği, diğer istekli Vestan İnş. Tic. ve San. A.Ş.-Dikiciler İnş. Mad. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının da benzer şekilde teklif geçerlilik süresini 90 gün uzatılmasını kabul ettiği ve geçici teminat mektubunun geçerlilik süresinin 15.02.2019 tarihine kadar uzatıldığını beyan ettiği anlaşılmıştır.
İdarece teklif geçerlik ve geçici teminat sürelerinin bittiği tarih akabinde isteklilere süre uzatım talebinde bulunması gerekmekle birlikte, bu süre geçtikten sonra gerçekleştirilen talep tarihi itibarı ile ihale komisyon kararını değiştirecek nitelikte bir hukuki durum oluşmadığı ve yeni bir ihale komisyonu kararı alınmadığı, ihalenin sözleşmeye davet aşamasında bulunduğu ve uzatılması gereken süre tespitinin 90 gün olarak belirlenmesi ile İdari Şartname’de yer alan 150 günlük uzatılabilme süresinin geçirilen kısmının dikkate alınarak işlem tesis edildiğinden bu yönüyle mevzuata aykırılık içermediği sonucuna varılmıştır.
Daha sonra bahse konu ihalede, Ankara 6. İdare Mahkemesi tarafından verilen karar gereği alınan 07.11.2018 tarihli ve 2018/MK-376 sayılı Kurul kararı ile düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmiştir. İhale komisyonu tarafından söz konusu karar gerekleri doğrultusunda karar alınabilmesini teminen, 01.10.2018 tarihinde sadece iki istekliye yapılan teklif geçerlilik ve geçici teminat süre uzatımı talebinin, bu aşamada mevzuata uygun bir şekilde ihaleye katılan tüm isteklilerden teklif geçerlilik ve geçici teminat sürelerinin uzatılması talebinde bulunulmuştur. Ancak, söz konusu talebe başvuru sahibi istekli dahil olmak üzere hiçbir istekli tarafından cevap verilmemiştir.
Diğer yandan, başvuru sahibi tarafından ayrıca Tebliğ’in 16.7’nci ve 25.4’üncü maddelerini dayanak göstererek doğrudan sözleşmeye davet edilmesi gerektiği iddia edilmekte ise de isteklilerin sözleşmeye davet edilebilmesinin ön koşulu ihale komisyon kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı l’inci veya 2’nci teklif sahibi olarak belirlenmesidir. Bu şekilde karar alınabilmesi için ise isteklilerin tekliflerinin geçerli olmasının gerekeceği ancak teklif geçerlilik ve geçici teminat süresini uzatmamış olması nedeniyle geçerli bir teklif olarak değerlendirilmesi mümkün olmayan başvuru sahibinin ilgili Tebliğ maddeleri gereği sözleşmeye davet edilemeyeceği açıktır.
İhale komisyonunun ilk kararı ile ihale üzerinde bırakılan ve akabinde sözleşme imzalanan isteklinin bu aşamada kesin teminat sunarak sözleşme imzalamış olduğu göz önüne alındığında ayrıca teklif geçerlilik ve geçici teminat süresini uzatmasına gerek bulunmadığı, 01.10.2018 tarihinde idarece iki istekliye yönelik yapılan teklif geçerlilik ve geçici teminat sürelerinin 90 gün uzatılması talebini kabul ederek gereklerini yerine getiren iki isteklinin ikinci talebe yanıt vermemiş olmasının söz konusu isteklilerin mevcut durumunu etkilememesi gerektiği değerlendirildiğinden idarece tesis edilen işlemlerde mevzuata aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.

- Published in İDARE MAHKEMESİ, TEKLİFİN GEÇERLİK SÜRESİ, YAPIM İHALESİ
İş Durum Belgesinin Geçerlik Süresi
Karar No : 2019/UY.II-329
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/589192 İhale Kayıt Numaralı “Kaş İlçesi Kınık Mahallesi Toptancı Hal Kompleksi Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Antalya Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 25.12.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kaş İlçesi Kınık Mahallesi Toptancı Hal Kompleksi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Diy-Mar İnşaat Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.01.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.01.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.02.2019 tarih ve 5926 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.02.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2019/172 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihaleye istekli sıfatıyla katıldıkları, teklif zarfında iş deneyimini tevsik için iş durum belgesi sundukları, ihaleyi yapan idare tarafından iş deneyimini tevsik için sundukları iş durum belgesinin düzenlendiği tarihten ihale tarihine kadar bir yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bununla birlikte Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca geçici kabulü yapılan işlerde “yüklenici iş bitirme belgesi”, devam eden işlerde “yüklenici iş durum belgesi” düzenleneceğinin hüküm altına alındığı, iş durum belgesine konu işin geçici kabulünün 25.12.2017 tarihinde yapıldığı, bu tarihten sonra yüklenici iş bitirme belgesi alabilmek amacıyla Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasına uygun olarak ilgili idare olan Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığına başvuruda bulundukları, ancak ilgili idare tarafından “işin kesin hesaba bağlanmadığı” gerekçesi ile taleplerinin reddedildiği, firmalarının idareye karşı gerekli tüm yasal zorunluluk ve sorumlulukları yerine getirmiş olmasına rağmen iş bitirme belgesini alamadığı, Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinin ikinci fıkrasında da işin geçici kabulünün yapılması durumunda sözleşmeyi yapan yetkili kurum tarafından “iş bitirme belgesi” verileceğinin hüküm altına alındığı, aynı idareye gerçekleştirdikleri iki farklı yapım işinde de iş bitirme belgelerini aynı gerekçelerle (işin kesin hesaba bağlanmadığı gerekçesiyle) alamadıkları, oysa Yapım Uygulama Yönetmeliği’nde “işin kesin hesaba bağlanması” şeklinde bir kriterin iş bitirme belgesi düzenleme kriterleri arasında yer almadığı, öte yandan teklif zarfında sundukları iş durum belgesinin Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 48’inci maddesinin beşinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen şartları sağladığı, söz konusu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin %80’ini aştığı ve yeterliği karşıladığı, öte yandan teklif zarfında iş bitirme belgesi sunamamalarının firmalarının kusuru olmayıp Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığının Yönetmelik’te aranmayan bir kriter nedeniyle iş durum belgelerini güncellemeyip iş bitirme belgesi düzenlememesinden kaynaklandığı, ihaleyi yapan idarece bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 16’ncı maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, EKAP sisteminde de kayıtlı olan iş durum belgelerine ilişkin olarak ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan, belgeyi düzenleyen kurumdan kaynaklanan bilgi eksikliklerinin tamamlatılabileceği, belgenin ilgili idareden sorgulanarak teyit edilip güncellenebileceği, ihaleyi yapan idareye yaptıkları şikayet başvurusu üzerine iş durum belgesini düzenleyen idare ile yapılan yazışmalar neticesinde de ilgili idarenin aynı gerekçeleri bildirmesi üzerine ihaleyi yapan idarenin itirazlarını reddettiği, Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca geçici kabulü yapılmış bir işte iş durum belgesinin aslını idareye ibraz ederek yasal zorunluluğu yerine getiren firmaları bakımından mevzuattaki “süre” şartının uygulanamayacağı, ayrıca Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca EKAP veya internet üzerinden teyit edilebilen yeterlik belgeleri için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmayacağının hüküm altına alındığı, iş deneyim belgelerinin EKAP kaydının bulunduğu ve yeterliğinin ihale komisyonu tarafından da kabul edildiği, buna rağmen değerlendirme dışı bırakılmalarının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
İhale konusu işin “Kaş İlçesi Kınık Mahallesi Toptancı Hal Kompleksi Yapım İşi” olduğu,
Yapılan incelemede ihaleye 6 istekli tarafından teklif verildiği, teklifi sınır değerin altında kalan iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadıkları için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuru sahibi Diy-Mar İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfında sunduğu iş durum belgesinin düzenlenme tarihi ile ihale tarihi arasında bir yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Hisar İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin 7.5.1’inci bendinde “…İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir…” şeklinde düzenlemeye,
Anılan Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği ekindeki Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nde yer alan B / II Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.
7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği / Mimarlık Diplomaları…” şeklinde düzenlemeye yer verildiği görülmüştür.
Başvuru sahibi Diy-Mar İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif zarfı içinde iş deneyimini tevsik için sunduğu belge incelendiğinde; Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen 2012/99982 İKN’li “Kayseri Ceza İnfaz Kurumu Yapım İşi”ne ait May İnş. Taah. Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Diy-Mar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı adına düzenlenen, toplam sözleşme bedeli 137.530.945,90 TL, belge tutarı 136.697.972,72 TL, işin toplam sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranı %99,39, işin toplam sözleşme bedeline göre gerçekleşme oranının %80’e ulaştığı tarih 05.08.2016 olan, 08.08.2017 tarihli yüklenici iş durum belgesinin sunulduğu görülmüştür.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;
- a) Geçici kabulü yapılmış işlerde, “yüklenici iş bitirme belgesi”,
- b) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi halinde, “yüklenici iş durum belgesi”,
… olarak düzenlenir.
…
(5) Devam eden işlerde iş durum belgesi düzenlenebilmesi için; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, toplam sözleşme bedelinin en az % 80’lik kısmının gerçekleştirilmiş olması ve yapılan işlerin kusursuz olarak gerçekleştirilerek, bedelinin ödenmiş ya da tahakkuka bağlanmış olması, iş durum belgesine esas teşkil edecek kontrollük tespitinde sözleşmeye, projeye, fen ve sanat kurallarına aykırılık teşkil eden açık kusur ve eksiklikler bulunmadığının belirlenmesi koşulları aranır.
…
(9) İş durum belgeleri, düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl süreyle kullanılabilir. Son kullanım tarihinden sonra kullanılmak üzere “iş durum belgesi” veya işin geçici kabulünün yapılması üzerine “iş bitirme belgesi” düzenlenebilmesi için, mevcut iş durum belgesinin aslının idareye teslim edilmesi zorunludur…” hükmüne,
Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinde “…(2) Yüklenicilere;
- a) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara tek sözleşme ile taahhüt ettikleri işler için, geçici kabulün yapılmış olması durumunda “iş bitirme belgesi”, işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi durumunda “iş durum belgesi”, sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından,
…
düzenlenir ve verilir.” hükmüne,
Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “…(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;
- a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,
- b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,
…
şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir…” hükmüne yer verilmiştir.
İhale komisyonunca başvuru sahibi isteklinin teklif zarfında iş deneyimini tevsik için sunduğu yüklenici iş durum belgesinin düzenlenme tarihi ile ihale tarihi arasında bir yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle belgenin uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Başvuru sahibinin, teklifin değerlendirme dışı bırakılma işlemine karşı 17.01.2019 tarihinde idareye yaptığı şikayet başvurusu üzerine ihaleyi yapan Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığına yazılan 22.01.2019 tarihli yazıda başvuru sahibinin iddialarına yer verilerek gerekli bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenildiği, ilgi yazıya cevaben Adalet Bakanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından gönderilen 25.01.2019 tarihli yazıda ise “…İlgi yazınız ve ekindeki istekliye ait şikayet dilekçesi incelenmiş olup idaremiz kayıtlarında yapılan incelemelerde istekli Diy-Mar İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihale dosyasına konulmuş olan iş durum belgeni ait geçici kabul işlemlerine ait işlemlerinin 01.08.2017 tarihinde tutanak ile imza altına alındığı, bu tarihten sonra iş deneyim belgesi almak için idaremize başvurulduğu ancak kesin hesap işlemlerinin tamamlanmaması nedeniyle yazınıza konu ihale tarihi itibariyle iş deneyim belgesinin düzenlemediği bu nedenle isteklinin belge aslının idaremize sunamadığı, idaremize sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin içerik bakımından aslına uygun olduğu ve tarafımızca değerlendirilebilir durumda olduğu anlaşılmıştır…” şeklinde ifadelere yer verildiği, söz konusu cevap yazısı üzerine idarece başvuru sahibinin şikayet başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede ise anılan istekli tarafından teklif zarfı içinde sunulan yüklenici iş durum belgesinin düzenlenme tarihinin 08.08.2017 olduğu, incelenen ihalenin tarihinin ise 25.12.2018 olduğu, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasında iş durum belgelerinin düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl süreyle kullanılabileceği açık olarak hüküm altına alındığından, teklif zarfında sunulan iş durum belgesinin incelenen ihalenin tarihi gözönüne alındığında, süre açısından kullanılabilir nitelikte olmadığı, bu nedenle ihaleyi yapan idarenin iş durum belgesini söz konusu gerekçe ile uygun bulmayarak anılan isteklinin teklifini değerlendirme dışı bırakması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından ise ayrıca “İş durum belgesine konu işin geçici kabulünün 25.12.2017 tarihinde yapıldığı, bu tarihten sonra yüklenici iş bitirme belgesi alabilmek amacıyla Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 44’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasına uygun olarak Adalet Bakanlığı Teknik İşler Dairesi Başkanlığı’na başvuruda bulundukları, ancak ilgili idare tarafından “işin kesin hesaba bağlanmadığı” gerekçesi ile taleplerinin reddedildiği, firmalarının idareye karşı gerekli tüm yasal zorunluluk ve sorumlulukları yerine getirmiş olmasına rağmen iş bitirme belgesini alamadığı, oysa Yapım Uygulama Yönetmeliği’nde “işin kesin hesaba bağlanması” şeklinde bir kriterin iş bitirme belgesi düzenleme kriterleri arasında yer almadığı, idarece bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 16’ncı maddesi kapsamında değerlendirilebileceği, ayrıca Yapım Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesi uyarınca EKAP üzerinden teyit edilebilen yeterlik belgeleri için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmayacağı” şeklinde tekliflerinin geçerli kabul edilmesi gerektiği yönünde iddialarda bulunulduğu görülmüştür.
4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.
Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir…” hükmüne,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’nci maddesinde “…(7) İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz…” hükmüne,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6’ncı maddesinde “16.6.1 İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,
- a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
- b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
İdarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir…” şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.
Öncelikle başvuru sahibinin iş durum belgesine konu işin geçici kabulünün yapılmış olmasına rağmen ilgili idarece işin kesin hesaba bağlanmadığı gerekçesiyle firmalarına iş bitirme belgesi verilmediği, Yapım Uygulama Yönetmeliği’nde “işin kesin hesaba bağlanması” şeklinde bir kriterin olmadığı, iş bitirme belgelerini alamadıkları şeklindeki iddiasının ihaleyi yapan idareye yöneltilebilecek nitelikte bir iddia olmadığı, bu iddianın muhatabının iş durum belgesini düzenleyen idare olduğu ve ancak belgeyi düzenleyen yetkili kuruma karşı ileri sürülebileceği, bu bakımdan ihaleyi yapan idarece bu konuda tesis edilebilecek herhangi bir işlem bulunmadığının anlaşıldığı,
Öte yandan başvuru sahibi tarafından iş durum belgesindeki bilgi eksikliklerinin ihaleyi yapan idarece tamamlatılabileceği iddia edilmekle birlikte ihale mevzuatı uyarınca isteklilerin teklif zarflarında yeterlik belgelerini eksiksiz ve mevzuata uygun şekilde sunmak durumunda oldukları, bu konudaki sorumluluğun isteklilere ait olduğu, idarelerce ancak belgelerin zorunlu aslî unsurları dışında belgeyi düzenleyen kurum, kuruluşlardan kaynaklanan bilgi eksikliklerinin tamamlatılabileceği, idarece iş durum belgesinin aslî unsuru olan “düzenlenme tarihi” dikkate alınmadan başvuru sahibinin iddiası doğrultusunda belgenin iş bitirme belgesi olarak değerlendirilemeyeceği veya re’sen iş bitirme belgesi tamamlatılamayacağı,
Ayrıca ihaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların aranmayacağı açıklanmakla birlikte, söz konusu düzenlemenin belgelerin sunuluş şekline ilişkin olduğu, yeterlik belgesinin sunulma zorunluluğunu ortadan kaldırmadığı, buna göre teklif dosyasında sunulması gereken bilgiye EKAP üzerinden ulaşılabilse de, ihaleye katılım ve yeterlik belgesi niteliğindeki belgelerin öncelikle teklif dosyasında sunulmasının gerektiği, sunulmayan bir bilgi veya belgenin ihale komisyonunca re’sen temin edilmesi veya tamamlanmasının mümkün olmadığı anlaşıldığından, idarece tesis edilen işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Published in Aşırı Düşük Teklif, İŞ DURUM BELGESİ, KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK
Kat Karşılığı Yapılan Sözleşmelerin İş Deneyim Tutarının Hesabı
KAMU İHALE KURULU KARARI
- İş Deneyim Belgesi Tutarı
- Kat Karşılığı İnşa Sözleşmesi
- İş Deneyim Tutarının İdarece Yanlış Hesaplanması
- İş Deneyim Belgesinin Tutar İçermemesi
Karar No : 2019/UY.II-318
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Mardin İl Milli Eğitim Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/577384 İhale Kayıt Numaralı “Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Mardin İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 11.12.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Akün Mesken İnş. ve Tic. Ltd. Şti.- Merdin İnş. Nak. Tar. Tem. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından idareye yapılan bir şikâyet başvurusu üzerine, idarece alınan kararla bir hak kaybına uğradığı iddiasıyla 29.01.2019 tarih ve 4460 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.01.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2019/135 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 17.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile şikâyete konu ihalenin uhdelerinde bırakıldığı, isteklilerden Ekrem Kılıç’ın özel sektöre yaptığı iş karşılığı kendi adına düzenlenen iş deneyim belgesinin idarece teyit edilmesi aşamasında “…noter onaylı sözleşmede bedel yazılmadığı, kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işine ilişkin iş deneyim tutarının Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 46’ncı maddesinin (f) bendine aykırı olarak %100 olarak hesaplandığı” gerekçeleriyle değerlendirme dışı bırakıldığı, anılan isteklinin idareye şikâyeti üzerine “yapılan değerlendirmede, şikayete konu iş deneyim belgesinde yer alan belge tutarının hatalı bir şekilde hesaplandığı ve söz konusu hatanın iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklandığı, benzer bir hususta iş deneyim belge tutarının hatalı bir şekilde hesaplanmasında, hatanın iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklandığı yönünde örnek Kurul kararı olduğu ve dolayısıyla Ekrem Kılıç’ın teklifinin değerlendirmeye alınması gerektiği” yönünde karar verildiği, bunun üzerine 24.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Ekrem Kılıç’ın belirlendiği, ancak “sözleşmenin bedel içermemesi” hususunda idarenin herhangi bir değerlendirme ve açıklama yapmadığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 45’inci maddesinde özel sektöre gerçekleştirilen işlerde iş deneyim belgesinin hangi koşullarda düzenleneceğinin hüküm altına alındığı, ayrıca ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde de söz konusu hususun düzenlendiği ve ihale dokümanına yönelik anılan istekli tarafından şikayette bulunulmadığından ihale dokümanını bu haliyle kabul ettiği, belge düzenlenmesi için yapılan başvurularda yapım işi sözleşmesinin ibrazının zorunlu olduğu, sözleşmede yer alması gereken ana unsurun da “bedel” olduğu, bu çerçevede “bedel” unsurunun yer almadığı bir sözleşmenin iş deneyim belgesine dayanak teşkil edemeyeceği, bu hususta örnek Kurul kararları olduğu, dolayısıyla Ekrem Kılıç’ın bedel içermeyen bir sözleşme kapsamında düzenlenen iş deneyim belgesi ile iş deneyimini tevsik edemeyeceği ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur…” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Belge için başvuru” başlıklı 45’inci maddesinde “(1) İş deneyim belgesi talebinde bulunanlar, yaptıkları işi veya görevi tevsik amacıyla, dilekçelerine aşağıda sayılan belgeleri ekleyerek, belge vermeye yetkili kurum veya kuruluşa başvururlar:
…
- b) Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; yapılacak iş karşılığı bedel içeren noter onaylı sözleşme, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, ilgili sigorta müdürlüğünden onaylı iş yeri bildirgesi, kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işleri haricindeki işlerde bu belgelere ek olarak sözleşmeye ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “…(6) Kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğde inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin % 60’ı esas alınır.” hükmü yer almaktadır.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin
- a) Adı: Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi
- b) Yatırım proje no’su/ kodu: Temel Eğitim İl Yapım Programı
- c) Miktarı ve türü: Mardin İli Nusaybin İlçesi 24 Derslikli Ortaokul Yapım İşi
ç) Yapılacağı yer: Nusaybin İlçesi
- d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
- a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
…
işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.
24.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararında, ihaleye 5 isteklinin teklif sunduğu, bir isteklinin geçici teminat mektubu sunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin sınır değerin üstündeki en düşük geçerli teklif sahibi Ekrem Kılıç’ın üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Akün Mesken İnş. ve Tic. Ltd. Şti.- Merdin İnş. Nak. Tarım. Temizlik Tur. San. Tic. San. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği görülmüştür.
İnceleme konusu ihalede, Ekrem Kılıç’ın teklif dosyası kapsamında iş deneyimini tevsik etmek için 04.12.2018 tarih ve 11027-Y-ÖS-111-2 sayılı, Diyarbakır Bağlar Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğü tarafından kendi adına düzenlenen “Toplam yapı inşaat alanı 22.886,72 metrekare olmak üzere B+Z+8 katlı 4 adet blok yapım işi”ne ilişkin yüklenici iş bitirme belgesini sunduğu, iş deneyim belgesinde iş sahibinin “Emrah Kılıç ve malikleri” şeklinde, gerçekleştirilen iş tutarının 23.252.907,52 TL olarak, geçici kabul tarihinin 19.10.2018 olarak belirtildiği, belge tutarı bölümünde ise “23.252.907,52 TL %100” ifadesinin yer aldığı tespit edilmiştir.
İhale komisyonu tarafından teklif değerlendirme aşamasında, 20.12.2018 tarih ve E.24573314 sayılı yazı ile söz konusu iş deneyim belgesinin teyit edilmesi amacıyla, belgeyi düzenleyen idareden iş deneyim belgesine dayanak olan noter onaylı sözleşmenin, yapı ruhsatının, yapı kullanma izin belgesinin, ilgili sigorta müdürlüğünden onaylı iş yeri bildirgesinin istenildiği, belgeyi düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik İşleri Müdürlüğünün 03.01.2019 tarih ve E.23189 sayılı yazısı ile Ekrem Kılıç adına düzenlenen iş deneyim belgesinin bir örneğinin, yapı ruhsatının, yapı kullanma izin belgesinin, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin, iş yeri bildirgesinin gönderildiği görülmüştür.
17.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararında “Ekrem Kılıç’ın sunduğu iş deneyim belgesinin, belgeyi düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığından teyidinin yapıldığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 45’inci maddesinin (b) bendi kapsamında ibraz edilen noter onaylı sözleşmede bedel yazmadığı, ayrıca anılan Yönetmelik’in 46’ncı maddesinin (f) bendi kapsamında kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin olan söz konusu iş deneyim belgesinde belge tutarının, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ’de inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin %60’ı yerine %100 olarak hesaplandığı” belirtilerek anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.
Ekrem Kılıç’ın 21.01.2019 tarihli dilekçesi ile idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, sundukları iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklanan yanlışlığın kendilerinden yazılı açıklama istenilerek giderilebileceğini, ayrıca benzer bir hususta iş deneyim belge tutarının hatalı bir şekilde hesaplanmasında, hatanın iş deneyim belgesini düzenleyen idareden kaynaklandığı yönünde örnek Kurul kararı olduğunun iddia edildiği, bunun üzerine ihale komisyonunun şikâyette belirtilen hususları değerlendirmesi sonucunda Ekrem Kılıç’ın iddiasını yerinde bularak düzeltici işlem tesis ettiği ve 24.01.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Ekrem Kılıç’ın üzerinde bırakıldığı görülmüştür.
Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan istekli Ekrem Kılıç tarafından iş deneyim belgesini düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığından belgedeki hatanın giderilmesinin talep edildiği ve bunun üzerine 24.01.2019 tarih ve 11027-Y-ÖS-111-3 sayılı iş deneyim belgesinin şikâyet süreci kapsamında idareye sunulduğu tespit edilmiş olup, yeni düzenlenmiş haliyle belge üzerinde belge tutarının “13.951.744,51 TL %60” olarak düzeltildiği görülmüştür.
Başvuru sahibinin “ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi kapsamında sunduğu iş deneyim belgesine dayanak teşkil eden yapım işi sözleşmesinde “bedel” unsurunun yer almadığı” iddiasıyla ilgili olarak yapılan incelemede;
Ekrem Kılıç adına düzenlenen iş deneyim belgesine konu işe ilişkin noter onaylı “taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi”nde “…arsa sahipleri söz alarak; sahibi ve hissedarı bulunduğumuz Diyarbakır ili Kayapınar ilçesi, Kayapınar mahallesi hudutları dahilinde bulunan 4320 ada no ve 9 parsel numarasında kayıtlı gayrimenkul hisselerimiz üzerinde belirtilen şekilde A-B-C-D blokları olmak üzere… oluşan bir yapı inşa etmek koşuluyla müteahhit Ekrem Kılıç’a kat karşılığı devir etmeyi vaat ve taahhüt ediyoruz. Kat karşılığo devrettiğimiz hisselerin satış bedeli müteahhitten alınmamış olup, buna karşılık müteahhit tarafından inşaat tamamlandıktan sonra arsa sahibi olarak… daire verilecek olup geriye kalan bağımsız bölümler müteahhide ait olacaktır…” ifadesine yer verildiği, sözleşme metninde herhangi bir bedele yer verilmediği tespit edilmiştir.
Yapılan tespitler doğrultusunda, Ekrem Kılıç’ın iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunmuş olduğu belgenin, “kat/arsa karşılığı usulü”ne ilişkin bir işten edinilen iş deneyim belgesi olduğu, kat karşılığı usulüne göre yapılan sözleşmelerin, yapım işinin yaptırılması karşılığında iş sahibinin yükleniciye ödeyeceği bedeli düzenleyen nitelikte sözleşmeler olmayıp, yapım işinin tamamlanmasından sonra elde edilecek bağımsız bölümlerden yükleniciye bırakılacak hissenin veya tutarın düzenlendiği sözleşmeler olduğundan, bahse konu sözleşmede yapım işine ait bir bedelin bulunmamasının iş deneyim belgesinin düzenlenmesi/geçerliliği hususunda tereddüt doğuracak bir durum oluşturmadığı, kaldı ki söz konusu belgede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinin altıncı fıkrasında belirtilen hüküm gereğince belge tutarının tespit edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinin altıncı fıkrasından kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ’de inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin % 60’ının esas alınacağı hususları anlaşılmaktadır.
Söz konusu iş deneyim belgesinin bu çerçevede değerlendirmesi neticesinde, dört adet yapı ruhsatında belirtilen inşaatın toplam yüzölçümü (22.886,72 m²) ile belgeyi düzenleyen idarece yapılan belirleme uyarınca (IV. sınıf A grubu) sözleşmenin imzalandığı 2017 yılına ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ’de inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması (882,00 TL/m²) suretiyle hesaplanması gereken bedelin (22.886,72×882=20.186.087,04 TL) olduğu, bu bedelin % 60’ı olan (12.111.652,22 TL) tutarın iş deneyim tutarı olduğu, ancak Ekrem Kılıç tarafından şikâyet süreci kapsamında, idareye sunulan ve belgeyi düzenleyen idarece belge tutarındaki hatanın düzeltildiği iddia edilen güncellenmiş belge tutarının “13.951.744,51 TL” olduğu tespit edilmiştir.
Yapılan değerlendirmede, gerek Ekrem Kılıç’ın teklifinin ekinde sunduğu iş deneyim belgesinde gerekse idareye şikâyet süreci kapsamında sunulan güncel versiyonunda bulunan belge tutarındaki hatanın idarenin yöntemi hatalı uygulamasından kaynaklandığı ve anılan isteklinin teklifinin ekinde sunduğu iş deneyim belgesinde yer alması gereken tutarın (12.111.652,22 TL) güncelleme işlemi yapılmadan dahi ihale dokümanında istenilen asgari iş deneyim tutarını (11.100.000,00 TLx0,80= 8.880.000,00 TL) karşıladığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin teklifinin idarece değerlendirmeye alınmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca, söz konusu iş deneyim belgesindeki belge tutarındaki hatanın giderilmesini teminen belge tutarının yukarıdaki açıklamalara göre düzeltilerek iş deneyim belgesinin yeniden düzenlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
2) Ekrem Kılıç adına düzenlenen 24.01.2019 tarihli ve 11027-Y-ÖS-111-3 sayılı iş deneyim belgesinin, kamu ihale mevzuatına uygun olarak yeniden düzenlenmesini teminen belgeyi düzenleyen Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik İşleri Müdürlüğüne bildirimde bulunulmasına,
Oybirliği ile karar verildi.
Hizmet İhalesine Yapım İş Deneyim Belgesiyle Katılınabileceği
KAMU İHALE KURUMU KARARI
- Yapım İhalesi
- İtirazen Şikayet
- Yapım İşinde Benzer İş
- Türü Hizmet Olan İhaleye Yapım İş Deneyim Belgesiyle Katılmak
Karar No : 2016/UH.II-1533
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2016/46881 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 13 Bölge Müdürlüğü Alanya ve Kemer Tünellerinin 8 (Sekiz) Aylık Bakım, Onarım ve İşletilmesi İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Karayolları Genel Müdürlüğü 13. Bölge Müdürlüğü tarafından 31.03.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 13 Bölge Müdürlüğü Alanya ve Kemer Tünellerinin 8 (Sekiz) Aylık Bakım, Onarım ve İşletilmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Cevdet Albayrak’ın 14.03.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.03.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.04.2016 tarih ve 20775 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan aynı tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2016/851 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Benzer iş tanımında yapım işlerinin de benzer iş olarak kabul edileceğinin belirtilmesinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve ilgili ikincil mevzuata aykırı olduğu,
…
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Başvuruya konu ihalede, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde işin adı “Karayolları 13. Bölge Müdürlüğü Alanya ve Kemer Tünellerinin 8 (Sekiz) Aylık Bakım, Onarım ve İşletilmesi İşi” şeklinde belirtilmiş,
Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde; “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:
…
- d) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri,
…
7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
- a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya
- b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,
sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25’den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.
İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur…
7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Tünel Yapım, Bakım, Onarım, İşletme işleridir…”düzenlemesine yer verilmiş, İhale İlanında da aynı hususlar ifade edilmiştir.
Dolayısıyla, hizmet alımı olan başvuruya konu ihalede, ihaleye katılımda ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyim belgelerinin sunulması istenildiği, bununla birlikte benzer iş belirlemesi kapsamında yapım işlerinin de sayıldığı görülmektedir.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde benzer iş “ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile ” şeklinde,
İş deneyim belgesi “adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesi” şeklinde tanımlanmış,
Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde, iş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde, bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak hizmet alımlarıyla (işleriyle) ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin istenilmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmış,
Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinin ikinci fıkrasında “İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda aktarılan ilgili hükümler çerçevesinde, hizmet alımı ihalelerinde isteklilerden hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyim belgesi sunulmasının istenilmesi gerektiği düzenlenmiştir.
Diğer yandan, bir yapım işi kapsamında hizmet alımıyla ilgili işlerin de gerçekleştirilebileceği, kaldı ki Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde benzer iş tanımının, hizmet işleri, yapım işleri gibi bir ayrıma gidilmeyerek genel bir ifadeyle ihale konusu iş veya işin bölümleriyle çeşitli yönlerden benzerlik taşıyan işler olarak yapıldığı ve iş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların hesaplanarak değerlendirme yapılmasına imkân tanındığı hüküm altına alınmıştır.
Yapım işlerine ilişkin bir iş deneyim belgesiyle hizmet alımı ihalelerine katılmayı mümkün kılacak bir yorum benzer iş kavramıyla hedeflenen, ihale konusu işi baştan sona gerçekleştiren kişilere yaptırılması amacına daha uygun olacağı, tam tersi bir yorumun ise baştan sona inşa ettiği ve hizmete açılmış bir yapıyı gerçekleştiren isteklilerin ihalelere katılmasını engelleyeceği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu itibarla, ihale dokümanında yapım işlerine ilişkin iş deneyim belgesi sunulmasına imkân tanındığı gerekçesiyle mevzuata aykırılık ortaya çıktığı sonucuna varılmasının yerinde olmayacağı açıktır.
Bu sebeple, başvuruya konu ihale dokümanındaki benzer iş belirlemesine ilişkin değerlendirmenin yukarıda bahsedilen “hizmet alımı ihalesine yapım işine ait bir iş deneyim belgesi ile katılıma imkân tanınması” hususundan ayrıca yapılması ve ihale konusu işin niteliğine göre benzer işin değerlendirilmesi gereklidir.
İhale konusu işe ait Özel Teknik Şartname’nin “Servis, Bakım, Onarım Hizmetlerinin Tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde “Bu şartname kapsamında verilecek hizmet 13.. Bölge Müdürlüğü; Alanya ve Kemer Tünelleri bünyesinde bulunan tünellere ait sistemi, Trafik Kontrol Sistemi, Trafik Algılama Sistemi, Elektrifikasyon (A.G.-O.G.-Trafo merkezleri) ve Aydınlatma Sistemleri, Havalandırma, Radyo, Haberleşme, CCTV, VMS, VTS, Diesel-Elektrojen (Jeneratör) grupları, Kesintisiz güç kaynakları, Yangın söndürme sitemleri, Doğrusal Yangın Algılama sistemlerinin periyodik koruyucu bakımının yapılması, arızaların giderilmesi ve sarf malzemelerinin takibinin yapılmasıdır. Tüm trafo, O.G. ve A.G. teçhizatları, jeneratör, harici aydınlatma armatürleri, kablo ve bağlantıların kontrol ve onarımı ve İşletilmesi bu şartname kapsamındadır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale konusu iş içerisinde bakımı, onarımı ve işletilmesi hizmetleri verilecek olan sistemlerin karmaşık olarak nitelendirilebilecek ve uzmanlık gerektiren kısımlarının bulunduğu, ayrıca bu sistemlerin yapımı işlerinin, sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi için söz konusu olan nitelik ve büyüklük, gerçekleştirilme usulü, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık, personel ve organizasyon gerekleriyle benzerlik gösteren bölümler içerdiği, bu kapsamda idarece ilgili sistemlerin yapımı işlerini de içerecek şekilde belirlenmiş olan benzer işin, kavramın tanımına uygun şekilde ihale konusu işin bazı bölümleriyle yukarıda sayılan açılardan benzerlik taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer taraftan tünel yapımı işlerini gerçekleştiren ve yapıyı kullanıma açılması için her türlü sistemi kuran isteklilerin, tünel ve bahse konu yapı içinde yer alan sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi işlerini gerçekleştirebileceği, kaldı ki benzer iş tanımında tünel yapım işleri de eklenerek benzer iş tanımının genişletilmesinin ihaleye katılımı ve rekabeti arttırıcı etkisinin olacağı da açıktır.
Sonuç olarak tünel yapımı işlerini gerçekleştiren ve yapıyı kullanıma açılması için her türlü sistemi kuran isteklilerin, tünel ve bahse konu yapı içinde yer alan sistemlerin bakım, onarım ve işletilmesi işlerine katılmasının engellenmesinin benzer iş kavramının amacına aykırılık teşkil edeceği hususları dikkate alındığında, başvuruya konu ihalede işin niteliği gereği istisnai bir durum ortaya çıktığı ve iddiaya konu hususun benzer iş belirlemesinin mevzuata aykırı olduğu şeklinde bir netice doğurmadığı anlaşılmıştır.
- Published in KİK KARARLARI, YAPIM AŞIRI DÜŞÜK


