İsteklilerin Birbirlerinin Tekliflerinden Bilgi Sahibi Olduğuna Ve Aralarında Organik Bir Bağ Bulunduğuna İlişkin Kuvvetli Bir Karinenin Varlığı
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2020/269207 İhale Kayıt Numaralı “Şişli Hamidiye Etfal Eğitim Ve Araştırma Hastanesi Ve Sarıyer Ek Hizmet Binası İçin 12 Aylık Merkezi Sterilizasyon Ünitesi Hizmet Alımı” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
KARAR:
İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan 2020/269207 ihale kayıt numaralı “Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Sarıyer Ek Hizmet Binası İçin 12 Aylık Merkezi Sterilizasyon Ünitesi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Temizdoğa Petrol Ürn. Gıda İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 30.09.2020 tarihli ve 2020/UH.I-1613 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Davacı Lotez Sağ. Hiz. San. ve Tiz. A.Ş tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 4. İdare Mahkemesinin 15.12.2020 tarihli E:2020/1841, K:2020/2020 sayılı kararında dava konusu işlemin 1’inci iddiaya ilişkin kısmının iptaline karar verildiği, bu kararın gereklerini yerine getirmek üzere Kamu İhale Kurulu tarafından alınan 30.12.2020 tarihli ve 2020/MK-332 sayılı karar ile “1- Kamu İhale Kurulunun 30.09.2020 tarihli ve 2020/UH.I-1613 sayılı kararının 1’inci iddia ile ilgili kısmının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,” karar verildiği, anılan Mahkeme kararının Kurum tarafından temyizi üzerine verilen Danıştay Onüçüncü Dairesinin 18.02.2021 tarihli E:2020/3972, K: 2021/563 sayılı kararında “…Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlık konusu ihaleye 4 isteklinin katıldığı, teklifi yaklaşık maliyet üzerinde kalarak değerlendirme dışı bırakılan dava dışı 4. sıradaki istekli tarafından teklifi ilk 3 sırada yer alan isteklilerin aralarında ilişki olduğuna dair itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, LTS A.Ş.’nin hisselerinin tamamına sahip olan Şaban Şahbaz’ın, teklifi 2. sırada yer alan Teknoprom Ltd. Şti.’nin de %20 ortağı olduğu ve aynı zamanda münferit imza yetkisine sahip olduğu, anılan kişinin teklifi 3. sırada yer alan davacı şirketin ise %25 hissesine sahip olduğu, her ne kadar Şaban Şahbaz’ın bu şirkette mevcut yönetim ve temsil yetkisi olmasa da, 11/11/2019 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinden, 30/10/2019 tarihinde kaldırılan yönetim kurulu üyeliğinin bulunduğunun tespit edildiği, rekabet ve gizlilik ilkesinin temini bakımından, ihaleye teklifler sunulmadan önce isteklilerin, diğer isteklilerin teklifleri hakkında bilgi sahibi olmamaları gerektiği, uyuşmazlık konusu ihalede teklif sunan firmanın tamamına sahip Şaban Şahbaz’ın diğer istekli firmalarda da ortaklığı ile temsil ve imza yetkisine sahip olduğu, davacı dahil diğer isteklilerin tekliflerinden de haberdar olduğu ve dolaylı teklif sunduğundan bahisle dava konusu işlemle ihalede ilk 3 sırada yer alan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği, bu kararın iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
En avantajlı teklif veren LTS A.Ş.’nin hisselerinin tamamına sahip Şaban Şahbaz’ın davacı şirkette ortaklığının bulunduğuna veya ortaklık oranına ilişkin herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı, anılan kişinin 3. sırada yer alan davacının %25 hissesine sahip olduğu, her ne kadar mevcut yönetim kurulu üyeliği veya imza ve temsil yetkisi bulunmasa da; 30/10/2019 tarihine kadar yönetim kurulu üyeliğinin bulunduğunun 11/11/2019 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinden anlaşıldığı, bu durumda, 4734 sayılı Kanun’un 5. maddesinde yer alan rekabet, gizlilik ve güvenirlik ilkelerinin ihlâl edildiğine, isteklilerin birbirlerinin tekliflerinden bilgi sahibi olduğuna ve aralarında organik bir bağ bulunduğuna ilişkin kuvvetli bir karinenin varlığı ortaya çıkmaktadır.
Bu itibarla, isteklilerin söz konusu ihaleye girmelerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17. maddesinde belirtilen yasak fiil ve davranışlar kapsamında olduğu dikkate alındığında, Kurul kararının davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin temyize konu kısmında hukuka aykırılık, dava konusu işlemin bu kısmının iptali yolundaki Mahkeme kararında hukukî isabet bulunmamaktadır…” gerekçesiyle Mahkeme kararının 1’inci iddiaya ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1- Kamu İhale Kurulunun 30.12.2020 tarihli ve 2020/MK-332 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Danıştay Onüçüncü Dairesi kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda Kamu İhale Kurulunun 30.09.2020 tarihli ve 2020/UH.I-1613 sayılı kararının hukuken geçerliliğini koruduğuna
Oybirliği ile karar verildi.

- Published in ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI, İdare Mahkemesi Kararı, ihale, İhale Danışmanı, İhale Danışmanı Ankara, İHALEDE ORTAYA ÇIKAN TÜM USULSÜZLÜKLER, Kamu İhale Danışmanlığı, Rekabetin Engellenmesi
İstekliler Tarafından İhale Sürecinin Her Aşamasında İtiraz Ve İtirazen Şikayet Başvurusunda Bulunulabileceği
Karar No : 2019/MK-46
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2017/34929 İhale Kayıt Numaralı “(Yalıncak – Bulak – Çağlayan (Dokap) Yolu Km: 0+000 – (8+912,43G / 10+667,906İ) -28+647,13 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları Ve Üstyapı (Bsk) Yapılması (İkmal) İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
KARAR:
Karayolları 10. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan 2017/34929 ihale kayıt numaralı “(Yalıncak – Bulak – Çağlayan (Dokap) Yolu Km: 0+000 – (8+912,43G / 10+667,906İ) -28+647,13 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı (Bsk) Yapılması (İkmal) İşi” ihalesine ilişkin olarak Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 23.11.2017 tarihli ve 2017/UY.II-3152 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Davacı Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 2. İdare Mahkemesinin 12.06.2018 tarihli ve E:2017/3548, K:2018/1258 sayılı kararında “davanın reddine” karar verilmiştir.
Ankara 2. İdare Mahkemesinin 12.06.2018 tarihli ve E:2017/3548, K:2018/1258 sayılı davanın reddi kararı üzerine davacı Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından yapılan temyiz başvurusu sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından yapılan temyiz incelemesi neticesinde alınan Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin 02.10.2018 tarihli ve E:2018/2754, K:2018/2666 sayılı kararı ile “…4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4. maddesinde, “Aday“, ön yeterlik için başvuran gerçek veya tüzel kişiler veya bunların oluşturdukları ortak girişimler; “İstekli“, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidi; “istekli olabilecek” ise, ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim olarak tanımlanmıştır.
4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54. maddesinde, “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirâzen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. Şikâyet ve itirâzen şikâyet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.”, “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55. maddesinde, “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı İddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21. maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hâllerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.
…İdare, şikâyet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikâyetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.
Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dâhil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirâzen şikâyet başvurusunda bulunulabilir…” kuralına yer verilmiştir. 56 ncı maddesinde, idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hâllerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirâzen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, ihalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikâyet ve itirâzen şikâyet üzerine alınanların itirâzen şikâyete konu edilebileceği ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kurum’a başvuruda bulunulabileceği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
- Temyize konu Mahkeme kararının, davacının ikinci ve üçüncü iddiasına yönelik davanın reddine ilişkin kısmında hukuka aykırılık görülmemiştir.
- Temyize konu Mahkeme kararının, davacının birinci iddiasının ehliyet ve süre yönünden reddine yönelik davanın reddine ilişkin kısmı bakımından;
Aktarılan mevzuat hükümlerinden, 4734 sayılı Kanun ile, ihale işlemlerinde, başvuru ehliyetine ilişkin özel düzenlemelere yer verildiği, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidinin istekli olduğu, isteklilerin veya istekli olabileceklerin; tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılması aşamalarına ilişkin ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia ederek itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği anlaşılmaktadır.
Davacının dokümana yönelik itirazen şikâyet başvurusu, “ihaleye teklif vermesi sebebiyle istekli sıfatını haiz olduğu, isteklilerin yalnızca yeterlik, tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin işlem ve eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği” gerekçesiyle ehliyet yönünden reddedilmiş ise de, Kamu İhale Kanunu’nda bu şekilde bir ayrıma gidilmeksizin başvuru kıstaslarının hak kaybı, zarar veya muhtemel zarar olarak belirlendiğinden istekli sıfatına haiz davacı tarafından, hak kaybı veya zararlarının doğması hâlinde teklifin değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin işlemler hakkında yapılan başvurunun ehliyet yönünden reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Öte yandan davacının aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında istenilen analiz girdilerinin temel girdilere ayrılarak istenilmesi gerektiği yönündeki 09/10/2017 tarihli şikâyet başvurusunun ihale dokümanına yönelik başvuru olarak değerlendirilmesi gerektiğinden ihale tarihi olan 08/03/2017’den 3 gün öncesine kadar şikâyet başvurusunda bulunması gereken davacının şikâyet başvurusunun süresinde yapılmadığının anlaşılması karşısında, itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddine ilişkin kısmına ilişkin olarak Mahkemece verilen kararda hukukî isâbetsizlik bulunmamaktadır.
Bu itibarla, dava konusu Kurul kararının davacı şirketin dokümana yönelik itirazen şikâyet başvurusunun ehliyet yönünden reddine ilişkin kısmında, ihaleye katılan ve teklif veren davacının istekli sıfatını haiz olduğu ve öne sürdüğü iddialar yönünden itirazen şikâyet başvurusunda bulunma ehliyetine sahip olduğu, ancak, davacının dokümana yönelik başvurusundaki söz konusu iddialarının süresinde olmadığı ve süre yönünden reddi gerektiğinden, itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, davanın reddine yönelik idare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
- Davacının temyiz isteminin reddine,
- Davanın reddi yolundaki Ankara 2. İdare Mahkemesi’nin 12/06/2018 tarih ve E:2017/3548, K:2018/1258 sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA” karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Kamu İhale Kurulunun 23.11.2017 tarihli ve 2017/UY.II-3152 sayılı kararının birinci iddiasının ehliyet yönünden reddi ile ilgili kısmının iptaline,
Oybirliği ile karar verildi.

Aşırı Düşük Teklif


