İş Deneyim Belgesi – Süresinden Sonra Kuruma Başvuru – Kik Kararı – İdare Mahkemesi Kararı – İtirazen Şikayet

Karar No : 2019/MK-174
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2017/495930 İhale Kayıt Numaralı “Söylemez Barajı” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
KARAR:
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan 2017/495930 ihale kayıt numaralı “Söylemez Barajı” ihalesine ilişkin olarak MSİ Enerji İnşaat San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığı itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 10.04.2018 tarihli ve 2018/UY.I-760 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle MSİ Enerji İnş. San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığı tarafından açılan davada, Ankara 2. İdare Mahkemesinin 20.11.2018 tarihli ve E:2018/1145, K:2018/2216 sayılı kararı ile “…Olayda, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Bergiz İnş. A.Ş. tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Eray Eroğlu adına düzenlenmiş “Berke Barajı ve HES İnşaatı” işine ilişkin iş yönetme belgesi sunulduğu, söz konusu belge üzerinde belge düzenlenme tarihinin 22.09.2017, belge sayısının ise 2262-Y-KD-5-1 olduğu, idarece yapılan bir başka ihalede (Çetintepe Barajı İkmali İşi) bahse konu belgenin EKAP’ta düzenlenmiş bir belgeyle eşleşmemesi nedeniyle ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucu Bergiz İnş. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bunun üzerine anılan istekli tarafından idareye şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine, idarece DSİ Hukuk Müşavirliğinden görüş alındığı ve “…Eray Eroğlu’nun tebligatın içeriğinden haberdar olduğunun kabul edilemeyeceği, EÜAŞ tarafından 07.08.2017 tarihli mahkeme ara kararına tavzih talebinde bulunulması ve yine aynı mahkemece açıklama isteminin kabulü ile neticelenen mahkeme kararından da haberdar olmadığının Ankara 8. İdare Mahkemesinin “…açıklama istemli dilekçenin karşı tarafa gönderilmesine gerek duyulmayarak işin gereği düşünüldü” şeklinde başlayan kararından anlaşılmış olduğu bu nedenle geçerli bir iş deneyim belgesi olarak kabul edilmesi ve mahkeme kararı doğrultusunda 08.12.2017 tarihinde düzenlenen yeni iş deneyim belgesinin EKAP üzerinden teyit edilmesi gerektiği” sonucuna ulaşılarak düzeltici işlem tesis edildiği, “Çetintepe Barajı İkmali” işinde yapılan bu uygulama eş zamanlı yürütülen şikâyete konu “Söylemez Barajı” ihalesine de aksettirilerek bu defa yeterlik kapsamında sunulan söz konusu iş deneyim belgesi geçerli kabul edilmiş ve Bergiz İnş. A.Ş. ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmiştir.
Öte yandan, Eray Eroğlu adına düzenlenmiş 22/09/2017 tarih ve 2262-Y-KD-5-1 sayılı İş Deneyim (Yönetme) Belgesi’nin iptal edilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada Ankara 4. İdare Mahkemesinin E:2017/3487, K:2018/2212 sayılı kararıyla; “…davalı idarenin, Ankara 8. İdare Mahkemesinin 2017/370 esas numaralı dosyasında verilen 07/08/2017 tarihli yürütmeyi durdurma kararı doğrultusunda davacının adına 22/09/2017 tarih ve 2262-Y-KD-5-1 sayılı İş Deneyim Belgesinin EKAP sistemi üzerinden düzenlenip onaylandığı, aslının ilgilinin adresine gönderildiği, bilahare kararın uygulanmasında tereddüte düşülmesi sebebiyle anılan mahkemeden tavzih talebinde bulunulduğu, Mahkemenin 05/10/2017 tarihli “Açıklama İsteminin Kabulü” kararıyla “iş deneyim belgesinin Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğünce düzenlenip Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca onaylanması gerektiği” gerekçesi dikkate alınarak kararda onay mercii olarak Bakanlığın bildirilmesi nedeniyle onaylanan mezkur iş deneyim belgesinin onay yetkisi bulunmayan bir birim tarafından düzenlenmiş belge durumuna düştüğünden bahisle davaya konu işlemle davacı adına düzenlenen iş deneyim belgesinin 02/11/2017 tarihinde EKAP sistemi üzerinden iptal edilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık konusu olayda, davacının Berke Barajı ve HES İnşaatı Yapım İşine ait iş deneyim belgesi verilmesi talebinin reddine dair işlemin iptali istemiyle Ankara 8. İdare Mahkemesinde açtığı davada, 07/08/2017 tarihinde “…davacı adına iş deneyim belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun, başvuruda verilen belgeler dışında yapılan işle ilgili olarak idarede bulunan belgelerde dikkate alınarak eksik olan hususlar belirtilmek suretiyle değerlendirme yapılması gerekirken, iş deneyim belgesi düzenlemek için yeterli bilgi ve belge içeriğine ulaşılamadığından bahisle başvurunun reddi yolundaki dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı” gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verildiği, bu kararın gerekçesinde davacıya doğrudan iş deneyim belgesi düzenlenmesi gerektiği belirtilmemesine rağmen kararın davalı idare tarafından yanlış yorumlanarak davaya konu iş deneyim belgesi düzenlendiği, bilahare aynı mahkemeden “Açıklama” talebinde bulunulması ve adı geçen mahkeme tarafından talebin kabul edilerek Mahkemece 07/08/2017 tarihinde verilen yürütmeyi durdurma kararının davacıya iş deneyim belgesi verilmesi sonucunu doğurmayacağı, davalı idarece gerekli araştırmaların yapılıp varsa eksik olan hususların belirtilmesi suretiyle değerlendirme yapılması gerektiği” şeklinde açıklanması üzerine mahkeme karar gerekçesi doğrultusunda davaya konu işlemle davacı hakkında düzenlenen iş deneyim belgesinin EKAP sistemi üzerinden iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davalı idarenin Ankara 8. İdare Mahkemesinin yürütmeyi durdurma kararı gerekçesini yanlış yorumlamak suretiyle davacı hakkında düzenlediği iş deneyim belgesini yine aynı mahkemenin “açıklama talebinin kabulü” kararıyla karar gerekçesini dikkate almak suretiyle iptal ettiği ve bu mahkeme kararı gerekçesine uygun işlem tesis ettiği anlaşıldığından davaya konu işlemde mevzuata aykırılık görülmemiştir.
…
Bu durumda, en avantajlı ikinci teklif sahibi Bergiz İnş. A.Ş. tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Eray Eroğlu adına düzenlenmiş 22/09/2017 tarih ve 2262-Y-KD-5-1 sayılı İş Deneyim (Yönetme) Belgesinin iptal edilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada Ankara 4. İdare Mahkemesinin E:2017/3487, K:2018/2212 sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiğinden, bu karar uyarınca en avantajlı ikinci teklif sahibi müdahil Bergiz İnş. A.Ş.nin geçerli bir iş deneyim belgesi olmadığı, belgenin düzenleyen idarece ihaleden önce iptal edildiğinin anlaşıldığından dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anılan kararın icapları yerine getirmek üzere Kamu İhale Kurulu tarafından alınan 27.12.2018 tarihli ve 2018/MK-430 sayılı Kurul kararı ile “1- Kamu İhale Kurulunun 10.04.2018 tarihli ve 2018/UY.I-760 sayılı kararının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Bergiz İnş. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,” karar verilmiştir.
Ayrıca Bergiz İnş. A.Ş. tarafından da 10.04.2018 tarihli ve 2018/UY.I-760 sayılı Kurul kararının iptali istemiyle dava açılmış olup, Ankara 2. İdare Mahkemesi’nin 16.10.2018 tarihli ve E: 2018/2134, K: 2018/1905 sayılı kararı ile “davanın reddine” karar verilmesi üzerine yapılan temyiz incelemesi sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin 20.02.2019 tarihli ve E:2018/4117, K:2019/472 sayılı kararı ile “…ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren şikâyet başvurusunda bulunulabileceği kabul edilmiştir. İhale sürecindeki hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlerin “farkına varıldığı tarihin” ise ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarının yer aldığı kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edildiği tarih olarak kabul edilmesi gerekmektedir.
Dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının incelenebilmesi için, söz konusu itirazen şikâyet başvurusunun temelini oluşturan BRJ İnş. San. ve Tic. A.Ş. – ICC Grup İnş. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 12.03.2018 tarihinde yapmış olduğu şikâyet başvurusunun süresinde olup olmadığının ve MSI Enerji İnş. San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığınca, ihale komisyon kararının tebliğinden sonra şikâyet başvurusunda bulunulup bulunulmadığının belirlenmesi gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden, ihale komisyonu tarafından kesinleşen ihale kararının 08.02.2018 tarihinde MSI Enerji İnş. San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığı dahil olmak üzere teklifi geçerli kabul edilen tüm isteklilere tebliğ edildiği ve söz konusu karara karşı itiraz yollarının da gösterildiği, ancak kesinleşen ihale komisyonu kararına karşı 4734 sayılı Kanun’un aramış olduğu on (10) günlük süre içerisinde MSI Enerji İnş. San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığı tarafından herhangi bir şikayet başvurusunda bulunulmadığı, ancak on (10) günlük yasal sürenin tamamlanmasından sonra davacı şirketin 19.02.2018 tarihli şikayet başvurusunun idare tarafından 01.03.2018 tarihinde reddi üzerine, BRJ İnş. San. ve Tic. A.Ş. – ICC Grup İnş. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından, dava şirketin 19.02.2018 tarihli şikayet başvurusunun kendilerini hak kaybına uğratabileceği ihtimaline binaen 12.03.2018 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu görülmektedir.
MSI Enerji İnş. San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığı tarafından BRJ İnş. San. ve Tic. A.Ş. – ICC Grup İnş. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının yapmış olduğu 12.03.2018 tarihli şikayet başvurusunun reddi kararının taraflara tebliği üzerine 26.03.2018 tarihinde doğrudan Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikayet başvurusunda bulunmakta ise de, öncesinde bir şikayet başvurusunda bulunmadığı, başvurusuna dayanak teşkil eden BRJ İnş. San. ve Tic. A.Ş. – ICC Grup İnş. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının yapmış olduğu şikayet başvurusu ise süresinde yapılmadığından itirazen şikayet başvurusunun esasının incelenmeyeceği sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, ihale komisyonu kararının tebliği ile başlayan şikayet süresi içerisinde MSI Enerji İnş. San. ve Tic. A.Ş. – Gökalp Proje Müşavirlik A.Ş. İş Ortaklığınca şikayet başvurusunda bulunmadığından ve ihale üzerinde kalan iş ortaklığıda süresinde şikayet başvurusunda bulunmadığından, itirazen şikayet başvurusunun esastan reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır” gerekçesiyle mahkeme kararının bozulmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1- Kamu İhale Kurulunun 27.12.2018 tarihli ve 2018/MK-430 sayılı kararının iptaline,
2- Kamu İhale Kurulunun 10.04.2018 tarihli ve 2018/UY.I-760 sayılı kararının iptaline,
3- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddine,

Oybirliği ile karar verildi.
- Published in İdare Mahkemesi, İDARE MAHKEMESİ, İDARE MAHKEMESİ KARARI, İdare Mahkemesi Kararı, İhale Danışmanı, İhale Danışmanlığı, İŞ DENEYİM, İş Deneyim Belgesi, İŞ DENEYİMİN TEVSİKİ, İtirazen Şikayet, İTİRAZEN ŞİKAYET
Değerlendirme Dışı Bırakılma – İş Deneyimi Tevsik Amacıyla Sunulan Faturanın Tarihinin Uyumsuz Olması
Karar No : 2019/MK-102
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/312667 İhale Kayıt Numaralı “Hazır Yemek Alımı Ve Sonrası İşlerin Yürütülmesi İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Samsun 19 Mayıs Polis Meslek Yüksek Okulu tarafından yapılan 2018/312667 ihale kayıt numaralı “Hazır Yemek Alımı ve Sonrası İşlerin Yürütülmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Baysan Toplu Yemek Hayvancılık Gıda Temizlik İnşaat Emlak Bilişim San. ve Tic. Ltd. Şti. itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 21.11.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1977 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Davacı Mutfak Yeme İçme ve İkram Hiz. End. Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 9. İdare Mahkemesinin 18.01.2019 tarihli ve E:2018/2635, K:2019/82 sayılı kararında “… Öncelikle, her ne kadar dava dilekçesinde; “dava konusu ihaleye tarafınca 5.082.070,00 TL teklif verildiği, kendisinden sonra en düşük teklifi veren şirketin 5.625.100,00 TL teklifte bulunduğu, ihale dışında bırakılması durumunda kamunun 543.030,00 TL zarara uğrayacağı” ileri sürülmekte ise de; 4734 sayılı Kanun kapsamında yapılan ihalelerde istekliler tarafından sunulan tekliflerin ihale dokümanı ve ilgili mevzuata uygun olarak değerlendirilmesinin ve uygun olmayan tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasının yasal bir zorunluluk olduğu, davacının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle ihalenin daha yüksek teklif sahibi üzerinde bırakılacağı ve bu durumun da kamu zararına neden olacağı iddialarının yasal bir dayanağının bulunmadığı açıktır.
Bu nedenle dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının dava dışı isteklinin yerinde görülen iddialarının sırasıyla incelenmesi gerekmektedir.
Dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının, dava dışı isteklinin 1.a iddiasının yerinde görülmesi yönünden;
Davacı şirket tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimini tevsik amacıyla 31.01.2017-31.12.2017 tarihleri arasında düzenlenmiş toplam 2.266.098,43 TL tutarında 42 adet faturanın ve sözleşmenin sunulduğu, sözleşme tarihinin 01.07.2015 olduğu ve Medicana Samsun Özel Sağlık Hizmetleri A.Ş. ile Mutfak Yeme İçme ve İkram Hizmetleri Endüstri Tic. Ltd. Şti. arasında imzalandığı, sözleşmenin “Sözleşmenin süresi ve yenileme” başlıklı 15’inci maddesinde “Bu sözleşme 01.07.2015 tarihinde imzalanmış olup, 31.12.2017 tarihine kadar geçerlidir. Sözleşme süre sonunda kendiliğinden sona erer. Taraflar yazılı olarak anlaşarak sözleşmeyi yenileyebilir.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan sözleşmenin “Hizmet bedeli ve geçerlilik süresi” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. Yemek bedelleri, Ek-1’deki fiyat tablosunda belirtilmiştir. Fiyatlar yıllık olarak belirlenecek olup, 31.12.2015 tarihine kadar Ek-1’deki fiyat tablosu geçerlidir. Bundan sonra mevcut fiyat 1 yıllık dönemler halinde; (TÜİK TÜFE + TÜİK ÜFE + TÛİK TÜFE GIDA VE ALKOLSÜZ İÇECEKLER/3=YENİ FİYAT) formülü ile hesaplanarak yapılacaktır. Dönem ay ortalama oranlarının toplamı baz alınarak tespit olunan rakam üzerinden yürürlüğe girecektir.’’ düzenlemesinin yer aldığı, ayrıca sözleşmenin ekinde öğün birim fiyatlarının belirtildiği bir tabloya yer verildiği görülmektedir.
Öte yandan, davalı idare tarafından ihaleyi gerçekleştiren idareye gönderilen 05.11.2018 tarihli ve 27168 sayılı yazıya istinaden idarece ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasında sunduğu faturaların yanı sıra toplam 2.021.192,14 TL tutarında 38 adet faturanın daha davalı idareye gönderildiği görülmekle birlikte, tekliflerin isteklilerin teklif zarfları kapsamında sundukları belgeler üzerinden yapılmasının esas olduğu göz önüne alındığında teklif dosyası kapsamında sunulmayan faturaların teklif değerlendirmesinde dikkate alınamayacağı açıktır.
Olayda, 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “Fatura nizamı” başlıklı 231’inci maddesinin 5’inci fıkrasında; “Fatura, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenlenir. Bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır.” hükmüne yer verilmekle birlikte, “bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır” hükmüyle sonradan düzenlenen faturaların geçersiz olacağının kastedilmediği, faturaların sonradan düzenlenmesinin ceza kesilmesine engel olmayacağının kastedildiği, nitekim 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353/1. maddesinde “Elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekenler de dâhil olmak üzere, verilmesi ve alınması icabeden fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu ile serbest meslek makbuzlarının verilmemesi, alınmaması, düzenlenen bu belgelerde gerçek meblağdan farklı meblağlara yer verilmesi, bu belgelerin elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekirken Maliye Bakanlığınca belirlenen zorunlu haller hariç olmak üzere kâğıt olarak düzenlenmesi ya da bu Kanun’un 227’nci ve 231’inci maddelerine göre hiç düzenlenmemiş sayılması halinde; bu belgeleri düzenlemek ve almak zorunda olanların her birine, her bir belge için 240 Türk lirasından aşağı olmamak üzere bu belgelere yazılması gereken meblağın veya meblağ farkının %10’u nispetinde özel usulsüzlük cezası kesilir” hükmüne yer verilmek suretiyle faturanın geç düzenlenmesinin yaptırıma bağlandığı, kaldı ki faturaların geç düzenlenmesi üzerine geçersiz sayılması bir yana, yerleşik Danıştay içtihatları gereğince faturanın geç düzenlenmesinin tek başına 213 sayılı Kanun’un 353/1. maddesi uyarınca yaptırım uygulanmasına dahi yeterli olmadığı, nitekim “213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353’üncü maddesinin 1’inci fıkrası gereğince özel usulsüzlük cezası kesilebilmesi için fıkrada yazılı belgelerin verilmediğinin, alınmadığının ve düzenlenen bu belgelerde gerçek meblağdan farklı meblağlara yer verildiğinin hukuken geçerli biçimde tespit edilmiş olmasının zorunlu olduğu, dava konusu olayda ise, yasal süresi geçtikten sonra da olsa faturanın düzenlendiği, kanunun aradığı anlamda düzenlememe fiilinin oluşmadığı, sadece geç düzenleme durumu bulunduğundan, fatura düzenlememe nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle” verilen Antalya 2. Vergi Mahkemesinin 19.6.2009 gün ve E:2009/235, K:2009/388 sayılı kararının Danıştay Üçüncü Dairesinin 20.12.2010 tarih ve E:2009/5760 K:2010/4078 sayılı kararıyla onandığı görülmektedir.
Bu durumda, her ne kadar dava konusu Kamu İhale Kurulu kararında; “Yapılan inceleme sonucunda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iş deneyimini tevsiken sunulan sözleşmenin imzalandığı tarihin 01.07.2015 olduğu, sözleşmenin 31.12.2017 tarihine kadar geçerli olduğu, ancak teklif dosyası kapsamında bu işe ilişkin sunulan ilk faturanın tarihinin 31.01.2017 olduğu (sözleşme tarihinden 19 ay sonra) görülmüştür. Söz konusu sözleşmeye konu işin süreklilik arz eden bir iş olduğu dikkate alındığında, fatura tarihleri ile sözleşmedeki ödemeye ilişkin madde arasında açık bir uyumsuzluk olduğu anlaşılmıştır. Yukarıda yer verilen tespitler doğrultusunda ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasında sunulan sözleşmeye konu işin süresi ile teklif kapsamında sunulan faturaların tarihinin uyumlu olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olduğu anlaşılmıştır.” gerekçesiyle dava dışı isteklinin iddiası yerinde görülmüş ise de; 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “Fatura nizamı” başlıklı 231’inci maddesinin 5’inci fıkrasında “bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır” hükmüyle sonradan düzenlenen faturaların geçersiz olacağının kastedilmediği, faturaların sonradan düzenlenmesinin ceza kesilmesine engel olmayacağının kastedildiği, kaldı ki faturaların geç düzenlenmesi üzerine geçersiz sayılması bir yana, yerleşik Danıştay içtihatları gereğince faturanın geç düzenlenmesinin tek başına 213 sayılı Kanun’un 353/1. maddesi uyarınca yaptırım uygulanmasına dahi yeterli olmadığı, ayrıca davacı şirket tarafından sunulan faturaların sahte olduğuna yönelik yapılmış bir tespitin bulunmadığı anlaşıldığından, sunulan faturaların söz konusu sözleşmeye istinaden düzenlenmediğine dair hiçbir tespit olmaksızın salt ilk faturanın tarihinin sözleşme tarihinden 19 ay sonra olduğundan bahisle, dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının dava dışı isteklinin bu iddiasının yerinde görülmesine ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
…
Açıklanan nedenlerle; dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının dava dışı isteklinin 1.a iddiasının yerinde görülmesine ilişkin kısmının İPTALİNE, dava konusu Kamu İhale Kurulu kararının dava dışı isteklinin 1.c iddiasının yerinde görülmesine ilişkin kısmı yönünden DAVANIN REDDİNE…” gerekçesiyle dava konusu işlemin 1.a iddiasının iptaline karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle; 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Kamu İhale Kurulunun 21.11.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1977 sayılı kararının 1.a iddiası ile ilgili kısmının iptaline,
Oybirliği ile karar verildi.

Yapım İhalesi – İş Deneyim Belgesinin EKAP’a Kayıt Zorunluluğu – İş Deneyim Belgesinin Sunuluş Şekli
Karar No : 2019/MK-117
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2017/69817 İhale Kayıt Numaralı “(Bursa – Keles) Ayr – Orhaneli – Doğancı Baraj Varyantı Km: 10+060 – 13+205 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü, Tünel Ve Üstyapı İşleri Yapımı İnşaatı İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
KARAR:
Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan 2017/69817 ihale kayıt numaralı “(Bursa – Keles) Ayr – Orhaneli – Doğancı Baraj Varyantı Km: 10+060 – 13+205 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü, Tünel ve Üstyapı İşleri Yapımı İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Sağlamlar İnşaat Hafriyat Nakliyat Ticaret ve San. A.Ş. – Ö.D.F. Yılmazlar İnşaat Tur. Mad. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 17.04.2018 tarihli ve 2018/UY.II-811 sayılı karar ile “Yapılan tespit kapsamında pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin noter tarafından “Aslının Aynıdır İbraz Edilen Aslının Aynı Olduğunu Onaylarım” şeklinde onaylandığı, noter onayının idarece isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına gerekçe gösterildiği gibi “ibraz edilenin aynıdır” şeklinde olmadığı anlaşıldığından, idarece yapılan değerlendirmenin mevzuata uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Sağlamlar İnşaat Hafriyat Nakliyat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi-Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Mad. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
…
Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,” karar verilmiştir.
Davacı Astro Üst Yapı Anonim Şirketi tarafından anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, Ankara 4. İdare Mahkemesinin 03.07.2018 tarihli E:2018/950, K: 2018/1684 sayılı kararında “…Davacı şirketin birinci iddiası; dava dışı ihale üzerinde bırakılan Sağlamlar İnşaat A.Ş. – Ö.D.F Yılmazlar İnş. Tur. Nak. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı tarafından sunulan iş deneyim belgesinin EKAP sistemine kayıtlı olması gerektiği, EKAP sistemine kayıtlı olmadığından geçersiz olduğuna yönelik itirazı incelendiğinde; Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin, “İş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenmesi” başlıklı değişik ek 1’nci maddesinde 31/08/2010 yılından sonra gerçekleşen ihaleler için EKAP sistemine kayıt olma zorunluluğunun getirildiği, 31/08/2010 tarihten önce yapılan ihalelere ilişkin düzenlenecek iş deneyim belgelerinin EKAP sistemine kayıt edilme zorunluluğunun aranmayacağının düzenlendiği, anılan şirket tarafından sunulan 01/10/2014 gün, …03/169894 sayılı iş deneyim belgesi incelendiğinde, iş deneyim belgesinin “Borçka-Camili Yolu km:0+000-43+503 arası tesviye, sanat yapılar alttemel ve temel yapılması ile sathi kaplama mıcırı temini vs. İşleri”ne ilişkin olduğu, ihale tarihinin 1991 yılı sözleşme imzalanma tarihinin 20.09.1991 tarihi olduğu, dolayısı ile 31/08/2010 tarihinden önce yapılan ihaleye ilişkin olarak düzenlenen iş deneyim belgesinin yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca EKAP sistemine kayıt edilmesinin aranmayacağı anlaşılmakla, davacı şirketin bu iddiasının yerinde olmadığı ve reddi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Davacı şirketin ikinci iddiası; belirtilen iş deneyim belgesinin aslından onaylanmadığından geçersiz olduğuna ilişkin itirazı incelendiğinde; 01/10/2014 gün, …03/169894 sayılı iş deneyim belgesi incelendiğinde, ilk olarak 21/07/2015 gün ve 7387 yevmiye numarası ile Trabzon 3. Noterliği tarafından aslı gibidir yapıldığı, davaya konu ihale dosyasına ise anılan aslı gibidir onaylı suretinden Trabzon 1. Noterliğinin 06/03/2017 gün ve 3240 sayılı yevmiye numarası ile onaylanarak sunulduğu, yukarıda yer verilen Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31. maddesinin 2. fıkrasında ise, ihalelerde noter onaylı olarak sunulan belgelerin aslının görülerek onaylanmış olmasının zorunlu olduğu, bunun dışında sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olan belgelerin kabul edilmeyeceğinin düzenlendiği, davaya konu ihale dosyasına sunulan iş deneyim belgesinin aslından değil, aslı gibidir yapılmış suretinden onaylanarak verildiği ve yukarıda yer verilen mevzuata uygun olarak ibraz edilmediğinden geçersiz olduğu ve dolayısı ile davacı şirketin buna yönelik itirazının yerinde olduğu görüldüğünden, davaya konu işlemin bu yönüyle mevzuata aykırı olduğu ve iptali gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine Kurul tarafından alınan 24.07.2018 tarihli ve 2018/MK-260 sayılı karar ile “1- Kamu İhale Kurulunun 17.04.2018 tarihli ve 2018/UY.II-811 sayılı kararının iş deneyim belgesinin noterden onaylanması biçimine ilişkin iddia ile ilgili kısmının iptaline,
2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,” karar verildiği,
Tarafların temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından 2018/2851 Esas No’lu dosyada 17.10.2018 tarihinde 2018/2872 Karar No ile “…Mahkeme tarafından davacının birinci iddiası yönünden yapılan inceleme sonucunda verilen kısmen ret kararı ile ilgili olarak;
Dava dilekçesi incelendiğinde her ne kadar Kurul kararının iptali istenilmiş ise de, itirazen şikâyet yoluna başvuran müdahil tarafından ihaleyi gerçekleştiren idareye yapmış olduğu şikâyet başvurusunda ileri sürmüş olduğu iş deneyim belgesinin EKAP’a kayıtlı olmadığı iddiasının idarece reddedildiği, ancak diğer iddiası olan iş deneyim belgesinin sunumu ile ilgili hususun kabul edildiği dikkate alındığında, komisyon tarafından kabul edilen iddia yönünden (iş deneyim belgesinin sunumunun hukuka uygun olduğu) ihale üzerinde kalan müdahil tarafından itirazen şikâyet yoluna başvurulduğu, kaldı ki davacı tarafından, söz konusu komisyon kararının başvurunun reddine ilişkin kısmının da ayrıca itirazen şikâyete konu edildiği ve bu başvurunun reddedilmesi üzerine ayrı bir dava açıldığı, bu itibarla iş bu davaya konu edilen kurul kararında söz konusu EKAP kaydı ile ilgili hususun değerlendirilmediği ve bu konuda bir karar alınmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda Mahkemece müdahilin teklifine yönelik şikâyet başvurusunun ihale komisyonu tarafından tek iddia yönünden kabul edildiği ve teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, dava konusu Kurul kararında da bu durumun gözetilerek müdahilin iş deneyim belgesinin sunulması ile ilgili iddia yönünden inceleme yapıldığı, ihale üzerinde kalan müdahilin kendi menfaatine aykırı bir şekilde ihale komisyonu tarafından reddedilen (İş deneyim belgesinin EKAP’a kayıtlı olmaması) hususla ilgili olarak itirazen şikâyet başvurusunda bulunmasının söz konusu olamayacağı, dava dilekçesinde de bunun aksinin ileri sürülmemesine rağmen inceleme yapılarak hüküm kurulduğu ve netice itibarıyla; davaya konu uyuşmazlığın yanlış nitelendirilmiş olduğu anlaşıldığından, Mahkemece, davacının 1. iddiası (İş Deneyim Belgesinin EKAP’a kayıtlı olması gerektiğine ilişkin iddiası) yönünden reddine karar verilmesinde hukuki isabet bulunmamaktadır.
Mahkeme tarafından davacının 2. İddiası yönünden yapılan inceleme sonucunda verilen kısmen iptal kararı İle ilgili olarak;
Trabzon 3. Noterliği tarafından hazırlanan ve üzerinde “aslının aynı olduğunu onaylarım” ve yine Trabzon 1. Noterliği’nin 06/03/2017 tarihli “aslının aynıdır, bu belgenin ilgilisi tarafından ibraz edilen aslının aynı olduğunu onaylarım” şerhinin düşüldüğü iş deneyim belgesinin onaylatma işleminin yukarıda anılan mevzuat hükümleri uyarınca usulüne uygun yapıldığı, bu sebeple usulüne uygun şerhleri taşıyan suret üzerinden çıkarılan belgenin aksi ispat edilinceye kadar aslına uygun olduğunun kabulü gerektiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, düzeltici işlem belirlenmesine ve Sağlamlar İnşaat Hafriyat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi-Ö.D.F. Yılmazlar İnş. Tur. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirmeye alınması gerektiğine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık, bu kısım yönünden dava konusu işlemin iptal yolundaki temyize konu mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
…
Açıklanan nedenlerle;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca Ankara 4. İdare Mahkemesi’nin 03/07/2018 tarih ve E:2018/950, K:2018/1684 sayılı kararının iptaline ilişkin kısmının BOZULMASINA, BU KISIM YÖNÜNDEN DAVANIN REDDİNE,
Mahkeme kararının birinci iddia yönünden (Ekap Kaydı ile ilgili) yapılan inceleme sonucunda verilen kısmen ret kararına ilişkin kısım yönünden davacının temyiz isteminin usul yönünden kabulüne, redde ilişkin kısmın BOZULMASINA, dava konusu olmayan bu kısım yönünden HÜKÜM KURULMASINA YER OLMADIĞINA,” karar verildiği anlaşılmıştır.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle; 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Kamu İhale Kurulunun 24.07.2018 tarihli ve 2018/MK-260 sayılı kararının iptaline,
Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, Kamu İhale Kurulunun 17.04.2018 tarihli ve 2018/UY.II-811 sayılı kararının hukuken geçerliliğini koruduğuna,
Oybirliği ile karar verildi.

- Published in Belgelerin Sunuluş Şekli, EKAP, İŞ DENEYİM, İş Deneyim Belgesi, İŞ DENEYİMİN TEVSİKİ
İş Deneyim Belgesi Düzenlemeye Yetkili Olmayan Kuruluşlara Yurt Dışında Yapılan İşler
Karar No : 2014/UY.III-2996 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/2915 İhale Kayıt Numaralı “Ankara İli Mamak İlçesi 200 Yataklı Devlet Hastanesi İnşaatı İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
T.C. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından 25.02.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Ankara İli Mamak İlçesi 200 Yataklı Devlet Hastanesi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak İzka İnşaat Taahhüt Mühendislik Ltd.Şti.nin 26.06.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.07.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.07.2014 tarih ve 22598 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.07.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2014/2178 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Metag İnş. Tic. A.Ş. & Zek-San İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’ndeki Metag İnş. Tic. A.Ş. tarafından sunulan “IKEA MEGA Alışveriş Eğlence ve Ticaret Merkezi İnşaatı” işine ait iş deneyim belgesinin ilgili mevzuata göre yetkili mercilerce düzenlenmediği ve Danıştay 13. Dairesinin bu iş deneyim belgesine ilişkin kararının ise Kanun niteliğinde olmadığı, bu nedenle söz konusu Ortak Girişimin teklifinin iş deneyim belgesi yönünden geçerli olmadığı iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinin onaltıncı fıkrasında, belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için o ülke mevzuatına göre iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin ilgisine göre fiilen denetleme veya yönetme faaliyetlerinde bulunanların adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş belgenin sunulması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Aynı Yönetmelik’in “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “Apostil tasdik şerhi” taşımayan veya (c) bendi kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.” hükmüne yer verilmiştir. İdari Şartname’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 7.7’nci maddesinde aynı doğrultuda düzenlemeler yer almaktadır.
…
Metag İnş. Tic. Anonim Şirketi – Zek-San İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi Ortak Girişimi’nin pilot ortağı olan Metag İnş. Tic. A.Ş tarafından teklifinin ekinde iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından 27.07.2010 tarih ve B.02.1.DTM.3.RU.01.01-I/450-585 sayıyla IKEA MEGA Alışveriş Eğlence ve Ticaret Merkezi İnşaatı işi için Metag İnş. Tic. A.Ş adına düzenlenmiş geçici kabul tarihi 30.10.2009, sözleşme bedeli 250.669.239 Amerikan Doları olan “İşin bitimine dair belge”nin sunulduğu görülmüştür.
İdarenin Moskova Büyükelçiliğine gönderdiği 19.03.2014 tarihli ve 1999 sayılı yazıda 27.07.2010 tarihi itibari ile Moskova Ticaret Müşavirliğinin iş deneyim belgesini düzenleme yetkisi olup olmadığı veya Moskova Büyükelçiliği tarafından Moskova Ticaret Müşavirliğine iş deneyim belgesi düzenlemesi için vermiş olduğu herhangi bir yetkinin olup olmadığı hususunda görüş sorulduğu, idarenin bu yazısına cevaben Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından gönderilen 20.03.2014 tarihli ve 266 sayılı yazıda Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin iş deneyim belgelerini ayrıntılı bir biçimde düzenlediği, Ticaret müşavirlikleri ve ataşeliklerin Anlaşmalar 2008/1 Tebliği kapsamında düzenledikleri yurt dışı iş deneyim belgelerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde ifade edilen iş deneyim belgesi niteliğini haiz olmadığı, yanlış uygulamaların önüne geçilmek amacıyla mevzuat değişikliği yapılarak ticaret müşavirlikleri ve ataşeliklerin belge düzenleme imkânının kaldırıldığı, eski mevzuata dayanılarak düzenlenen belgelerin ise kamu ihaleleri kapsamında ihalelere sunulmaması yönünde ilgili sektör kuruluşları aracılığıyla şirketlere bildirimde bulunulduğunun ifade edildiği tespit edilmiştir.
Başvuru sahibi tarafından atıf yapılan 16.01.2012 tarihli ve 2012/UY.II-372 sayılı Kurul kararı, 08.08.2012 tarihli ve 2012/UY.III-3180 sayılı Kurul kararı ile 07.05.2014 tarihli ve 2014/UY.I-2032 sayılı Kurul kararında “Sözkonusu iş deneyim belgesine ilişkin olarak 20.12.2011 tarih ve 4154 sayıyla Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliğince düzenlenip düzenlenmediği, anılan Ticaret Müşavirliğince düzenlenmiş ise, hangi mevzuata dayanılarak düzenlendiği hususunda Ekonomi Bakanlığından görüş sorulmuştur.
Serbest Bölgeler, Yurtdışı Yatırım ve Hizmetler Genel Müdürlüğünce 27.12.2011 tarih ve 63568 sayılı yazıyla cevap verilmiş; sözkonusu yazıda; “…Bilindiği üzere, yurtdışında proje üstlenen müteahhitlik ve müşavirlik firmalarımızın kesin ve geçici ihraç ve ithal izinlerine ilişkin mevzuat, 04/04/2008 tarih ve 26837 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2008/1 sayılı Yurt Dışı Müteahhitlik ve Teknik Müşavirlik Hizmetleri Kapsamında Yapılacak İhracat ve İthalata İlişkin Tebliğ ile düzenlenmiştir.
Anılan Tebliğ’in 3. Maddesi’nin (d) bendinde Ticaret Müşavirliklerimizin düzenlediği “Yurt Dışı İş Deneyim Belgesi” tanımlanmakta, sözkonusu Tebliğ’in 2 No.lu ekinde de anılan belgenin bir örneğine yer verilmektedir.
Malumları olduğu üzere, yurtdışında özel sektör kuruluşlarından proje üstlenen firmalarımız sözkonusu projeyi tamamladıklarında, işverenin bir kamu kurumu olmaması nedeniyle, iş bitirme belgesi alamamaktadırlar. Bu çerçevede, mezkûr Tebliğ’de öngörülen “Yurt Dışı İş Deneyim Belgesi”, firmalarımızın kesin ve geçici ihraç ve ithal izinlerine ilişkin işlemlerin tekemmül ettirilmesi, ayrıca işverenin bir özel sektör kuruluşu olması durumunda “iş bitirme belgesi” alamayan firmaların deneyimlerini belgeleyebilmeleri amacına matuftur.
Diğer taraftan, Moskova Ticaret Müşavirliğimiz konuya ilişkin olarak Bakanlığımıza ilettiği bilgide, Metag firmasının başvurusu üzerine 2008/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen formata uygun bir belge düzenlendiğini, ancak firmanın daha sonra tekrar başvurarak sözkonusu belgenin Kamu İhale Kurumu’nun standart formuna uygun bir biçimde düzenlenmesini talep ettiğini, bu çerçevede, sözkonusu belgenin işin unsurları aynı olduğu cihetle düzenlenmesinde bir beis görülmediğini, Konsolosluğumuzun da bu belgeyi kendilerinin değil Ticaret Müşavirliğimizin düzenlemesi gerektiğini ifade ederek, firmayı Müşavirliğimize yönlendirdiğini bildirmektedir.
Yurtdışında iş yapan firmalarımızın Büyükelçiliklerimizin bir birimi olan Ticaret Müşavirlikleri veya Ataşelikleri ile sürekli temas halinde olmaları ve 2008/1 sayılı Tebliğ kapsamında gerek “Iş Alındı Belgesi”nin, gerek “Yurt Dışı İş Deneyim Belgesi”nin Müşavirliklerimiz ve Ataşeliklerimiz tarafından düzenlendiği hususları dikkate alındığında, Kurumlarının da katkılarıyla 2008/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen “Yurt Dışı Iş Deneyim Belgesi” formatında bir değişiklik yapılmak suretiyle, firmalarımızca yurtdışında üstlenilen özel sektör projelerinin de değerlendirme kapsamına alınabileceği değerlendirilmektedir.
Öte yandan, Kurumunuz tarafından uygulanmakta olan Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği’nin incelenmesinden, yurtdışında faaliyet gösteren firmalarımızın üstlendikleri kamu kurumları haricindeki özel sektör projelerinin değerlendirmeye dâhil edilmediği izlenimi edinilmektedir…
Yurtdışında iş yapan firmalarımızın Büyükelçiliklerimizin bir birimi olan Ticaret Müşavirlikleri veya Ataşelikleri ile sürekli temas halinde olmaları ve 2008/1 sayılı Tebliğ kapsamında gerek “İş Alındı Belgesi”nin, gerek “Yurt Dışı İş Deneyim Belgesi”nin Müşavirliklerimiz ve Ataşeliklerimiz tarafından düzenlendiği hususları dikkate alındığında, Kurumlarının da katkılarıyla 2008/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen “Yurt Dışı Iş Deneyim Belgesi” formatında bir değişiklik yapılmak suretiyle, firmalarımızca yurtdışında üstlenilen özel sektör projelerinin de değerlendirme kapsamına alınabileceği değerlendirilmektedir…” ifadesine yer verilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesin 16ncı fıkrasında, belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için o ülke mevzuatına göre iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin ilgisine göre fiilen denetleme veya yönetme faaliyetlerinde bulunanların adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş belgenin sunulması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31 inci maddesinde; “Apostil tasdik şerhi” taşımayan veya (c) bendi kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.” hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan Yönetmelik hükümleri ve Serbest Bölgeler, Yurtdışı Yatırım ve Hizmetler Genel Müdürlüğünün 27.12.2011 tarih ve 63568 sayılı yazısı bir arada değerlendirildiğinde;
METAG İnş. Tic. A.Ş tarafından teklifinin ekinde iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunduğu yurt dışı iş deneyim belgesinin Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın 2008/1 sayılı “Yurt Dışı Müteahhitlik ve Teknik Müşavirlik Hizmetleri Kapsamında Yapılacak İhracat Ve İthalata İlişkin Tebliği” kapsamında tanzim edildiği, ancak yukarıdaki yazıda yer alan idarelerin iş deneyim belgesi düzenleyebileceğine ilişkin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği anlaşılmıştır.
Ayrıca, anılan Genel Müdürlük tarafından gönderilen yazıda, 2008/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen “Yurt Dışı İş Deneyim Belgesi” formatında bir değişiklik yapılmak suretiyle, firmalarca yurtdışında üstlenilen özel sektör projelerinin de değerlendirme kapsamına alınabileceği görüşüne yer verilmiştir.
Sonuç olarak; METAG İnş. Tic. A.Ş tarafından teklifinin ekinde iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından 27.10.2010 tarih ve B.02.1.DTM.3.RU.01.01-I/450-585 sayıyla düzenlenmiş belgenin kabul edilemeyeceği anlaşılmıştır.” ifadelerine yer verilmek suretiyle anılan şirket tarafından sunulan belgenin kabul edilmeyeceğine karar verildiği görülmektedir.
Tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde kamu ihale mevzuatı uyarınca Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından Metag İnş. Tic. A.Ş. adına düzenlenen belgenin, iş deneyim belgesi niteliğinde kabul edilemeyeceği, bu nedenle başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Metag İnş. Tic. Anonim Şirketi – Zek-San İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak, bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
İnceleme konusu ihalede,
Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan “Metag İnş. Tic. A.Ş. & Zek-San İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’ndeki Metag İnş. Tic. A.Ş. tarafından sunulan “IKEA MEGA Alışveriş Eğlence ve Ticaret Merkezi İnşaatı” işine ait iş deneyim belgesinin ilgili mevzuata göre yetkili mercilerce düzenlenmediği ve Danıştay 13. Dairesinin bu iş deneyim belgesine ilişkin kararının ise Kanun niteliğinde olmadığı, bu nedenle söz konusu Ortak Girişimin teklifinin iş deneyim belgesi yönünden geçerli olmadığı” şeklindeki iddianın incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca, kamu ihale mevzuatı uyarınca Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından Metag İnş. Tic. A.Ş. adına düzenlenen belgenin, iş deneyim belgesi niteliğinde kabul edilemeyeceği gerekçesiyle “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Anılan kararda, başvuru sahibi tarafından atıf yapılan Kurulun 16.01.2012 tarihli ve 2012/UY.II-372 sayılı, 08.08.2012 tarihli ve 2012/UY.III-3180 sayılı ve 07.05.2014 tarihli ve 2014/UY.I-2032 sayılı kararlarında, METAG İnş. Tic. A.Ş tarafından teklifinin ekinde iş deneyimini tevsik etmek amacıyla Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği tarafından 27.10.2010 tarih ve B.02.1.DTM.3.RU.01.01-I/450-585 sayıyla düzenlenmiş belgenin kabul edilemeyeceği şeklinde karar verildiğinden, anılan şirket tarafından sunulan belgenin kabul edilmeyeceği ifade edilmektedir.
Yapılan incelemede, Kurulun 2012 yılında almış olduğu 372 ve 3180 sayılı kararların Danıştay nezdinde incelendiği ve Danıştay 13. Dairesinin K:2014/354 ve K:2014/355 sayılı kararlarının verildiği, söz konusu kararlarda; “Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği ve Kabil Büyükelçiliği Konsolosluk şubesi tarafından iş deneyimine konu bilgi ve belgelere dayalı olarak yurt dışı iş deneyim belgelerinin yeniden düzenlenmesinin, ilgilisince sunulan ve işin bitirildiğine dair belgelerin onaylanması sonucunu doğurduğunun kabulü gerektiğinden, anılan iş deneyim belgelerinin mevzuata uygun olmadığı ileri sürülerek tesis edilen işlemin anılan kısmında hukuka uygunluk ve davanın reddi yolundaki İdare mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır…”şeklinde gerekçenin yer aldığı, bu çerçevede; söz konusu iş deneyim belgesinin ihalelerde geçerli bir belge olarak kullanılabileceğinin Danıştay 13. Dairesinin bu kararları ile kabul gördüğü anlaşılmıştır. Ayrıca, Danıştay 13. Dairesince verilen söz konusu kararların, Kurulca verilen en son karardan sonra Kurum’a geldiği ve anılan kararların uygulanmasına yönelik olarak, Kurul tarafından 25.06.2014 tarihli ve 2014/MK-338 sayılı ve 25.06.2014 tarihli ve 2014/MK-346 sayılı kararlar ile söz konusu isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin kabulü yönünde kararlar alındığı görülmüştür.
Bu durumda, gelinen bu aşama itibarıyla, aynı isteklinin, aynı iş deneyim belgesi ile ilgili verilen Danıştay kararlarının dikkate alınması gerektiği ve idarece gerçekleştirilen işlemin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “düzeltici işlem belirlenmesine”” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

- Published in İŞ DENEYİM, İş Deneyim Belgesi, İŞ DENEYİMİN TEVSİKİ
Değerlendirme Dışı Bırakılma – İş Deneyime İlişkin Fatura Asıllarında YMM ve SMMM Onayı Bulunmaması
Karar No : 2019/UH.I-347
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/678080 İhale Kayıt Numaralı “2 Yıllık Kalibrasyon (Metroloji)” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Tekirdağ İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 15.01.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2 Yıllık Kalibrasyon (Metroloji)” ihalesine ilişkin olarak Dijital Teknoloji Servisi Ltd. Şti.nin 05.02.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.02.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.02.2019 tarih ve 7784 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.02.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2019/222 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, iş deneyimine ilişkin sundukları fatura örnekleri üzerinde YMM veya SMMM tarafından onay bulunmadığı gerekçesiyle ihalenin 2’nci kısmında tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu, zira sundukları faturaya ilişkin sunulan belgenin suret değil fatura örneği olduğu dolayısıyla üzerinde herhangi bir onay bulunmasına gerek bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “Faturanın şekli” başlıklı 230’uncu maddesinde “Faturada en az aşağıdaki bilgiler bulunur:
- Faturanın düzenlenme tarihi seri ve sıra numarası;
- Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası;
- Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası;
- Malın veya işin nev’i, miktarı, fiyatı ve tutarı..” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur…” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde “ (1)Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.
(b) Yurt dışında gerçekleştirilen işlerde, o ülkenin resmi kurumları tarafından düzenlenmiş iş deneyimini gösteren belgeler veya sözleşme ve bu sözleşmeye bağlı olarak düzenlenen fatura örnekleri veya fatura örneğinin o ülkenin yetkili makamları tarafından onaylı suretleri ya da fatura dengi belgeler iş deneyimini gösteren belgeler olarak kabul edilir. Bu kapsamda sunulan belgelerin, o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi, sözleşmede; iş sahibinin adı ve soyadı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve iş tanımı, yüklenicinin adı ve soyadı veya ticaret unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim ve/veya kabul tarihinin gösterilmesi zorunludur…” hükmü,
İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.7’nci maddesinde “7.7.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir.
…
7.7.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.
7.7.3. İstekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce İdare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini tekliflerine ekleyebilirler.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yapılan incelemede, 15.01.2019 tarihinde yapılan ihaleye 6 isteklinin teklif verdiği, ihalenin başvuruya konu olan 2’nci kısmına ise 4 isteklinin katıldığı, 31.01.2019 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin 2’nci kısmının Biotest Kalibrasyon Lab. Hizm. Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi istekli Dijital Tek. Ser. Ltd. Şti.nin teklifinin ise iş deneyimine ilişkin sunulan fatura örnekleri üzerinde YMM veya SMMM onayı bulunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.
İdareden ihale işlem dosyası istenirken ihalenin itirazen şikâyete konu olan belgelerin asılları da Kurumca istenilmiş olup idarece gönderilen bilgi ve belgeler incelendiğinde başvuru sahibi istekli tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimine ilişkin fatura örneklerinin asıllarının sunulduğu, yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden iş deneyim belgesi düzenlenmeyen hallerde iş deneyimini tevsiken istekliler tarafından sözleşme ve fatura örnekleri veya bu örneklerin ilgililerce onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgelerin sunulmasının zorunlu olduğu, söz konusu fatura örneklerinin asıllarının sunulmuş olması nedeniyle YMM veya SMMM tarafından onaylanması gerekmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 2’nci kısmına yönelik olarak Dijital Teknoloji Servisi Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.

- Published in FATURADA SMMM YMM ONAYI, İŞ DENEYİM, İŞ DENEYİMİN TEVSİKİ, TEKLİF DOSYASI


